حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ، حَدَّثَنَا مَعْنُ بْنُ عِيسَى، ح وَحَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ الْجُشَمِيُّ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ، عَنْ إِبْرَاهِيمَ بْنِ طَهْمَانَ، عَنْ أَبِي الزُّبَيْرِ، عَنْ جَابِرٍ، قَالَ رُمِيَ رَجُلٌ بِسَهْمٍ فِي صَدْرِهِ أَوْ فِي حَلْقِهِ فَمَاتَ فَأُدْرِجَ فِي ثِيَابِهِ كَمَا هُوَ - قَالَ - وَنَحْنُ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم .
Бизга Қутайба ибн Саъид ривоят қилди, бизга Маън ибн Ийсо ривоят қилди; (ҳ) ва бизга Убайдуллаҳ ибн Умар ал-Жушамий ривоят қилди, бизга Абдурраҳмон ибн Маҳдий Иброҳим ибн Таҳмондан, у Абуз-Зубайрдан, у Жобирдан ривоят қилди. У айтди: Бир киши кўкрагига ёки томоғига ўқ тегиб ўлди ва ўзи қандай бўлса шу ҳолида кийимларига ўралиб (дафн этилди). У айтди: Биз Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам билан бирга эдик.
حَدَّثَنَا زِيَادُ بْنُ أَيُّوبَ، وَعِيسَى بْنُ يُونُسَ، قَالاَ حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ عَاصِمٍ، عَنْ عَطَاءِ بْنِ السَّائِبِ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، قَالَ أَمَرَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم بِقَتْلَى أُحُدٍ أَنْ يُنْزَعَ عَنْهُمُ الْحَدِيدُ وَالْجُلُودُ وَأَنْ يُدْفَنُوا بِدِمَائِهِمْ وَثِيَابِهِمْ .
Бизга Зиёд ибн Айюб ва Ийсо ибн Юнус ривоят қилиб айтдилар: бизга Али ибн Осим Ато ибнус-Соибдан, у Саъид ибн Жубайрдан, у Ибн Аббосдан ривоят қилди. У айтди: Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам Уҳуд (жангида) ўлдирилганлардан темир (совут) ва териларни ечиб олишни, уларни қонлари ва кийимлари билан дафн этишни буюрдилар.
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ صَالِحٍ، حَدَّثَنَا ابْنُ وَهْبٍ، ح وَحَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ دَاوُدَ الْمَهْرِيُّ، أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ، - وَهَذَا لَفْظُهُ - أَخْبَرَنِي أُسَامَةُ بْنُ زَيْدٍ اللَّيْثِيُّ، أَنَّ ابْنَ شِهَابٍ، أَخْبَرَهُ أَنَّ أَنَسَ بْنَ مَالِكٍ حَدَّثَهُمْ أَنَّ شُهَدَاءَ أُحُدٍ لَمْ يُغَسَّلُوا وَدُفِنُوا بِدِمَائِهِمْ وَلَمْ يُصَلَّ عَلَيْهِمْ .
Бизга Аҳмад ибн Солиҳ ривоят қилди, бизга Ибн Ваҳб ривоят қилди; (ҳ) ва бизга Сулаймон ибн Довуд ал-Маҳрий ривоят қилди, бизга Ибн Ваҳб хабар берди — бу унинг лафзи — менга Усома ибн Зайд ал-Лайсий хабар бердики, Ибн Шиҳоб унга хабар берди, Анас ибн Молик уларга ривоят қилдики: Уҳуд шаҳидлари ғасл қилинмади (ювилмади), қонлари билан дафн этилди ва уларга (жаноза) намози ўқилмади.
حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا زَيْدٌ، - يَعْنِي ابْنَ الْحُبَابِ - ح وَحَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ، حَدَّثَنَا أَبُو صَفْوَانَ، - يَعْنِي الْمَرْوَانِيَّ - عَنْ أُسَامَةَ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ، - الْمَعْنَى - أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم مَرَّ عَلَى حَمْزَةَ وَقَدْ مُثِّلَ بِهِ فَقَالَ " لَوْلاَ أَنْ تَجِدَ صَفِيَّةُ فِي نَفْسِهَا لَتَرَكْتُهُ حَتَّى تَأْكُلَهُ الْعَافِيَةُ حَتَّى يُحْشَرَ مِنْ بُطُونِهَا " . وَقَلَّتِ الثِّيَابُ وَكَثُرَتِ الْقَتْلَى فَكَانَ الرَّجُلُ وَالرَّجُلاَنِ وَالثَّلاَثَةُ يُكَفَّنُونَ فِي الثَّوْبِ الْوَاحِدِ - زَادَ قُتَيْبَةُ - ثُمَّ يُدْفَنُونَ فِي قَبْرٍ وَاحِدٍ فَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَسْأَلُ " أَيُّهُمْ أَكْثَرُهُمْ قُرْآنًا " . فَيُقَدِّمُهُ إِلَى الْقِبْلَةِ .
