حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يُوسُفَ، أَخْبَرَنَا مَالِكٌ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي بَكْرِ بْنِ عَمْرِو بْنِ حَزْمٍ، عَنْ عَمْرَةَ بِنْتِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ، أَنَّهَا أَخْبَرَتْهُ أَنَّ زِيَادَ بْنَ أَبِي سُفْيَانَ كَتَبَ إِلَى عَائِشَةَ ـ رضى الله عنها ـ إِنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عَبَّاسٍ ـ رضى الله عنهما ـ قَالَ مَنْ أَهْدَى هَدْيًا حَرُمَ عَلَيْهِ مَا يَحْرُمُ عَلَى الْحَاجِّ حَتَّى يُنْحَرَ هَدْيُهُ. قَالَتْ عَمْرَةُ فَقَالَتْ عَائِشَةُ ـ رضى الله عنها ـ لَيْسَ كَمَا قَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ، أَنَا فَتَلْتُ قَلاَئِدَ هَدْىِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم بِيَدَىَّ، ثُمَّ قَلَّدَهَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم بِيَدَيْهِ، ثُمَّ بَعَثَ بِهَا مَعَ أَبِي فَلَمْ يَحْرُمْ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم شَىْءٌ أَحَلَّهُ اللَّهُ حَتَّى نُحِرَ الْهَدْىُ.
Abdulloh ibn Yusuf bizga aytdi: Molik bizga xabar berdi, Abdulloh ibn Abu Bakr ibn Amr ibn Hazmdan, u Amra binti Abdurrahmondan: U unga xabar berdi-ki, Ziyod ibn Abu Sufyon Oisha roziyallahu anhoga (xat) yozdi: Abdulloh ibn Abbos roziyallahu anhuma: ‹Kim hadya (qurbonlik) yuborsa, unga hadyasi so'yilguncha — hojiga harom bo'lgan narsa harom bo'ladi› dedi. Amra dedi: Oisha roziyallahu anho: ‹Ibn Abbos aytgandek emas. Men Rasulullah sollallahu alayhi vasallamning hadyasi qilodalarini o'z qo'llarim bilan eshdi, so'ng Rasulullah sollallahu alayhi vasallam ularga o'z qo'llari bilan (qiloda) taqdi, so'ng ularni otam bilan yubordi. (Lekin) hadya so'yilguncha Rasulullah sollallahu alayhi vasallamga Allah halol qilgan hech narsa harom bo'lmadi› dedi.
حَدَّثَنَا أَبُو نُعَيْمٍ، حَدَّثَنَا الأَعْمَشُ، عَنْ إِبْرَاهِيمَ، عَنِ الأَسْوَدِ، عَنْ عَائِشَةَ ـ رضى الله عنها ـ قَالَتْ أَهْدَى النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم مَرَّةً غَنَمًا.
Abu Nu'aym bizga aytdi: A'mash bizga aytdi, Ibrohimdan, u Asvaddan, u Oisha roziyallahu anhodan: U dedi: Nabiy sollallahu alayhi vasallam bir marta qo'y (hadya) yubordi.
حَدَّثَنَا أَبُو النُّعْمَانِ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَاحِدِ، حَدَّثَنَا الأَعْمَشُ، حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ، عَنِ الأَسْوَدِ، عَنْ عَائِشَةَ ـ رضى الله عنها ـ قَالَتْ كُنْتُ أَفْتِلُ الْقَلاَئِدَ لِلنَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَيُقَلِّدُ الْغَنَمَ، وَيُقِيمُ فِي أَهْلِهِ حَلاَلاً.
Abun-Nu'mon bizga aytdi: Abdulvohid bizga aytdi: A'mash bizga aytdi: Ibrohim bizga aytdi, Asvaddan, u Oisha roziyallahu anhodan: U dedi: Men Nabiy sollallahu alayhi vasallam uchun qilodalarni eshar edim, u zot qo'yga (qiloda) taqar va o'z ahli (oilasi)da halol (ihromsiz) holda qolar edi.
