حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدٍ النُّفَيْلِيُّ، حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ سَلَمَةَ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِسْحَاقَ، قَالَ حَدَّثَنِي رَجُلٌ، مِنْ أَهْلِ الشَّامِ يُقَالُ لَهُ أَبُو مَنْظُورٍ عَنْ عَمِّهِ، قَالَ حَدَّثَنِي عَمِّي، عَنْ عَامِرٍ الرَّامِ، أَخِي الْخُضْرِ - قَالَ أَبُو دَاوُدَ قَالَ النُّفَيْلِيُّ هُوَ الْخُضْرُ وَلَكِنْ كَذَا قَالَ - قَالَ إِنِّي لَبِبِلاَدِنَا إِذْ رُفِعَتْ لَنَا رَايَاتٌ وَأَلْوِيَةٌ فَقُلْتُ مَا هَذَا قَالُوا هَذَا لِوَاءُ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَأَتَيْتُهُ وَهُوَ تَحْتَ شَجَرَةٍ قَدْ بُسِطَ لَهُ كِسَاءٌ وَهُوَ جَالِسٌ عَلَيْهِ وَقَدِ اجْتَمَعَ إِلَيْهِ أَصْحَابُهُ فَجَلَسْتُ إِلَيْهِمْ فَذَكَرَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم الأَسْقَامَ فَقَالَ " إِنَّ الْمُؤْمِنَ إِذَا أَصَابَهُ السَّقَمُ ثُمَّ أَعْفَاهُ اللَّهُ مِنْهُ كَانَ كَفَّارَةً لِمَا مَضَى مِنْ ذُنُوبِهِ وَمَوْعِظَةً لَهُ فِيمَا يَسْتَقْبِلُ وَإِنَّ الْمُنَافِقَ إِذَا مَرِضَ ثُمَّ أُعْفِيَ كَانَ كَالْبَعِيرِ عَقَلَهُ أَهْلُهُ ثُمَّ أَرْسَلُوهُ فَلَمْ يَدْرِ لِمَ عَقَلُوهُ وَلَمْ يَدْرِ لِمَ أَرْسَلُوهُ " . فَقَالَ رَجُلٌ مِمَّنْ حَوْلَهُ يَا رَسُولَ اللَّهِ وَمَا الأَسْقَامُ وَاللَّهِ مَا مَرِضْتُ قَطُّ . فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " قُمْ عَنَّا فَلَسْتَ مِنَّا " . فَبَيْنَا نَحْنُ عِنْدَهُ إِذْ أَقْبَلَ رَجُلٌ عَلَيْهِ كِسَاءٌ وَفِي يَدِهِ شَىْءٌ قَدِ الْتَفَّ عَلَيْهِ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنِّي لَمَّا رَأَيْتُكَ أَقْبَلْتُ إِلَيْكَ فَمَرَرْتُ بِغَيْضَةِ شَجَرٍ فَسَمِعْتُ فِيهَا أَصْوَاتَ فِرَاخِ طَائِرٍ فَأَخَذْتُهُنَّ فَوَضَعْتُهُنَّ فِي كِسَائِي فَجَاءَتْ أُمُّهُنَّ فَاسْتَدَارَتْ عَلَى رَأْسِي فَكَشَفْتُ لَهَا عَنْهُنَّ فَوَقَعَتْ عَلَيْهِنَّ مَعَهُنَّ فَلَفَفْتُهُنَّ بِكِسَائِي فَهُنَّ أُولاَءِ مَعِي . قَالَ " ضَعْهُنَّ عَنْكَ " . فَوَضَعْتُهُنَّ وَأَبَتْ أُمُّهُنَّ إِلاَّ لُزُومَهُنَّ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم لأَصْحَابِهِ " أَتَعْجَبُونَ لِرُحْمِ أُمِّ الأَفْرَاخِ فِرَاخَهَا " . قَالُوا نَعَمْ يَا رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم . قَالَ " فَوَالَّذِي بَعَثَنِي بِالْحَقِّ لَلَّهُ أَرْحَمُ بِعِبَادِهِ مِنْ أُمِّ الأَفْرَاخِ بِفِرَاخِهَا ارْجِعْ بِهِنَّ حَتَّى تَضَعَهُنَّ مِنْ حَيْثُ أَخَذْتَهُنَّ وَأُمُّهُنَّ مَعَهُنَّ " . فَرَجَعَ بِهِنَّ .
Бизга Абдуллаҳ ибн Муҳаммад ан-Нуфайлий ривоят қилди, бизга Муҳаммад ибн Салама Муҳаммад ибн Ишоқдан ривоят қилди, у деди: Менга Шом аҳлидан Абу Манзур дейилувчи бир киши ўз амакисидан ривоят қилди, у деди: Менга амаким Омир ар-Ром — Хизрнинг акасидан ривоят қилди — (Абу Довуд деди: Нуфайлий деди: У Хизрдир, лекин шундай деди) — у деди: Мен ўз юртимизда эдим, бирдан бизга байроқлар ва лиёлар (аламлар) кўтарилди. Мен: «Бу нима?» дедим. Улар: «Бу Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васалламнинг ливоси (байроғи)» дедилар. Мен у кишининг олдиларига келдим, у киши бир дарахт тагида, ўзларига тўшаб қўйилган бир чопоннинг устида ўтирган эдилар ва саҳобалари у кишининг атрофларига тўпланган эди. Мен ҳам уларнинг олдига ўтирдим. Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам касалликлар ҳақида зикр қилиб: «Албатта мўмин кишига касаллик етиб, сўнг Аллаҳ уни ундан халос қилса, бу унинг ўтган гуноҳларига каффорат ва келажакда унга насиҳат бўлади. Мунофиқ эса касал бўлиб, сўнг халос қилинса, у худди эгалари боғлаб қўйган, сўнг бўшатиб юборган туя кабидирки, у нима учун боғланганини ҳам, нима учун бўшатилганини ҳам билмайди» дедилар. Шунда у кишининг атрофларидаги бир киши: «Ё Расулуллаҳ, касалликлар нима? Валлаҳи, мен ҳеч қачон касал бўлмаганман» деди. Шунда Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам: «Бизнинг олдимиздан тур, сен биздан эмассан» дедилар. Биз у кишининг ҳузурларида эканмиз, бирдан устида чопон, қўлида ўзига ўралган бир нарса бўлган бир киши келди ва: «Ё Расулуллаҳ, мен сизни кўриб, сизнинг олдингизга келдим. Йўлда бир дарахтзордан ўтдим ва у ерда қуш болаларининг товушларини эшитдим. Мен уларни олиб, чопонимга қўйдим. Шунда уларнинг онаси келиб, менинг бошим узра айланаверди. Мен у учун уларни очиб кўрсатдим, у уларнинг устига қўнди, мен уларни ва онасини чопонимга ўраб олдим. Мана улар мен билан бирга» деди. (Набий) соллаллаҳу алайҳи васаллам: «Уларни қўй» дедилар. Мен уларни қўйдим, аммо онаси уларни тарк этмади. Шунда Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам саҳобаларига: «Болалар онасининг ўз болаларига бўлган меҳридан ажабланасизларми?» дедилар. Улар: «Ҳа, ё Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам» дедилар. У киши: «Мени ҳақ билан юборган Зотга қасамки, Аллаҳ Ўз бандаларига, бола онасининг ўз болаларига бўлган меҳридан кўра меҳрибонроқдир. Уларни қайтариб олиб бор, қаердан олган бўлсанг, ўша ерга қўй, онасини ҳам бирга» дедилар. Шунда у уларни қайтариб олиб борди.