Haj kitobi

Sahihi Muslim · 597 hadis · 12/30-sahifa

كتاب الحج

2896-hadis

وَحَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ، حَدَّثَنَا وَكِيعٌ، عَنْ سُفْيَانَ، عَنْ عَمْرِو بْنِ دِينَارٍ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ، جُبَيْرٍ عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، - رضى الله عنهما - أَنَّ رَجُلاً، أَوْقَصَتْهُ رَاحِلَتُهُ وَهُوَ مُحْرِمٌ فَمَاتَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏ "‏ اغْسِلُوهُ بِمَاءٍ وَسِدْرٍ وَكَفِّنُوهُ فِي ثَوْبَيْهِ وَلاَ تُخَمِّرُوا رَأْسَهُ وَلاَ وَجْهَهُ فَإِنَّهُ يُبْعَثُ يَوْمَ الْقِيَامَةِ مُلَبِّيًا ‏"‏ ‏.‏

Ibn Abbos (roziyallahu anhumo) (rivoyat qildi)ki: Bir kishini ulovinya — u muhrim holda — bo'ynini sindirdi va u vafot etdi. Bas Rasulullah (sollallahu alayhi vasallam): «Uni suv va sidr bilan yuvinglar; uni ikki kiyimida kafanlanglar; boshini ham, yuzini ham yopmanglar; chunki u qiyomat kuni talbiya aytib turgan holda tiriltiradi» dedi.

2897-hadis

وَحَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الصَّبَّاحِ، حَدَّثَنَا هُشَيْمٌ، أَخْبَرَنَا أَبُو بِشْرٍ، حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ جُبَيْرٍ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، رضى الله عنهما ح . وَحَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى، - وَاللَّفْظُ لَهُ - أَخْبَرَنَا هُشَيْمٌ، عَنْ أَبِي بِشْرٍ، عَنْ سَعِيدِ، بْنِ جُبَيْرٍ عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، رضى الله عنهما أَنَّ رَجُلاً، كَانَ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم مُحْرِمًا فَوَقَصَتْهُ نَاقَتُهُ فَمَاتَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏ "‏ اغْسِلُوهُ بِمَاءٍ وَسِدْرٍ وَكَفِّنُوهُ فِي ثَوْبَيْهِ وَلاَ تُمِسُّوهُ بِطِيبٍ وَلاَ تُخَمِّرُوا رَأْسَهُ فَإِنَّهُ يُبْعَثُ يَوْمَ الْقِيَامَةِ مُلَبِّدًا ‏"‏ ‏.‏

Ibn Abbos (roziyallahu anhumo) (rivoyat qildi)ki: Bir kishi Rasulullah (sollallahu alayhi vasallam) bilan muhrim holda edi; bas uni naqasi bo'ynini sindirdi va u vafot etdi. Bas Rasulullah (sollallahu alayhi vasallam): «Uni suv va sidr bilan yuvinglar; uni ikki kiyimida kafanlanglar; unga atir tegizmanglar va boshini yopmanglar; chunki u qiyomat kuni — sochini yopishtirgan (mulabbid) holda — tiriltiradi» dedi.

2898-hadis

وَحَدَّثَنِي أَبُو كَامِلٍ، فُضَيْلُ بْنُ حُسَيْنٍ الْجَحْدَرِيُّ حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ، عَنْ أَبِي بِشْرٍ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، - رضى الله عنهما - أَنَّ رَجُلاً، وَقَصَهُ بَعِيرُهُ وَهُوَ مُحْرِمٌ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَأَمَرَ بِهِ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَنْ يُغْسَلَ بِمَاءٍ وَسِدْرٍ وَلاَ يُمَسَّ طِيبًا وَلاَ يُخَمَّرَ رَأْسُهُ فَإِنَّهُ يُبْعَثُ يَوْمَ الْقِيَامَةِ مُلَبِّدًا ‏.‏

Ibn Abbos (roziyallahu anhumo) (rivoyat qildi)ki: Bir kishini tuyasi bo'ynini sindirdi — u Rasulullah (sollallahu alayhi vasallam) bilan muhrim holda edi. Bas Rasulullah (sollallahu alayhi vasallam) uni suv va sidr bilan yuvilishi, atir tegizilmasligi va boshi yopilmasligiga buyurdi; chunki u qiyomat kuni sochini yopishtirgan holda tiriltiradi.

