Ўтирган ҳолда ташаҳҳудни унутган киши

Namoz kitobi · 3 ҳадис

باب مَنْ نَسِيَ أَنْ يَتَشَهَّدَ وَهُوَ جَالِسٌ

حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ عَمْرٍو، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْوَلِيدِ، عَنْ سُفْيَانَ، عَنْ جَابِرٍ، - يَعْنِي الْجُعْفِيَّ - قَالَ حَدَّثَنَا الْمُغِيرَةُ بْنُ شُبَيْلٍ الأَحْمَسِيُّ، عَنْ قَيْسِ بْنِ أَبِي حَازِمٍ، عَنِ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏ "‏ إِذَا قَامَ الإِمَامُ فِي الرَّكْعَتَيْنِ فَإِنْ ذَكَرَ قَبْلَ أَنْ يَسْتَوِيَ قَائِمًا فَلْيَجْلِسْ فَإِنِ اسْتَوَى قَائِمًا فَلاَ يَجْلِسْ وَيَسْجُدُ سَجْدَتَىِ السَّهْوِ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ أَبُو دَاوُدَ وَلَيْسَ فِي كِتَابِي عَنْ جَابِرٍ الْجُعْفِيِّ إِلاَّ هَذَا الْحَدِيثُ ‏.‏

Бизга ал-Ҳасан ибн Амр ривоят қилди, Абдуллаҳ ибн ал-Валиддан, у Суфёндан, у Жобирдан — яъни ал-Жуъфийдан — ривоят қилди. У айтди: Бизга ал-Муғийра ибн Шубайл ал-Аҳмасий ривоят қилди, Қайс ибн Абу Ҳозимдан, у ал-Муғийра ибн Шуъбадан ривоят қилди. У айтди: Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам: «Имом икки ракатда турса, агар тўлиқ тик туришидан олдин эсласа, ўтирсин; агар тик туриб бўлса, ўтирмасин ва саҳв икки саждасини қилади» деди. Абу Довуд айтди: Китобимда Жобир ал-Жуъфийдан фақат шу ҳадис бор.

حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ الْجُشَمِيُّ، حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ، أَخْبَرَنَا الْمَسْعُودِيُّ، عَنْ زِيَادِ بْنِ عِلاَقَةَ، قَالَ صَلَّى بِنَا الْمُغِيرَةُ بْنُ شُعْبَةَ فَنَهَضَ فِي الرَّكْعَتَيْنِ قُلْنَا سُبْحَانَ اللَّهِ قَالَ سُبْحَانَ اللَّهِ وَمَضَى فَلَمَّا أَتَمَّ صَلاَتَهُ وَسَلَّمَ سَجَدَ سَجْدَتَىِ السَّهْوِ فَلَمَّا انْصَرَفَ قَالَ رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَصْنَعُ كَمَا صَنَعْتُ ‏.‏ قَالَ أَبُو دَاوُدَ وَكَذَلِكَ رَوَاهُ ابْنُ أَبِي لَيْلَى عَنِ الشَّعْبِيِّ عَنِ الْمُغِيرَةِ بْنِ شُعْبَةَ وَرَفَعَهُ وَرَوَاهُ أَبُو عُمَيْسٍ عَنْ ثَابِتِ بْنِ عُبَيْدٍ قَالَ صَلَّى بِنَا الْمُغِيرَةُ بْنُ شُعْبَةَ مِثْلَ حَدِيثِ زِيَادِ بْنِ عِلاَقَةَ ‏.‏ قَالَ أَبُو دَاوُدَ أَبُو عُمَيْسٍ أَخُو الْمَسْعُودِيِّ وَفَعَلَ سَعْدُ بْنُ أَبِي وَقَّاصٍ مِثْلَ مَا فَعَلَ الْمُغِيرَةُ وَعِمْرَانُ بْنُ حُصَيْنٍ وَالضَّحَّاكُ بْنُ قَيْسٍ وَمُعَاوِيَةُ بْنُ أَبِي سُفْيَانَ وَابْنُ عَبَّاسٍ أَفْتَى بِذَلِكَ وَعُمَرُ بْنُ عَبْدِ الْعَزِيزِ ‏.‏ قَالَ أَبُو دَاوُدَ هَذَا فِيمَنْ قَامَ مِنْ ثِنْتَيْنِ ثُمَّ سَجَدُوا بَعْدَ مَا سَلَّمُوا ‏.‏

