Меҳмон ўзганинг молидан ейиши ҳукмининг бекор қилиниши

Taomlar kitobi · 1 ҳадис

باب نَسْخِ الضَّيْفِ يَأْكُلُ مِنْ مَالِ غَيْرِهِ

حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مُحَمَّدٍ الْمَرْوَزِيُّ، حَدَّثَنِي عَلِيُّ بْنُ الْحُسَيْنِ بْنِ وَاقِدٍ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ يَزِيدَ النَّحْوِيِّ، عَنْ عِكْرِمَةَ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، قَالَ ‏{‏ لاَ تَأْكُلُوا أَمْوَالَكُمْ بَيْنَكُمْ بِالْبَاطِلِ إِلاَّ أَنْ تَكُونَ تِجَارَةً عَنْ تَرَاضٍ مِنْكُمْ ‏}‏ فَكَانَ الرَّجُلُ يُحْرَجُ أَنْ يَأْكُلَ عِنْدَ أَحَدٍ مِنَ النَّاسِ بَعْدَ مَا نَزَلَتْ هَذِهِ الآيَةُ فَنَسَخَ ذَلِكَ الآيَةُ الَّتِي فِي النُّورِ قَالَ ‏{‏ لَيْسَ عَلَيْكُمْ جُنَاحٌ ‏}‏ ‏{‏ أَنْ تَأْكُلُوا مِنْ بُيُوتِكُمْ ‏}‏ إِلَى قَوْلِهِ ‏{‏ أَشْتَاتًا ‏}‏ كَانَ الرَّجُلُ الْغَنِيُّ يَدْعُو الرَّجُلَ مِنْ أَهْلِهِ إِلَى الطَّعَامِ قَالَ إِنِّي لأَجَّنَّحُ أَنْ آكُلَ مِنْهُ ‏.‏ وَالتَّجَنُّحُ الْحَرَجُ وَيَقُولُ الْمِسْكِينُ أَحَقُّ بِهِ مِنِّي ‏.‏ فَأُحِلَّ فِي ذَلِكَ أَنْ يَأْكُلُوا مِمَّا ذُكِرَ اسْمُ اللَّهِ عَلَيْهِ وَأُحِلَّ طَعَامُ أَهْلِ الْكِتَابِ ‏.‏

Бизга Аҳмад ибн Муҳаммад ал-Марвазий ривоят қилди, менга Алий ибн ал-Ҳусайн ибн Воқид отасидан, у Язид ан-Наҳвийдан, у Икримадан, у Ибн Аббосдан ривоят қилди. У айтди: «Мол-мулкларингизни ўзаро ноҳақ йўл билан еманг, фақат ўзаро розилик билан бўлган савдо-сотиқ бундан мустасно» (ояти нозил бўлгач), киши бу оят нозил бўлганидан кейин бирор одамнинг ҳузурида (уйида) таом ейишдан танг аҳволга тушар (тойиқ топар) эди. Сўнг буни Нурдаги оят насх қилди (бекор қилди): «Сизларга... уйларингиздан... ейишингизда ҳеч бир гуноҳ йўқ» — «турли (жойлардан)» сўзигача. Бой киши ўз қариндошларидан бирини таомга чақирар эди, у эса: «Мен ундан ейишдан тойиқ топаман (уяламан)» дер эди — «ат-тажаннуҳ» танг аҳволга тушишдир — ва: «Мискин унга мендан кўра ҳақлироқдир» дер эди. Шунда бу (оят)да Аллаҳнинг исми зикр қилинган нарсадан ейиш ҳалол қилинди ва аҳли китобнинг таоми ҳалол қилинди.