2899-hadis

وَحَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ، وَأَبُو بَكْرِ بْنُ نَافِعٍ قَالَ ابْنُ نَافِعٍ أَخْبَرَنَا غُنْدَرٌ، حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، قَالَ سَمِعْتُ أَبَا بِشْرٍ، يُحَدِّثُ عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ، أَنَّهُ سَمِعَ ابْنَ عَبَّاسٍ، - رضى الله عنهما - يُحَدِّثُ أَنَّ رَجُلاً أَتَى النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم وَهُوَ مُحْرِمٌ فَوَقَعَ مِنْ نَاقَتِهِ فَأَقْعَصَتْهُ فَأَمَرَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم أَنْ يُغْسَلَ بِمَاءٍ وَسِدْرٍ وَأَنْ يُكَفَّنَ فِي ثَوْبَيْنِ وَلاَ يُمَسَّ طِيبًا خَارِجٌ رَأْسُهُ ‏.‏ قَالَ شُعْبَةُ ثُمَّ حَدَّثَنِي بِهِ بَعْدَ ذَلِكَ خَارِجٌ رَأْسُهُ وَوَجْهُهُ فَإِنَّهُ يُبْعَثُ يَوْمَ الْقِيَامَةِ مُلَبِّدًا ‏.‏

Ibn Abbos (roziyallahu anhumo) (rivoyat qildi)ki: Bir kishi Nabiy (sollallahu alayhi vasallam)ga — u muhrim holda — keldi; bas naqasidan yiqildi va u (kishi)ni o'ldirdi. Bas Nabiy (sollallahu alayhi vasallam) uni suv va sidr bilan yuvilishi, ikki kiyimda kafanlanishi va atir tegizilmasligiga buyurdi — boshi (ochiq) tashqarida (holda). Shu'ba: «Keyin u (Abu Bishr) buni menga shundan keyin: ‹boshi va yuzi (ochiq) tashqarida; chunki u qiyomat kuni sochini yopishtirgan holda tiriltiradi› (deb) so'zladi» dedi.

2900-hadis

حَدَّثَنَا هَارُونُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ، حَدَّثَنَا الأَسْوَدُ بْنُ عَامِرٍ، عَنْ زُهَيْرٍ، عَنْ أَبِي الزُّبَيْرِ، قَالَ سَمِعْتُ سَعِيدَ بْنَ جُبَيْرٍ، يَقُولُ قَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ - رضى الله عنهما - وَقَصَتْ رَجُلاً رَاحِلَتُهُ وَهُوَ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَأَمَرَهُمْ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَنْ يَغْسِلُوهُ بِمَاءٍ وَسِدْرٍ وَأَنْ يَكْشِفُوا وَجْهَهُ - حَسِبْتُهُ قَالَ - وَرَأْسَهُ فَإِنَّهُ يُبْعَثُ يَوْمَ الْقِيَامَةِ وَهُوَ يُهِلُّ ‏.‏

Ibn Abbos (roziyallahu anhumo) aytdi: Bir kishini ulovinya bo'ynini sindirdi — u Rasulullah (sollallahu alayhi vasallam) bilan birga edi. Bas Rasulullah (sollallahu alayhi vasallam) ularga uni suv va sidr bilan yuvishlarini va yuzini (— o'ylaymanki, u: ‹va boshini› dedi —) ochiq qoldirishlarini buyurdi; chunki u qiyomat kuni — ehlol (talbiya) qilayotgan holda — tiriltiradi.

2901-hadis

وَحَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ، أَخْبَرَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُوسَى، حَدَّثَنَا إِسْرَائِيلُ، عَنْ مَنْصُورٍ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، - رضى الله عنهما - قَالَ كَانَ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم رَجُلٌ فَوَقَصَتْهُ نَاقَتُهُ فَمَاتَ فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏ "‏ اغْسِلُوهُ وَلاَ تُقَرِّبُوهُ طِيبًا وَلاَ تُغَطُّوا وَجْهَهُ فَإِنَّهُ يُبْعَثُ يُلَبِّي ‏"‏ ‏.‏

Ibn Abbos (roziyallahu anhumo) aytdi: Rasulullah (sollallahu alayhi vasallam) bilan bir kishi bor edi; bas uni naqasi bo'ynini sindirdi va u vafot etdi. Bas Nabiy (sollallahu alayhi vasallam): «Uni yuvinglar; unga atir yaqinlashtirmanglar; yuzini yopmanglar; chunki u talbiya aytib (turgan holda) tiriltiradi» dedi.

