باب فِي الرَّجُلِ يَتَطَوَّعُ فِي مَكَانِهِ الَّذِي صَلَّى فِيهِ الْمَكْتُوبَةَ
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ، حَدَّثَنَا حَمَّادٌ، وَعَبْدُ الْوَارِثِ، عَنْ لَيْثٍ، عَنِ الْحَجَّاجِ بْنِ عُبَيْدٍ، عَنْ إِبْرَاهِيمَ بْنِ إِسْمَاعِيلَ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " أَيَعْجِزُ أَحَدُكُمْ " . قَالَ عَنْ عَبْدِ الْوَارِثِ " أَنْ يَتَقَدَّمَ أَوْ يَتَأَخَّرَ أَوْ عَنْ يَمِينِهِ أَوْ عَنْ شِمَالِهِ " . زَادَ فِي حَدِيثِ حَمَّادٍ " فِي الصَّلاَةِ " . يَعْنِي فِي السُّبْحَةِ .
Бизга Мусаддад ривоят қилди, бизга Ҳаммод ва Абдулворис ривоят қилди, Лайсдан, у ал-Ҳажжож ибн Убайддан, у Иброҳим ибн Исмоилдан, у Абу Ҳурайрадан ривоят қилди. У айтди: Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам: «Сизлардан бирингиз ожиз бўлиб қоладими» деди — Абдулворисдан ривоятда: «олдинга ёки орқага, ёки ўнг томонига, ёки чап томонига ўтишдан». Ҳаммод ҳадисида «намозда» сўзи зиёда қилинган, яъни нафл намозда.
حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَهَّابِ بْنُ نَجْدَةَ، حَدَّثَنَا أَشْعَثُ بْنُ شُعْبَةَ، عَنِ الْمِنْهَالِ بْنِ خَلِيفَةَ، عَنِ الأَزْرَقِ بْنِ قَيْسٍ، قَالَ صَلَّى بِنَا إِمَامٌ لَنَا يُكْنَى أَبَا رِمْثَةَ فَقَالَ صَلَّيْتُ هَذِهِ الصَّلاَةَ - أَوْ مِثْلَ هَذِهِ الصَّلاَةِ - مَعَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم . قَالَ وَكَانَ أَبُو بَكْرٍ وَعُمَرُ يَقُومَانِ فِي الصَّفِّ الْمُقَدَّمِ عَنْ يَمِينِهِ وَكَانَ رَجُلٌ قَدْ شَهِدَ التَّكْبِيرَةَ الأُولَى مِنَ الصَّلاَةِ فَصَلَّى نَبِيُّ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ثُمَّ سَلَّمَ عَنْ يَمِينِهِ وَعَنْ يَسَارِهِ حَتَّى رَأَيْنَا بَيَاضَ خَدَّيْهِ ثُمَّ انْفَتَلَ كَانْفِتَالِ أَبِي رِمْثَةَ - يَعْنِي نَفْسَهُ - فَقَامَ الرَّجُلُ الَّذِي أَدْرَكَ مَعَهُ التَّكْبِيرَةَ الأُولَى مِنَ الصَّلاَةِ يَشْفَعُ فَوَثَبَ إِلَيْهِ عُمَرُ فَأَخَذَ بِمَنْكِبِهِ فَهَزَّهُ ثُمَّ قَالَ اجْلِسْ فَإِنَّهُ لَمْ يَهْلِكْ أَهْلُ الْكِتَابِ إِلاَّ أَنَّهُ لَمْ يَكُنْ بَيْنَ صَلَوَاتِهِمْ فَصْلٌ . فَرَفَعَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم بَصَرَهُ فَقَالَ " أَصَابَ اللَّهُ بِكَ يَا ابْنَ الْخَطَّابِ " . قَالَ أَبُو دَاوُدَ وَقَدْ قِيلَ أَبُو أُمَيَّةَ مَكَانَ أَبِي رِمْثَةَ .
Бизга Абдулваҳҳоб ибн Нажда ривоят қилди, бизга Ашъас ибн Шуъба ривоят қилди, ал-Минҳол ибн Халифадан, у ал-Азроқ ибн Қайсдан ривоят қилди. У айтди: Бизга Абу Римса деб лақаб бериладиган имомимиз намоз ўқиб берди, сўнг у айтди: Мен бу намозни — ёки шу намозга ўхшашини — Набий соллаллаҳу алайҳи васаллам билан ўқиганман. У айтди: Абу Бакр ва Умар унинг ўнг томонида олдинги сафда туришарди. Бир киши намознинг биринчи такбирида ҳозир бўлган эди. Аллаҳнинг набийси соллаллаҳу алайҳи васаллам намозни ўқиди, сўнг ўнг томонига ва чап томонига, биз унинг юзининг икки ёнидаги оқликни кўргунимизча, салом берди, сўнг Абу Римса — яъни ўзи — бурилгани каби бурилди. Шунда у билан биринчи такбирни топган киши қўшимча ўқишга турди, Умар унга сакраб бориб, елкасидан ушлаб силкитди, сўнг: «Ўтир, чунки китоб аҳли фақат намозлари орасида ажратиш бўлмагани сабабли ҳалок бўлган» деди. Набий соллаллаҳу алайҳи васаллам кўзини кўтариб: «Аллаҳ сен орқали тўғри қилди, эй Хаттобнинг ўғли» деди. Абу Довуд айтди: Абу Римса ўрнига Абу Умайя дейилган ҳам.