حَدَّثَنَا أَبُو النُّعْمَانِ، حَدَّثَنَا حَمَّادٌ، حَدَّثَنَا مَنْصُورُ بْنُ الْمُعْتَمِرِ،. وَحَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ كَثِيرٍ، أَخْبَرَنَا سُفْيَانُ، عَنْ مَنْصُورٍ، عَنْ إِبْرَاهِيمَ، عَنِ الأَسْوَدِ، عَنْ عَائِشَةَ ـ رضى الله عنها ـ قَالَتْ كُنْتُ أَفْتِلُ قَلاَئِدَ الْغَنَمِ لِلنَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَيَبْعَثُ بِهَا، ثُمَّ يَمْكُثُ حَلاَلاً.
Abun-Nu'mon bizga aytdi: Hammod bizga aytdi: Mansur ibn Mu'tamir bizga aytdi. Va Muhammad ibn Kasir bizga aytdi: Sufyon bizga xabar berdi, Mansurdan, u Ibrohimdan, u Asvaddan, u Oisha roziyallahu anhodan: U dedi: Men Nabiy sollallahu alayhi vasallam uchun qo'y qilodalarini eshar edim, u zot ularni yuborar, so'ng halol (ihromsiz) holda qolar edi.
حَدَّثَنَا أَبُو نُعَيْمٍ، حَدَّثَنَا زَكَرِيَّاءُ، عَنْ عَامِرٍ، عَنْ مَسْرُوقٍ، عَنْ عَائِشَةَ ـ رضى الله عنها ـ قَالَتْ فَتَلْتُ لِهَدْىِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم ـ تَعْنِي الْقَلاَئِدَ ـ قَبْلَ أَنْ يُحْرِمَ.
Abu Nu'aym bizga aytdi: Zakariyo bizga aytdi, Omirdan, u Masruqdan, u Oisha roziyallahu anhodan: U dedi: Men Nabiy sollallahu alayhi vasallamning hadyasi uchun — ya'ni qilodalarni — u zot ihromga kirishdan oldin eshdi.
حَدَّثَنَا عَمْرُو بْنُ عَلِيٍّ، حَدَّثَنَا مُعَاذُ بْنُ مُعَاذٍ، حَدَّثَنَا ابْنُ عَوْنٍ، عَنِ الْقَاسِمِ، عَنْ أُمِّ الْمُؤْمِنِينَ ـ رضى الله عنها ـ قَالَتْ فَتَلْتُ قَلاَئِدَهَا مِنْ عِهْنٍ كَانَ عِنْدِي.
Amr ibn Ali bizga aytdi: Muoz ibn Muoz bizga aytdi: Ibn Avn bizga aytdi, Qosimdan, u ummul-mo'minin (Oisha) roziyallahu anhodan: U dedi: Men uning (hadyasi) qilodalarini huzurimda bo'lgan jun(ip)dan eshdi.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدٌ، أَخْبَرَنَا عَبْدُ الأَعْلَى بْنُ عَبْدِ الأَعْلَى، عَنْ مَعْمَرٍ، عَنْ يَحْيَى بْنِ أَبِي كَثِيرٍ، عَنْ عِكْرِمَةَ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ ـ رضى الله عنه ـ أَنَّ نَبِيَّ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم رَأَى رَجُلاً يَسُوقُ بَدَنَةً، قَالَ " ارْكَبْهَا ". قَالَ إِنَّهَا بَدَنَةٌ. قَالَ " ارْكَبْهَا ". قَالَ فَلَقَدْ رَأَيْتُهُ رَاكِبَهَا يُسَايِرُ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم وَالنَّعْلُ فِي عُنُقِهَا. تَابَعَهُ مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ عُمَرَ، أَخْبَرَنَا عَلِيُّ بْنُ الْمُبَارَكِ، عَنْ يَحْيَى، عَنْ عِكْرِمَةَ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ ـ رضى الله عنه ـ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم.