2902-hadis

حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ، مُحَمَّدُ بْنُ الْعَلاَءِ الْهَمْدَانِيُّ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ، عَنْ هِشَامٍ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ عَائِشَةَ، - رضى الله عنها - قَالَتْ دَخَلَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم عَلَى ضُبَاعَةَ بِنْتِ الزُّبَيْرِ فَقَالَ لَهَا ‏"‏ أَرَدْتِ الْحَجَّ ‏"‏ ‏.‏ قَالَتْ وَاللَّهِ مَا أَجِدُنِي إِلاَّ وَجِعَةً ‏.‏ فَقَالَ لَهَا ‏"‏ حُجِّي وَاشْتَرِطِي وَقُولِي اللَّهُمَّ مَحِلِّي حَيْثُ حَبَسْتَنِي ‏"‏ ‏.‏ وَكَانَتْ تَحْتَ الْمِقْدَادِ ‏.‏

Oisha (roziyallahu anho) aytdi: Rasulullah (sollallahu alayhi vasallam) Dubo'a bint az-Zubayrning huzuriga kirdi va unga: «Haj qilmoqchi bo'ldingmi?» dedi. U: «Allahga qasam, men o'zimni faqat kasalli (og'riqli) topyapman» dedi. Bas u unga: «Haj qil va shart qo'y, hamda: ‹Allahim, meni qaerda to'xtatsang (man qilsang), o'sha — mening (ehromdan) chiqish joyim› deb ayt» dedi. U Miqdod(ning nikohi)da edi.

2903-hadis

وَحَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ، أَخْبَرَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ، أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ عُرْوَةَ، عَنْ عَائِشَةَ، - رضى الله عنها - قَالَتْ دَخَلَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم عَلَى ضُبَاعَةَ بِنْتِ الزُّبَيْرِ بْنِ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ فَقَالَتْ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنِّي أُرِيدُ الْحَجَّ وَأَنَا شَاكِيَةٌ ‏.‏ فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏ "‏ حُجِّي وَاشْتَرِطِي أَنَّ مَحِلِّي حَيْثُ حَبَسْتَنِي ‏"‏ ‏.‏

Oisha (roziyallahu anho) aytdi: Nabiy (sollallahu alayhi vasallam) Dubo'a bint az-Zubayr ibn Abdulmuttalibning huzuriga kirdi. U: «Ey Rasulullah, men hajni istayyapman, lekin men kasalliman» dedi. Bas Nabiy (sollallahu alayhi vasallam): «Haj qil va: ‹mening (ehromdan) chiqish joyim — meni qaerda to'xtatsang, o'sha (joy)dir› deb shart qo'y» dedi.

2904-hadis

وَحَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ، أَخْبَرَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ، أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ، عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ عَائِشَةَ، - رضى الله عنها - مِثْلَهُ ‏.‏

Oisha (roziyallahu anho)dan — uning misli(ni rivoyat qildi).

2905-hadis

وَحَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَهَّابِ بْنُ عَبْدِ الْمَجِيدِ، وَأَبُو عَاصِمٍ وَمُحَمَّدُ بْنُ بَكْرٍ عَنِ ابْنِ جُرَيْجٍ، ح وَحَدَّثَنَا إِسْحَاقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، - وَاللَّفْظُ لَهُ - أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ، بَكْرٍ أَخْبَرَنَا ابْنُ جُرَيْجٍ، أَخْبَرَنِي أَبُو الزُّبَيْرِ، أَنَّهُ سَمِعَ طَاوُسًا، وَعِكْرِمَةَ، مَوْلَى ابْنِ عَبَّاسٍ عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، أَنَّ ضُبَاعَةَ بِنْتَ الزُّبَيْرِ بْنِ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ، - رضى الله عنها - أَتَتْ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَتْ إِنِّي امْرَأَةٌ ثَقِيلَةٌ وَإِنِّي أُرِيدُ الْحَجَّ فَمَا تَأْمُرُنِي قَالَ ‏ "‏ أَهِلِّي بِالْحَجِّ وَاشْتَرِطِي أَنَّ مَحِلِّي حَيْثُ تَحْبِسُنِي ‏"‏ ‏.‏ قَالَ فَأَدْرَكَتْ ‏.‏

Ibn Abbos (roziyallahu anhumo) (rivoyat qildi)ki: Dubo'a bint az-Zubayr ibn Abdulmuttalib (roziyallahu anho) Rasulullah (sollallahu alayhi vasallam)ga keldi va: «Men og'ir (kasalli) ayolman, hajni istayyapman; menga nima buyurasan?» dedi. U: «Haj bilan ehlol qil va: ‹mening (ehromdan) chiqish joyim — meni qaerda to'xtatsang, o'sha (joy)dir› deb shart qo'y» dedi. (Roviy:) Bas u (hajga) yetdi (najot topdi).

