حَدَّثَنَا أَبُو الْيَمَانِ، أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، قَالَ حَدَّثَنِي عَوْفُ بْنُ مَالِكِ بْنِ الطُّفَيْلِ ـ هُوَ ابْنُ الْحَارِثِ وَهْوَ ابْنُ أَخِي عَائِشَةَ زَوْجِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم لأُمِّهَا ـ أَنَّ عَائِشَةَ حُدِّثَتْ أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ الزُّبَيْرِ قَالَ فِي بَيْعٍ أَوْ عَطَاءٍ أَعْطَتْهُ عَائِشَةُ وَاللَّهِ لَتَنْتَهِيَنَّ عَائِشَةُ، أَوْ لأَحْجُرَنَّ عَلَيْهَا. فَقَالَتْ أَهُوَ قَالَ هَذَا قَالُوا نَعَمْ. قَالَتْ هُوَ لِلَّهِ عَلَىَّ نَذْرٌ، أَنْ لاَ أُكَلِّمَ ابْنَ الزُّبَيْرِ أَبَدًا. فَاسْتَشْفَعَ ابْنُ الزُّبَيْرِ إِلَيْهَا، حِينَ طَالَتِ الْهِجْرَةُ فَقَالَتْ لاَ وَاللَّهِ لاَ أُشَفِّعُ فِيهِ أَبَدًا، وَلاَ أَتَحَنَّثُ إِلَى نَذْرِي. فَلَمَّا طَالَ ذَلِكَ عَلَى ابْنِ الزُّبَيْرِ كَلَّمَ الْمِسْوَرَ بْنَ مَخْرَمَةَ وَعَبْدَ الرَّحْمَنِ بْنَ الأَسْوَدِ بْنِ عَبْدِ يَغُوثَ، وَهُمَا مِنْ بَنِي زُهْرَةَ، وَقَالَ لَهُمَا أَنْشُدُكُمَا بِاللَّهِ لَمَّا أَدْخَلْتُمَانِي عَلَى عَائِشَةَ، فَإِنَّهَا لاَ يَحِلُّ لَهَا أَنْ تَنْذُرَ قَطِيعَتِي. فَأَقْبَلَ بِهِ الْمِسْوَرُ وَعَبْدُ الرَّحْمَنِ مُشْتَمِلَيْنِ بِأَرْدِيَتِهِمَا حَتَّى اسْتَأْذَنَا عَلَى عَائِشَةَ فَقَالاَ السَّلاَمُ عَلَيْكِ وَرَحْمَةُ اللَّهِ وَبَرَكَاتُهُ، أَنَدْخُلُ قَالَتْ عَائِشَةُ ادْخُلُوا. قَالُوا كُلُّنَا قَالَتْ نَعَمِ ادْخُلُوا كُلُّكُمْ. وَلاَ تَعْلَمُ أَنَّ مَعَهُمَا ابْنَ الزُّبَيْرِ، فَلَمَّا دَخَلُوا دَخَلَ ابْنُ الزُّبَيْرِ الْحِجَابَ، فَاعْتَنَقَ عَائِشَةَ وَطَفِقَ يُنَاشِدُهَا وَيَبْكِي، وَطَفِقَ الْمِسْوَرُ وَعَبْدُ الرَّحْمَنِ يُنَاشِدَانِهَا إِلاَّ مَا كَلَّمَتْهُ وَقَبِلَتْ مِنْهُ، وَيَقُولاَنِ إِنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم نَهَى عَمَّا قَدْ عَلِمْتِ مِنَ الْهِجْرَةِ، فَإِنَّهُ لاَ يَحِلُّ لِمُسْلِمٍ أَنْ يَهْجُرَ أَخَاهُ فَوْقَ ثَلاَثِ لَيَالٍ. فَلَمَّا أَكْثَرُوا عَلَى عَائِشَةَ مِنَ التَّذْكِرَةِ وَالتَّحْرِيجِ طَفِقَتْ تُذَكِّرُهُمَا نَذْرَهَا وَتَبْكِي وَتَقُولُ إِنِّي نَذَرْتُ، وَالنَّذْرُ شَدِيدٌ. فَلَمْ يَزَالاَ بِهَا حَتَّى كَلَّمَتِ ابْنَ الزُّبَيْرِ، وَأَعْتَقَتْ فِي نَذْرِهَا ذَلِكَ أَرْبَعِينَ رَقَبَةً. وَكَانَتْ تَذْكُرُ نَذْرَهَا بَعْدَ ذَلِكَ فَتَبْكِي، حَتَّى تَبُلَّ دُمُوعُهَا خِمَارَهَا.