Бизга Убайдуллаҳ ибн Умар ал-Жушамий ривоят қилди, бизга Язид ибн Ҳорун ривоят қилди, бизга ал-Масъудий хабар берди, Зиёд ибн Илоқадан ривоят қилди. У айтди: Бизга ал-Муғийра ибн Шуъба намоз ўқиб берди ва икки ракатда ўрнидан туриб кетди. Биз: «Субҳоналлаҳ» дедик. У ҳам «Субҳоналлаҳ» деб давом этди. Қачонки намозини тамомлади ва салом берди, саҳв икки саждасини сажда қилди. Қачонки бурилди: «Мен Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васалламни мен қилгандек қилаётганини кўрдим» деди. Абу Довуд айтди: Шунингдек уни ибн Абу Лайла аш-Шаъбийдан, у ал-Муғийра ибн Шуъбадан ривоят қилди ва уни марфуъ қилди. Уни Абу Умайс Собит ибн Убайддан ривоят қилди, у айтди: Бизга ал-Муғийра ибн Шуъба Зиёд ибн Илоқанинг ҳадисига ўхшаш ўқиб берди. Абу Довуд айтди: Абу Умайс ал-Масъудийнинг акасидир. Саъд ибн Абу Ваққос ҳам ал-Муғийра қилгандек қилди, Имрон ибн Ҳусайн, ад-Даҳҳок ибн Қайс, Муъовия ибн Абу Суфён ҳам. Ибн Аббос ҳам шундай фатво берди, Умар ибн Абдулазиз ҳам. Абу Довуд айтди: Бу иккидан турган, сўнг салом берганидан кейин сажда қилганлар ҳақидадир.

حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ عُثْمَانَ، وَالرَّبِيعُ بْنُ نَافِعٍ، وَعُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، وَشُجَاعُ بْنُ مَخْلَدٍ، - بِمَعْنَى الإِسْنَادِ - أَنَّ ابْنَ عَيَّاشٍ، حَدَّثَهُمْ عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عُبَيْدٍ الْكَلاَعِيِّ، عَنْ زُهَيْرٍ، - يَعْنِي ابْنَ سَالِمٍ الْعَنْسِيِّ - عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ جُبَيْرِ بْنِ نُفَيْرٍ، قَالَ عَمْرٌو وَحْدَهُ عَنْ أَبِيهِ، عَنْ ثَوْبَانَ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏ "‏ لِكُلِّ سَهْوٍ سَجْدَتَانِ بَعْدَ مَا يُسَلِّمُ ‏"‏ ‏.‏ لَمْ يَذْكُرْ عَنْ أَبِيهِ ‏.‏ غَيْرُ عَمْرٍو ‏.‏

Бизга Амр ибн Усмон, ар-Робиъ ибн Нофиъ, Усмон ибн Абу Шайба ва Шужў ибн Махлад — иснод маъноси бир хил — ибн Айёш уларга Убайдуллаҳ ибн Убайд ал-Калоийдан, у Зуҳайрдан — яъни ибн Солим ал-Ансийдан — у Абдурроҳман ибн Жубайр ибн Нуфайрдан ривоят қилганини айтдилар — Амр ёлғиз ўзи «отасидан» деди — у Савбондан, у Набий соллаллаҳу алайҳи васалламдан ривоят қилдики, у: «Ҳар бир саҳв учун салом берганидан кейин икки сажда бор» деди. Амрдан бошқа ҳеч ким «отасидан» деб эсламади.