2906-hadis

حَدَّثَنَا هَارُونُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ، حَدَّثَنَا أَبُو دَاوُدَ الطَّيَالِسِيُّ، حَدَّثَنَا حَبِيبُ بْنُ يَزِيدَ، عَنْ عَمْرِو بْنِ هَرِمٍ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ، وَعِكْرِمَةَ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، رضى الله عنهما أَنَّ ضُبَاعَةَ، أَرَادَتِ الْحَجَّ فَأَمَرَهَا النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم أَنْ تَشْتَرِطَ فَفَعَلَتْ ذَلِكَ عَنْ أَمْرِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏.‏

Ibn Abbos (roziyallahu anhumo) (rivoyat qildi)ki: Dubo'a hajni istadi; bas Nabiy (sollallahu alayhi vasallam) unga shart qo'yishni buyurdi; bas u buni Rasulullah (sollallahu alayhi vasallam)ning buyrug'iga binoan qildi.

2907-hadis

وَحَدَّثَنَا إِسْحَاقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، وَأَبُو أَيُّوبَ الْغَيْلاَنِيُّ وَأَحْمَدُ بْنُ خِرَاشٍ قَالَ إِسْحَاقُ أَخْبَرَنَا وَقَالَ الآخَرَانِ، حَدَّثَنَا أَبُو عَامِرٍ، - وَهُوَ عَبْدُ الْمَلِكِ بْنُ عَمْرٍو - حَدَّثَنَا رَبَاحٌ، - وَهُوَ ابْنُ أَبِي مَعْرُوفٍ - عَنْ عَطَاءٍ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، - رضى الله عنهما - أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم قَالَ لِضُبَاعَةَ رضى الله عنها ‏ "‏ حُجِّي وَاشْتَرِطِي أَنَّ مَحِلِّي حَيْثُ تَحْبِسُنِي ‏"‏ ‏.‏ وَفِي رِوَايَةِ إِسْحَاقَ أَمَرَ ضُبَاعَةَ ‏.‏

Ibn Abbos (roziyallahu anhumo) (rivoyat qildi)ki: Nabiy (sollallahu alayhi vasallam) Dubo'a (roziyallahu anho)ga: «Haj qil va: ‹mening (ehromdan) chiqish joyim — meni qaerda to'xtatsang, o'sha (joy)dir› deb shart qo'y» dedi. Ishoqning rivoyatida: «Dubo'aga buyurdi» (deyilgan).

2908-hadis

حَدَّثَنَا هَنَّادُ بْنُ السَّرِيِّ، وَزُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ، وَعُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، كُلُّهُمْ عَنْ عَبْدَةَ، - قَالَ زُهَيْرٌ حَدَّثَنَا عَبْدَةُ بْنُ سُلَيْمَانَ، - عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ، عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ الْقَاسِمِ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ عَائِشَةَ، - رضى الله عنها - قَالَتْ نُفِسَتْ أَسْمَاءُ بِنْتُ عُمَيْسٍ بِمُحَمَّدِ بْنِ أَبِي بَكْرٍ بِالشَّجَرَةِ فَأَمَرَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَبَا بَكْرٍ يَأْمُرُهَا أَنْ تَغْتَسِلَ وَتُهِلَّ ‏.‏

Oisha (roziyallahu anho) aytdi: Asma bint Umays Muhammad ibn Abu Bakrni Shajarada (Zul-Hulayfada) tug'di (nifosli bo'ldi). Bas Rasulullah (sollallahu alayhi vasallam) Abu Bakrga — unga g'usl qilib, ehlol qilishni buyurishni — buyurdi.