Бизга Усмон ибн Абу Шайба ривоят қилди, бизга Зайд — яъни ибнул-Ҳубоб — ривоят қилди; (ҳ) ва бизга Қутайба ибн Саъид ривоят қилди, бизга Абу Сафвон — яъни ал-Марвоний — Усомадан, у Зуҳрийдан, у Анас ибн Моликдан — маъно жиҳатидан — ривоят қилдики: Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам Ҳамзанинг ёнидан ўтдилар, у эса (аъзолари кесилиб) маслсиқланган эди. У: «Агар Сафийя ўзида (ғам) топмаслигини (ўйламаганимда), уни қолдириб қўярдим, токи йиртқич ҳайвонлар уни еб, қиёматда уларнинг қорнидан тирилиб чиққунча» дедилар. Кийимлар оз, ўлдирилганлар кўп эди, шу сабабли бир киши, икки киши ва уч киши битта кийимга кафанланарди — Қутайба зиёда қилди — сўнг улар битта қабрга дафн этиларди. Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам: «Уларнинг қайсиси Қуръанни кўпроқ (биларди)?» деб сўрардилар ва уни қиблага (яқин) олдинга қўярдилар.
حَدَّثَنَا عَبَّاسٌ الْعَنْبَرِيُّ، حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ عُمَرَ، حَدَّثَنَا أُسَامَةُ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ أَنَسٍ، أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم مَرَّ بِحَمْزَةَ وَقَدْ مُثِّلَ بِهِ وَلَمْ يُصَلِّ عَلَى أَحَدٍ مِنَ الشُّهَدَاءِ غَيْرِهِ .
Бизга Аббос ал-Анбарий ривоят қилди, бизга Усмон ибн Умар ривоят қилди, бизга Усома Зуҳрийдан, у Анасдан ривоят қилдики: Набий соллаллаҳу алайҳи васаллам Ҳамзанинг ёнидан ўтдилар, у эса (аъзолари кесилиб) маслсиқланган эди. Ва у киши шаҳидлардан ундан бошқа ҳеч кимга (жаноза) намози ўқимадилар.
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ، وَيَزِيدُ بْنُ خَالِدِ بْنِ مَوْهَبٍ، أَنَّ اللَّيْثَ، حَدَّثَهُمْ عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ كَعْبِ بْنِ مَالِكٍ، أَنَّ جَابِرَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ، أَخْبَرَهُ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم كَانَ يَجْمَعُ بَيْنَ الرَّجُلَيْنِ مِنْ قَتْلَى أُحُدٍ وَيَقُولُ " أَيُّهُمَا أَكْثَرُ أَخْذًا لِلْقُرْآنِ " . فَإِذَا أُشِيرَ لَهُ إِلَى أَحَدِهِمَا قَدَّمَهُ فِي اللَّحْدِ وَقَالَ " أَنَا شَهِيدٌ عَلَى هَؤُلاَءِ يَوْمَ الْقِيَامَةِ " . وَأَمَرَ بِدَفْنِهِمْ بِدِمَائِهِمْ وَلَمْ يُغَسَّلُوا .
Бизга Қутайба ибн Саъид ва Язид ибн Холид ибн Мавҳаб ривоят қилдиларки, ал-Лайс уларга Ибн Шиҳобдан, у Абдурраҳмон ибн Каъб ибн Моликдан ривоят қилдики, Жобир ибн Абдуллаҳ унга хабар берди: Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам Уҳуд (жангида) ўлдирилганлардан икки кишини бирга жамлардилар ва: «Буларнинг қайсиси Қуръанни кўпроқ олган (билган)?» дердилар. Уларнинг бирига ишора қилинса, уни лаҳадда олдинга қўярдилар ва: «Мен қиёмат кунида буларнинг шоҳидиман» дедилар. Ва уларни қонлари билан дафн этишни буюрдилар, улар ғасл қилинмади (ювилмади).
حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ دَاوُدَ الْمَهْرِيُّ، حَدَّثَنَا ابْنُ وَهْبٍ، عَنِ اللَّيْثِ، بِهَذَا الْحَدِيثِ بِمَعْنَاهُ قَالَ يَجْمَعُ بَيْنَ الرَّجُلَيْنِ مِنْ قَتْلَى أُحُدٍ فِي ثَوْبٍ وَاحِدٍ .
Бизга Сулаймон ибн Довуд ал-Маҳрий ривоят қилди, бизга Ибн Ваҳб ал-Лайсдан шу ҳадисни шу маънода ривоят қилди. У айтди: Уҳуд (жангида) ўлдирилганлардан икки кишини битта кийимга бирга жамлардилар.