"Инсон энг кўп тортишадиган мавжудотдир"

Qur'an va Sunnatga amal · 2 ҳадис

بَابُ قَوْلِهِ تَعَالَى: {وَكَانَ الإِنْسَانُ أَكْثَرَ شَيْءٍ جَدَلاً}

حَدَّثَنَا أَبُو الْيَمَانِ، أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، ح حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ سَلاَمٍ، أَخْبَرَنَا عَتَّابُ بْنُ بَشِيرٍ، عَنْ إِسْحَاقَ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، أَخْبَرَنِي عَلِيُّ بْنُ حُسَيْنٍ، أَنَّ حُسَيْنَ بْنَ عَلِيٍّ ـ رضى الله عنهما ـ أَخْبَرَهُ أَنَّ عَلِيَّ بْنَ أَبِي طَالِبٍ قَالَ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم طَرَقَهُ وَفَاطِمَةَ ـ عَلَيْهَا السَّلاَمُ ـ بِنْتَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ لَهُمْ ‏"‏ أَلاَ تُصَلُّونَ ‏"‏‏.‏ فَقَالَ عَلِيٌّ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّمَا أَنْفُسُنَا بِيَدِ اللَّهِ، فَإِذَا شَاءَ أَنْ يَبْعَثَنَا بَعَثَنَا، فَانْصَرَفَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم حِينَ قَالَ لَهُ ذَلِكَ وَلَمْ يَرْجِعْ إِلَيْهِ شَيْئًا، ثُمَّ سَمِعَهُ وَهْوَ مُدْبِرٌ يَضْرِبُ فَخِذَهُ وَهْوَ يَقُولُ ‏{‏وَكَانَ الإِنْسَانُ أَكْثَرَ شَىْءٍ جَدَلاً‏}‏‏.‏ قَالَ أَبُو عَبْدِ اللَّهِ يُقَالُ مَا أَتَاكَ لَيْلاً فَهْوَ طَارِقٌ‏.‏ وَيُقَالُ الطَّارِقُ النَّجْمُ، وَالثَّاقِبُ الْمُضِيءُ، يُقَالُ أَثْقِبْ نَارَكَ لِلْمُوقِدِ‏.‏

Али ибн Абу Толиб айтди: Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам) кечаси уни ва Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам)нинг қизи Фотима (алайҳассалом)ни (уйғотгани) келди ва уларга: "Намоз ўқимайсизларми?" деди. Али: Мен: "Эй Расулуллаҳ, жонларимиз Аллаҳнинг қўлида, У бизни (уйғотишни) истаса, уйғотади" дедим. Унга буни айтганимда, Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам) (чиқиб) қайтди ва менга ҳеч нарса қайтармади. Кейин — у орқага қайтиб кетаётган ҳолда — унинг сонини (қўли билан) уриб: «Инсон ҳар нарсадан кўра кўпроқ жанжалкаш(жадал)дир» (оятни) айтаётганини эшитдим.

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ، حَدَّثَنَا اللَّيْثُ، عَنْ سَعِيدٍ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ بَيْنَا نَحْنُ فِي الْمَسْجِدِ خَرَجَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ ‏"‏ انْطَلِقُوا إِلَى يَهُودَ ‏"‏‏.‏ فَخَرَجْنَا مَعَهُ حَتَّى جِئْنَا بَيْتَ الْمِدْرَاسِ فَقَامَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم فَنَادَاهُمْ فَقَالَ ‏"‏ يَا مَعْشَرَ يَهُودَ أَسْلِمُوا تَسْلَمُوا ‏"‏‏.‏ فَقَالُوا بَلَّغْتَ يَا أَبَا الْقَاسِمِ‏.‏ قَالَ فَقَالَ لَهُمْ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ ذَلِكَ أُرِيدُ أَسْلِمُوا تَسْلَمُوا ‏"‏‏.‏ فَقَالُوا قَدْ بَلَّغْتَ يَا أَبَا الْقَاسِمِ‏.‏ فَقَالَ لَهُمْ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ ذَلِكَ أُرِيدُ ‏"‏‏.‏ ثُمَّ قَالَهَا الثَّالِثَةَ فَقَالَ ‏"‏ اعْلَمُوا أَنَّمَا الأَرْضُ لِلَّهِ وَرَسُولِهِ وَإِنِّي أُرِيدُ أَنْ أُجْلِيَكُمْ مِنْ هَذِهِ الأَرْضِ، فَمَنْ وَجَدَ مِنْكُمْ بِمَالِهِ شَيْئًا فَلْيَبِعْهُ، وَإِلاَّ فَاعْلَمُوا أَنَّمَا الأَرْضُ لِلَّهِ وَرَسُولِهِ ‏"‏‏.‏

Абу Ҳурайра айтди: Биз масжидда эдик, Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам) чиқиб: "Яҳудийларнинг олдига юринглар" деди. Биз у билан бирга чиқдик, то уларнинг мадрасаси (Байт ал-Мидрос)ига келдик. Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам) туриб, уларга нидо қилди ва: "Эй яҳудийлар жамоаси, Ислом қабул қилинглар — саломат топасиз" деди. Улар: "Етказдинг, эй Абул Қосим" дедилар. Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам) уларга: "Мен шуни истайман — Ислом қабул қилинглар, саломат топасиз" деди. Улар: "Етказдинг, эй Абул Қосим" дедилар. Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам): "Мен шуни истайман" деди. Кейин учинчи марта айтди ва: "Билинглар, албатта ер Аллаҳники ва Расулиникидир; мен сизни мана шу ердан кўчиришни истайман; сиздан ким молига бир (харидор) топса, уни сотсин; акс ҳолда, билинглар, албатта ер Аллаҳники ва Расулиникидир" деди.