2909-hadis

حَدَّثَنَا أَبُو غَسَّانَ، مُحَمَّدُ بْنُ عَمْرٍو حَدَّثَنَا جَرِيرُ بْنُ عَبْدِ الْحَمِيدِ، عَنْ يَحْيَى بْنِ، سَعِيدٍ عَنْ جَعْفَرِ بْنِ مُحَمَّدٍ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ، - رضى الله عنهما - فِي حَدِيثِ أَسْمَاءَ بِنْتِ عُمَيْسٍ حِينَ نُفِسَتْ بِذِي الْحُلَيْفَةِ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَمَرَ أَبَا بَكْرٍ - رضى الله عنه - فَأَمَرَهَا أَنْ تَغْتَسِلَ وَتُهِلَّ ‏.‏

Jobir ibn Abdulloh (roziyallahu anhumo) — Asma bint Umaysning Zul-Hulayfada nifosli bo'lgan paytidagi hadisida (rivoyat qildi)ki: Rasulullah (sollallahu alayhi vasallam) Abu Bakr (roziyallahu anhu)ga buyurdi; bas u unga g'usl qilib, ehlol qilishni buyurdi.

2910-hadis

حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى التَّمِيمِيُّ، قَالَ قَرَأْتُ عَلَى مَالِكٍ عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ عُرْوَةَ، عَنْ عَائِشَةَ، - رضى الله عنها - أَنَّهَا قَالَتْ خَرَجْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم عَامَ حَجَّةِ الْوَدَاعِ فَأَهْلَلْنَا بِعُمْرَةٍ ثُمَّ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ مَنْ كَانَ مَعَهُ هَدْىٌ فَلْيُهِلَّ بِالْحَجِّ مَعَ الْعُمْرَةِ ثُمَّ لاَ يَحِلُّ حَتَّى يَحِلَّ مِنْهُمَا جَمِيعًا ‏"‏ ‏.‏ قَالَتْ فَقَدِمْتُ مَكَّةَ وَأَنَا حَائِضٌ لَمْ أَطُفْ بِالْبَيْتِ وَلاَ بَيْنَ الصَّفَا وَالْمَرْوَةِ فَشَكَوْتُ ذَلِكَ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ ‏"‏ انْقُضِي رَأْسَكِ وَامْتَشِطِي وَأَهِلِّي بِالْحَجِّ وَدَعِي الْعُمْرَةَ ‏"‏ ‏.‏ قَالَتْ فَفَعَلْتُ فَلَمَّا قَضَيْنَا الْحَجَّ أَرْسَلَنِي رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم مَعَ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي بَكْرٍ إِلَى التَّنْعِيمِ فَاعْتَمَرْتُ فَقَالَ ‏"‏ هَذِهِ مَكَانَ عُمْرَتِكِ ‏"‏ ‏.‏ فَطَافَ الَّذِينَ أَهَلُّوا بِالْعُمْرَةِ بِالْبَيْتِ وَبِالصَّفَا وَالْمَرْوَةِ ثُمَّ حَلُّوا ثُمَّ طَافُوا طَوَافًا آخَرَ بَعْدَ أَنْ رَجَعُوا مِنْ مِنًى لِحَجِّهِمْ وَأَمَّا الَّذِينَ كَانُوا جَمَعُوا الْحَجَّ وَالْعُمْرَةَ فَإِنَّمَا طَافُوا طَوَافًا وَاحِدًا ‏.‏

Oisha (roziyallahu anho) aytdi: Biz Rasulullah (sollallahu alayhi vasallam) bilan Vido' haji yili chiqdik; bas biz umra bilan ehlol qildik. Keyin Rasulullah (sollallahu alayhi vasallam): «Kimning yonida hadya (qurbonlik) bo'lsa, umra bilan birga haj bilan ehlol qilsin; keyin u — har ikkovidan (umra va hajdan) chiqguncha — chiqmasin» dedi. (Oisha:) Bas men Makkaga hayzli holda keldim, Baytni ham, Safo va Marva orasini ham tavof qilmadim. Men buni Rasulullah (sollallahu alayhi vasallam)ga shikoyat qildim. U: «Boshing(soching)ni yech, taranib (tara) va haj bilan ehlol qil hamda umrani tark et» dedi. (Oisha:) Bas men shunday qildim; hajni ado etganimizda, Rasulullah (sollallahu alayhi vasallam) meni Abdurrahmon ibn Abu Bakr bilan Tan'imga jo'natdi; bas men umra qildim. U: «Bu — sening (avval qila olmagan) umrang o'rniga» dedi. Umra bilan ehlol qilganlar Baytni, Safo va Marvani tavof qildi, keyin (ehromdan) chiqdi; keyin hajlari uchun Minadan qaytganlaridan keyin boshqa bir tavof (ifoza) qildilar. Haj va umrani jamlaganlarga kelsa — ular faqat bitta(gina) tavof qildilar.

