باب فِي الرُّخْصَةِ فِي ذَلِكَ
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ، وَيَزِيدُ بْنُ خَالِدِ بْنِ مَوْهَبٍ الرَّمْلِيُّ، قَالاَ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ، عَنْ أَبِي الزُّبَيْرِ، عَنْ يَحْيَى بْنِ جَعْدَةَ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، أَنَّهُ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَىُّ الصَّدَقَةِ أَفْضَلُ قَالَ " جُهْدُ الْمُقِلِّ وَابْدَأْ بِمَنْ تَعُولُ " .
Бизга Қутайба ибн Саид ва Язид ибн Холид ибн Мавҳаб ар-Ромлий ривоят қилдилар, улар: бизга Лайс Абу-з-Зубайрдан, у Яҳё ибн Жаъдадан, у Абу Ҳурайрадан ривоят қилди дедилар, у (Абу Ҳурайра): «Эй Расулуллаҳ, қайси садақа афзалроқ?» деди. У: «Кам маблағли кишининг (қийинчиликдаги) саъй-ҳаракати. Ва ўзинг боқувчиси бўлган кишидан бошла», дедилар.
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ صَالِحٍ، وَعُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، - وَهَذَا حَدِيثُهُ - قَالاَ حَدَّثَنَا الْفَضْلُ بْنُ دُكَيْنٍ، حَدَّثَنَا هِشَامُ بْنُ سَعْدٍ، عَنْ زَيْدِ بْنِ أَسْلَمَ، عَنْ أَبِيهِ، قَالَ سَمِعْتُ عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ، - رضى الله عنه - يَقُولُ أَمَرَنَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَوْمًا أَنْ نَتَصَدَّقَ فَوَافَقَ ذَلِكَ مَالاً عِنْدِي فَقُلْتُ الْيَوْمَ أَسْبِقُ أَبَا بَكْرٍ إِنْ سَبَقْتُهُ يَوْمًا فَجِئْتُ بِنِصْفِ مَالِي فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " مَا أَبْقَيْتَ لأَهْلِكَ " . قُلْتُ مِثْلَهُ . قَالَ وَأَتَى أَبُو بَكْرٍ - رضى الله عنه - بِكُلِّ مَا عِنْدَهُ فَقَالَ لَهُ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " مَا أَبْقَيْتَ لأَهْلِكَ " . قَالَ أَبْقَيْتُ لَهُمُ اللَّهَ وَرَسُولَهُ . قُلْتُ لاَ أُسَابِقُكَ إِلَى شَىْءٍ أَبَدًا .
Бизга Аҳмад ибн Солиҳ ва Усмон ибн Абу Шайба — бу унинг ҳадиси — ривоят қилдилар, улар: бизга Фазл ибн Дукайн ривоят қилди, бизга Ҳишом ибн Саъд Зайд ибн Асламдан, у отасидан ривоят қилди дедилар, у деди: Мен Умар ибн ал-Хаттоб розияллаҳу анҳуни шундай деганини эшитдим: Бир куни Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам бизга садақа қилишни буюрдилар. Бу ёнимда мол бўлган вақтга тўғри келди. Мен: «Бугун Абу Бакрдан ўзиб кетаман, агар уни бир кун ўзсам», дедим ва молимнинг ярмини келтирдим. Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам: «Аҳлингга нима қолдирдинг?» дедилар. Мен: «Шунча (ярмини қолдирдим)», дедим. У деди: Абу Бакр розияллаҳу анҳу ёнидаги ҳамма нарсани келтирди. Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам унга: «Аҳлингга нима қолдирдинг?» дедилар. У: «Уларга Аллаҳ ва Расулини қолдирдим», деди. Мен: «Энди ҳеч қачон сен билан бирор нарсада баҳслашмайман», дедим.