حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ صَالِحٍ، قَرَأْتُ عَلَى عَبْدِ اللَّهِ بْنِ نَافِعٍ أَخْبَرَنِي ابْنُ أَبِي ذِئْبٍ، عَنْ سَعِيدٍ الْمَقْبُرِيِّ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " لاَ تَجْعَلُوا بُيُوتَكُمْ قُبُورًا وَلاَ تَجْعَلُوا قَبْرِي عِيدًا وَصَلُّوا عَلَىَّ فَإِنَّ صَلاَتَكُمْ تَبْلُغُنِي حَيْثُ كُنْتُمْ " .
Bizga Ahmad ibn Solih rivoyat qildi, men Abdulloh ibn Nofega o'qib berdim, menga Ibn Abu Zi'b xabar berdi, u Sayid Maqburiydan, u Abu Hurayradan rivoyat qildi, u dedi: Rasulullah sollallahu alayhi vasallam dedilar: «Uylaringizni qabristonlarga aylantirmanglar, qabrimni ham bayram (yig'iladigan joy) qilmanglar, menga salavot ayting, chunki qaerda bo'lsangiz ham, salavotingiz menga yetib keladi.»
حَدَّثَنَا حَامِدُ بْنُ يَحْيَى، حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ مَعْنٍ الْمَدِينِيُّ، أَخْبَرَنِي دَاوُدُ بْنُ خَالِدٍ، عَنْ رَبِيعَةَ بْنِ أَبِي عَبْدِ الرَّحْمَنِ، عَنْ رَبِيعَةَ، - يَعْنِي ابْنَ الْهُدَيْرِ - قَالَ مَا سَمِعْتُ طَلْحَةَ بْنَ عُبَيْدِ اللَّهِ، يُحَدِّثُ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم حَدِيثًا قَطُّ غَيْرَ حَدِيثٍ وَاحِدٍ . قَالَ قُلْتُ وَمَا هُوَ قَالَ خَرَجْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يُرِيدُ قُبُورَ الشُّهَدَاءِ حَتَّى إِذَا أَشْرَفْنَا عَلَى حَرَّةِ وَاقِمٍ فَلَمَّا تَدَلَّيْنَا مِنْهَا وَإِذَا قُبُورٌ بِمَحْنِيَّةٍ قَالَ قُلْنَا يَا رَسُولَ اللَّهِ أَقُبُورُ إِخْوَانِنَا هَذِهِ قَالَ " قُبُورُ أَصْحَابِنَا " . فَلَمَّا جِئْنَا قُبُورَ الشُّهَدَاءِ قَالَ " هَذِهِ قُبُورُ إِخْوَانِنَا " .
Bizga Homid ibn Yahyo rivoyat qildi, bizga Muhammad ibn Ma'n Madiniy rivoyat qildi, menga Dovud ibn Xolid xabar berdi, u Robia ibn Abu Abdurrahmondan, u Robiadan — ya'ni Ibn Hudayrdan — rivoyat qildi, u dedi: Men Talha ibn Ubaydullohdan Rasulullah sollallahu alayhi vasallamdan birorta hadis aytganini bitta hadisdan boshqa hech eshitmadim. U dedi: Men so'radim: «U qaysi?» U dedi: Biz Rasulullah sollallahu alayhi vasallam bilan shahidlar qabrlarini ko'zlab chiqdik. Toki Vaqim Harrasiga ko'tarilganimizda va undan pastga tushganimizda, mana, egilib turgan joyda qabrlar bor edi. Biz dedik: «Ey Rasulullah, bular birodarlarimizning qabrlarimi?» U dedi: «Sahobalarimizning qabrlari.» Shahidlar qabrlariga kelganimizda esa dedi: «Bular birodarlarimizning qabrlari.»
حَدَّثَنَا الْقَعْنَبِيُّ، عَنْ مَالِكٍ، عَنْ نَافِعٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَنَاخَ بِالْبَطْحَاءِ الَّتِي بِذِي الْحُلَيْفَةِ فَصَلَّى بِهَا فَكَانَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ يَفْعَلُ ذَلِكَ .