2911-hadis

وَحَدَّثَنَا عَبْدُ الْمَلِكِ بْنُ شُعَيْبِ بْنِ اللَّيْثِ، حَدَّثَنِي أَبِي، عَنْ جَدِّي، حَدَّثَنِي عُقَيْلُ بْنُ، خَالِدٍ عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ عُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ، عَنْ عَائِشَةَ، زَوْجِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم أَنَّهَا قَالَتْ خَرَجْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم عَامَ حَجَّةِ الْوَدَاعِ فَمِنَّا مَنْ أَهَلَّ بِعُمْرَةٍ وَمِنَّا مَنْ أَهَلَّ بِحَجٍّ حَتَّى قَدِمْنَا مَكَّةَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏ "‏ مَنْ أَحْرَمَ بِعُمْرَةٍ وَلَمْ يُهْدِ فَلْيَحْلِلْ وَمَنْ أَحْرَمَ بِعُمْرَةٍ وَأَهْدَى فَلاَ يَحِلُّ حَتَّى يَنْحَرَ هَدْيَهُ وَمَنْ أَهَلَّ بِحَجٍّ فَلْيُتِمَّ حَجَّهُ ‏"‏ ‏.‏ قَالَتْ عَائِشَةُ - رضى الله عنها - فَحِضْتُ فَلَمْ أَزَلْ حَائِضًا حَتَّى كَانَ يَوْمُ عَرَفَةَ وَلَمْ أُهْلِلْ إِلاَّ بِعُمْرَةٍ فَأَمَرَنِي رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَنْ أَنْقُضَ رَأْسِي وَأَمْتَشِطَ وَأُهِلَّ بِحَجٍّ وَأَتْرُكَ الْعُمْرَةَ - قَالَتْ - فَفَعَلْتُ ذَلِكَ حَتَّى إِذَا قَضَيْتُ حَجَّتِي بَعَثَ مَعِي رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم عَبْدَ الرَّحْمَنِ بْنَ أَبِي بَكْرٍ وَأَمَرَنِي أَنْ أَعْتَمِرَ مِنَ التَّنْعِيمِ مَكَانَ عُمْرَتِي الَّتِي أَدْرَكَنِي الْحَجُّ وَلَمْ أَحْلِلْ مِنْهَا ‏.‏

Nabiy (sollallahu alayhi vasallam)ning zavjasi Oisha (roziyallahu anho) aytdi: Biz Rasulullah (sollallahu alayhi vasallam) bilan Vido' haji yili chiqdik; bas bizdan umra bilan ehlol qilgan ham, haj bilan ehlol qilgan ham bor edi, to Makkaga kelguncha. Bas Rasulullah (sollallahu alayhi vasallam): «Kim umra bilan ehrom bog'lab, hadya keltirmagan bo'lsa, (ehromdan) chiqsin; kim umra bilan ehrom bog'lab, hadya keltirgan bo'lsa, hadyasini so'yguncha (ehromdan) chiqmasin; kim haj bilan ehlol qilgan bo'lsa, hajini to'ldirsin» dedi. Oisha (roziyallahu anho): «Bas men hayz ko'rdim va Arafa kuni bo'lguncha hayzli bo'lib turaverdim; men faqat umra bilan(gina) ehlol qilgan edim. Bas Rasulullah (sollallahu alayhi vasallam) menga — boshimni yechib, taranib, haj bilan ehlol qilishni va umrani tark etishni — buyurdi. (Oisha:) Men shunday qildim, to hajimni ado etganimda, Rasulullah (sollallahu alayhi vasallam) men bilan Abdurrahmon ibn Abu Bakrni jo'natdi va menga Tan'imdan — haj yetib kelgan hamda men undan chiqmagan umram o'rniga — umra qilishni buyurdi» dedi.