Абул Ямон, Шуъайбдан, у Зуҳрийдан: Менга Авф ибн Молик ибнут Туфайл — у Ибнул Ҳорис, у Набий соллаллаҳу алайҳи васалламнинг хотини Оишанинг она томондан жияни — айтиб берди: Оишага — Абдуллаҳ ибнуз Зубайр Оиша (бирор нарсани) сотган ёки ато (инъом) қилган (масала) ҳақида: Валлаҳи, Оиша (бу ишдан) қайтсин, акс ҳолда мен унга ҳажр (мол-мулкини тасарруфдан тўсиш) қиламан, деганидан — хабар берилди. Оиша: У мана шуни айтдими? деди. Улар: Ҳа, дедилар. У: У менга — Аллаҳга аталган назрдир — Ибнуз Зубайр билан ҳеч қачон гаплашмаслик (назри), деди. Ҳажр (тарк) узайганида, Ибнуз Зубайр унга (кишиларни) шафоатчи қилди. У: Йўқ, валлаҳи, мен у ҳақида асло шафоатни қабул қилмайман ва назримга хилоф иш қилмайман, деди. Бу Ибнуз Зубайрга узайганида, у Мисвар ибн Махрама ва Абдураҳмон ибнул Асвад ибн Абдияғус билан гаплашди — улар иккови Бану Зуҳрадан эди — ва уларга: Сизларни Аллаҳни ўртага қўйиб (илтимос қиламан), мени Оишанинг олдига киритиб қўйинглар, чунки унга мени тарк этишни назр қилиш ҳалол эмас, деди. Мисвар ва Абдураҳмон уни — ридоларига ўранган ҳолда — олиб келдилар, то Оишанинг олдига (киришга) изн сўрадилар ва: Ассалому алайки ва раҳматуллаҳи ва баракотуҳу, кирайликми? дедилар. Оиша: Киринглар, деди. Улар: Ҳаммамиз(ми)? дедилар. У: Ҳа, ҳаммангиз киринглар, деди — у (Оиша) улар билан Ибнуз Зубайр борлигини билмас эди. Улар кирганларида, Ибнуз Зубайр ҳижоб (парда) ичига кирди ва Оишани қучоқлаб, ундан (кечиришни) сўраб ва йиғлаб (илтижо қила) бошлади. Мисвар ва Абдураҳмон ҳам унга — у (Оиша) у билан гаплашмагунигча ва ундан (узрини) қабул қилмагунигча — илтижо қила бошладилар ва: Набий соллаллаҳу алайҳи васаллам сен билган ҳажр (тарк)дан қайтарган, чунки мусулмонга биродарини уч кечадан ортиқ тарк этиш ҳалол эмас, дер эдилар. Оишага эслатма ва (гуноҳга) тушиб қолишдан огоҳлантиришни кўпайтирганларида, у уларга ўз назрини эслата ва йиғлаб: Мен назр қилган эдим, назр эса қаттиқ (оғир нарса)дир, дея бошлади. Улар у (Оиша) Ибнуз Зубайр билан гаплашгунигча ундан (кўндиришдан) тинмадилар, ва у ўша назри (каффорати) учун қирқ қул (бошини) озод қилди. У ундан кейин ўз назрини эслаб, йиғлар, ҳатто кўз ёшлари химорини (рўмолини) ҳўллар эди.