Bizga Qa'nabiy rivoyat qildi, u Molikdan, u Nofedan, u Abdulloh ibn Umardan rivoyat qildiki, Rasulullah sollallahu alayhi vasallam Zul-Hulayfadagi Bathodagi joyga (tuyalarini) cho'ktirib, o'sha yerda namoz o'qidilar. Shuning uchun Abdulloh ibn Umar ham shunday qilar edi.
حَدَّثَنَا الْقَعْنَبِيُّ، قَالَ قَالَ مَالِكٌ لاَ يَنْبَغِي لأَحَدٍ أَنْ يُجَاوِزَ الْمُعَرَّسَ إِذَا قَفَلَ رَاجِعًا إِلَى الْمَدِينَةِ حَتَّى يُصَلِّيَ فِيهَا مَا بَدَا لَهُ لأَنَّهُ بَلَغَنِي أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم عَرَّسَ بِهِ . قَالَ أَبُو دَاوُدَ سَمِعْتُ مُحَمَّدَ بْنَ إِسْحَاقَ الْمَدَنِيَّ قَالَ الْمُعَرَّسُ عَلَى سِتَّةِ أَمْيَالٍ مِنَ الْمَدِينَةِ .
Bizga Qa'nabiy rivoyat qildi, u dedi: Molik dedi: Madinaga qaytib kelayotgan kishiga Muarrasdan o'tib ketishi to'g'ri kelmaydi, toki u yerda istaganicha namoz o'qimaguncha. Chunki menga yetib keldiki, Rasulullah sollallahu alayhi vasallam u yerda kechalab to'xtagan edilar. Abu Dovud dedi: Men Muhammad ibn Ishoq Madaniyni eshitdim, u dedi: Muarras Madinadan olti mil masofada.
حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا جَرِيرٌ، عَنِ الأَعْمَشِ، عَنْ إِبْرَاهِيمَ، عَنْ عَلْقَمَةَ، قَالَ إِنِّي لأَمْشِي مَعَ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍ بِمِنًى إِذْ لَقِيَهُ عُثْمَانُ فَاسْتَخْلاَهُ فَلَمَّا رَأَى عَبْدُ اللَّهِ أَنْ لَيْسَتْ لَهُ حَاجَةٌ قَالَ لِي تَعَالَ يَا عَلْقَمَةُ فَجِئْتُ فَقَالَ لَهُ عُثْمَانُ أَلاَ نُزَوِّجُكَ يَا أَبَا عَبْدِ الرَّحْمَنِ بِجَارِيَةٍ بِكْرٍ لَعَلَّهُ يَرْجِعُ إِلَيْكَ مِنْ نَفْسِكَ مَا كُنْتَ تَعْهَدُ فَقَالَ عَبْدُ اللَّهِ لَئِنْ قُلْتَ ذَاكَ لَقَدْ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ " مَنِ اسْتَطَاعَ مِنْكُمُ الْبَاءَةَ فَلْيَتَزَوَّجْ فَإِنَّهُ أَغَضُّ لِلْبَصَرِ وَأَحْصَنُ لِلْفَرْجِ وَمَنْ لَمْ يَسْتَطِعْ مِنْكُمْ فَعَلَيْهِ بِالصَّوْمِ فَإِنَّهُ لَهُ وِجَاءٌ " .
Bizga Usmon ibn Abu Shayba rivoyat qildi, bizga Jarir rivoyat qildi, u A'mashdan, u Ibrohimdan, u Alqamadan rivoyat qildi, u dedi: Men Abdulloh ibn Mas'ud bilan Minoda yurib borardim, shunda unga Usmon yo'liqib, uni xilvatga oldi. Abdulloh uning hojati yo'qligini ko'rgach, menga dedi: «Kel, ey Alqama.» Men keldim. Usmon unga dedi: «Ey Abu Abdurrahmon, senga bir bokira qiz uylantiraymizmi? Balki sen ilgari ko'rganing (kuch-quvating) o'zingga qaytar.» Abdulloh dedi: «Mana shuni aytayotgan bo'lsang, men Rasulullah sollallahu alayhi vasallamning shunday deganini eshitganman: ‹Sizlardan kim uylanishga qodir bo'lsa, uylansin, chunki bu ko'zni ko'proq tiyadi va farjni ko'proq saqlaydi. Sizlardan kim qodir bo'lmasa, ro'za tutsin, chunki bu unga (shahvatni) sindiruvchidir.›»