2912-hadis

وَحَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ، أَخْبَرَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ، أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ عُرْوَةَ، عَنْ عَائِشَةَ، - رضى الله عنها - قَالَتْ خَرَجْنَا مَعَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم عَامَ حَجَّةِ الْوَدَاعِ فَأَهْلَلْتُ بِعُمْرَةٍ وَلَمْ أَكُنْ سُقْتُ الْهَدْىَ فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ مَنْ كَانَ مَعَهُ هَدْىٌ فَلْيُهْلِلْ بِالْحَجِّ مَعَ عُمْرَتِهِ ثُمَّ لاَ يَحِلَّ حَتَّى يَحِلَّ مِنْهُمَا جَمِيعًا ‏"‏ ‏.‏ قَالَتْ فَحِضْتُ فَلَمَّا دَخَلَتْ لَيْلَةُ عَرَفَةَ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنِّي كُنْتُ أَهْلَلْتُ بِعُمْرَةٍ فَكَيْفَ أَصْنَعُ بِحَجَّتِي قَالَ ‏"‏ انْقُضِي رَأْسَكِ وَامْتَشِطِي وَأَمْسِكِي عَنِ الْعُمْرَةِ وَأَهِلِّي بِالْحَجِّ ‏"‏ ‏.‏ قَالَتْ فَلَمَّا قَضَيْتُ حَجَّتِي أَمَرَ عَبْدَ الرَّحْمَنِ بْنَ أَبِي بَكْرٍ فَأَرْدَفَنِي فَأَعْمَرَنِي مِنَ التَّنْعِيمِ مَكَانَ عُمْرَتِي الَّتِي أَمْسَكْتُ عَنْهَا ‏.‏

Oisha (roziyallahu anho) aytdi: Biz Nabiy (sollallahu alayhi vasallam) bilan Vido' haji yili chiqdik; bas men umra bilan ehlol qildim va hadya keltirmagan edim. Bas Nabiy (sollallahu alayhi vasallam): «Kimning yonida hadya bo'lsa, umrasi bilan birga haj bilan ehlol qilsin, keyin har ikkovidan chiqguncha (ehromdan) chiqmasin» dedi. (Oisha:) Bas men hayz ko'rdim; Arafa kechasi kirganida, men: «Ey Rasulullah, men umra bilan ehlol qilgan edim; hajim bilan qanay qilay?» dedim. U: «Boshing(soching)ni yech, taran, umradan to'xta (uni tark et) va haj bilan ehlol qil» dedi. (Oisha:) Hajimni ado etganimda, u Abdurrahmon ibn Abu Bakrga buyurdi; bas u meni (ulovga) mingashtirdi va menga Tan'imdan — men to'xtagan (tark etgan) umram o'rniga — umra qildirdi.

2913-hadis

حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي عُمَرَ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ عُرْوَةَ، عَنْ عَائِشَةَ، - رضى الله عنها - قَالَتْ خَرَجْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ ‏ "‏ مَنْ أَرَادَ مِنْكُمْ أَنْ يُهِلَّ بِحَجٍّ وَعُمْرَةٍ فَلْيَفْعَلْ وَمَنْ أَرَادَ أَنْ يُهِلَّ بِحَجٍّ فَلْيُهِلَّ وَمَنْ أَرَادَ أَنْ يُهِلَّ بِعُمْرَةٍ فَلْيُهِلَّ ‏"‏ ‏.‏ قَالَتْ عَائِشَةُ رضى الله عنها فَأَهَلَّ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم بِحَجٍّ وَأَهَلَّ بِهِ نَاسٌ مَعَهُ وَأَهَلَّ نَاسٌ بِالْعُمْرَةِ وَالْحَجِّ وَأَهَلَّ نَاسٌ بِعُمْرَةٍ وَكُنْتُ فِيمَنْ أَهَلَّ بِالْعُمْرَةِ ‏.‏

Oisha (roziyallahu anho) aytdi: Biz Rasulullah (sollallahu alayhi vasallam) bilan chiqdik; bas u: «Sizlardan kim haj va umra bilan ehlol qilishni istasa, qilsin; kim haj bilan ehlol qilishni istasa, ehlol qilsin; kim umra bilan ehlol qilishni istasa, ehlol qilsin» dedi. Oisha (roziyallahu anho): «Bas Rasulullah (sollallahu alayhi vasallam) haj bilan ehlol qildi, u bilan birga (ba'zi) odamlar (ham) haj bilan ehlol qildi; (ba'zi) odamlar umra va haj bilan ehlol qildi; (ba'zi) odamlar umra bilan ehlol qildi; men umra bilan ehlol qilganlardan edim» dedi.

2914-hadis

وَحَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا عَبْدَةُ بْنُ سُلَيْمَانَ، عَنْ هِشَامٍ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ عَائِشَةَ، - رضى الله عنها - قَالَتْ خَرَجْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي حَجَّةِ الْوَدَاعِ مُوَافِينَ لِهِلاَلِ ذِي الْحِجَّةِ - قَالَتْ - فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ مَنْ أَرَادَ مِنْكُمْ أَنْ يُهِلَّ بِعُمْرَةٍ فَلْيُهِلَّ فَلَوْلاَ أَنِّي أَهْدَيْتُ لأَهْلَلْتُ بِعُمْرَةٍ ‏"‏ ‏.‏ قَالَتْ فَكَانَ مِنَ الْقَوْمِ مَنْ أَهَلَّ بِعُمْرَةٍ وَمِنْهُمْ مَنْ أَهَلَّ بِالْحَجِّ - قَالَتْ - فَكُنْتُ أَنَا مِمَّنْ أَهَلَّ بِعُمْرَةٍ فَخَرَجْنَا حَتَّى قَدِمْنَا مَكَّةَ فَأَدْرَكَنِي يَوْمُ عَرَفَةَ وَأَنَا حَائِضٌ لَمْ أَحِلَّ مِنْ عُمْرَتِي فَشَكَوْتُ ذَلِكَ إِلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ ‏"‏ دَعِي عُمْرَتَكِ وَانْقُضِي رَأْسَكِ وَامْتَشِطِي وَأَهِلِّي بِالْحَجِّ ‏"‏ ‏.‏ قَالَتْ فَفَعَلْتُ فَلَمَّا كَانَتْ لَيْلَةُ الْحَصْبَةِ - وَقَدْ قَضَى اللَّهُ حَجَّنَا - أَرْسَلَ مَعِي عَبْدَ الرَّحْمَنِ بْنَ أَبِي بَكْرٍ فَأَرْدَفَنِي وَخَرَجَ بِي إِلَى التَّنْعِيمِ فَأَهْلَلْتُ بِعُمْرَةٍ فَقَضَى اللَّهُ حَجَّنَا وَعُمْرَتَنَا وَلَمْ يَكُنْ فِي ذَلِكَ هَدْىٌ وَلاَ صَدَقَةٌ وَلاَ صَوْمٌ ‏.‏

Oisha (roziyallahu anho) aytdi: Biz Rasulullah (sollallahu alayhi vasallam) bilan Vido' hajida zulhijja hiloliga ro'para (yaqin) holda chiqdik. Bas Rasulullah (sollallahu alayhi vasallam): «Sizlardan kim umra bilan ehlol qilishni istasa, ehlol qilsin; agar men hadya keltirmagan bo'lsam edim, men (ham) umra bilan ehlol qilar edim» dedi. (Oisha:) Qavmdan umra bilan ehlol qilgan ham, haj bilan ehlol qilgan ham bor edi; men umra bilan ehlol qilganlardan edim. Bas biz chiqdik, to Makkaga kelguncha; bas Arafa kuni menga yetdi — men hayzli holda, umramdan chiqmagan edim. Men buni Nabiy (sollallahu alayhi vasallam)ga shikoyat qildim. U: «Umrangni tark et, boshing(soching)ni yech, taran va haj bilan ehlol qil» dedi. (Oisha:) Men shunday qildim. Hasba kechasi bo'lganida — Allah hajimizni ado qilgan edi — u men bilan Abdurrahmon ibn Abu Bakrni jo'natdi; bas u meni (ulovga) mingashtirdi va meni Tan'imga olib chiqdi; men umra bilan ehlol qildim. Bas Allah hajimizni va umramizni ado qildi; bunda na hadya, na sadaqa, na ro'za bor edi.

2915-hadis

وَحَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ، حَدَّثَنَا ابْنُ نُمَيْرٍ، حَدَّثَنَا هِشَامٌ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ عَائِشَةَ، - رضى الله عنها - قَالَتْ خَرَجْنَا مُوَافِينَ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم لِهِلاَلِ ذِي الْحِجَّةِ لاَ نَرَى إِلاَّ الْحَجَّ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏ "‏ مَنْ أَحَبَّ مِنْكُمْ أَنْ يُهِلَّ بِعُمْرَةٍ فَلْيُهِلَّ بِعُمْرَةٍ ‏"‏ ‏.‏ وَسَاقَ الْحَدِيثَ بِمِثْلِ حَدِيثِ عَبْدَةَ ‏.‏

Oisha (roziyallahu anho) aytdi: Biz Rasulullah (sollallahu alayhi vasallam) bilan zulhijja hiloliga ro'para holda chiqdik — faqat hajni(gina) deb (o'ylar) edik. Bas Rasulullah (sollallahu alayhi vasallam): «Sizlardan kim umra bilan ehlol qilishni yoqtirsa, umra bilan ehlol qilsin» dedi — va (roviy) hadisni Abda hadisi misli(da) keltirdi.