Muhammad bizga aytdi: Abdul-A'lo ibn Abdul-A'lo bizga xabar berdi, Ma'mardan, u Yahyo ibn Abu Kasirdan, u Ikrimadan, u Abu Hurayra roziyallahu anhudan: Allahning Nabiysi sollallahu alayhi vasallam bir kishini (qurbonlik) tuyani haydab ketayotganini ko'rdi. U zot: «Unga min» dedilar. U: ‹Bu — (qurbonlik) tuya-ku› dedi. U zot: «Unga min» dedilar. U (rovi) dedi: Men uni — Nabiy sollallahu alayhi vasallam bilan barobar ketayotgan holda, na'l (kovush) uning bo'ynida — mingan holda ko'rdim. Unga Muhammad ibn Bashshor mutobaat qildi: Usmon ibn Umar bizga aytdi: Ali ibnul-Muborak bizga xabar berdi, Yahyodan, u Ikrimadan, u Abu Hurayra roziyallahu anhudan, u Nabiy sollallahu alayhi vasallamdan.
حَدَّثَنَا قَبِيصَةُ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، عَنِ ابْنِ أَبِي نَجِيحٍ، عَنْ مُجَاهِدٍ، عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي لَيْلَى، عَنْ عَلِيٍّ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ أَمَرَنِي رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَنْ أَتَصَدَّقَ بِجِلاَلِ الْبُدْنِ الَّتِي نَحَرْتُ وَبِجُلُودِهَا.
Qabisa bizga aytdi: Sufyon bizga aytdi, Ibn Abu Najihdan, u Mujohiddan, u Abdurrahmon ibn Abu Laylodan, u Ali roziyallahu anhudan: U dedi: Rasulullah sollallahu alayhi vasallam meni — o'zim so'ygan (qurbonlik) tuyalarning yopinchiqlarini (jilol) va terilarini sadaqa qilishga buyurdi.
حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ الْمُنْذِرِ، حَدَّثَنَا أَبُو ضَمْرَةَ، حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ عُقْبَةَ، عَنْ نَافِعٍ، قَالَ أَرَادَ ابْنُ عُمَرَ ـ رضى الله عنهما ـ الْحَجَّ عَامَ حَجَّةِ الْحَرُورِيَّةِ فِي عَهْدِ ابْنِ الزُّبَيْرِ ـ رضى الله عنهما ـ فَقِيلَ لَهُ إِنَّ النَّاسَ كَائِنٌ بَيْنَهُمْ قِتَالٌ، وَنَخَافُ أَنْ يَصُدُّوكَ. فَقَالَ {لَقَدْ كَانَ لَكُمْ فِي رَسُولِ اللَّهِ أُسْوَةٌ حَسَنَةٌ} إِذًا أَصْنَعَ كَمَا صَنَعَ، أُشْهِدُكُمْ أَنِّي أَوْجَبْتُ عُمْرَةً. حَتَّى كَانَ بِظَاهِرِ الْبَيْدَاءِ قَالَ مَا شَأْنُ الْحَجِّ وَالْعُمْرَةِ إِلاَّ وَاحِدٌ، أُشْهِدُكُمْ أَنِّي جَمَعْتُ حَجَّةً مَعَ عُمْرَةٍ. وَأَهْدَى هَدْيًا مُقَلَّدًا اشْتَرَاهُ حَتَّى قَدِمَ، فَطَافَ بِالْبَيْتِ وَبِالصَّفَا، وَلَمْ يَزِدْ عَلَى ذَلِكَ، وَلَمْ يَحْلِلْ مِنْ شَىْءٍ حَرُمَ مِنْهُ حَتَّى يَوْمِ النَّحْرِ، فَحَلَقَ وَنَحَرَ وَرَأَى أَنْ قَدْ قَضَى طَوَافَهُ الْحَجَّ وَالْعُمْرَةَ بِطَوَافِهِ الأَوَّلِ، ثُمَّ قَالَ كَذَلِكَ صَنَعَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم.
Ibrohim ibn Munzir bizga aytdi: Abu Zamra bizga aytdi: Muso ibn Uqba bizga aytdi, Nofi'dan: U dedi: Ibn Umar roziyallahu anhuma Haruriya (xorijiylar) haji yili — Ibn Zubayr roziyallahu anhuma ahdida — haj qilmoqchi bo'ldi. Unga: ‹Odamlar orasida jang bo'ladi, biz seni to'sishlaridan qo'rqamiz› deyildi. U: ‹‹Sizlarga Rasulullahda go'zal namuna bor››. Unda men u zot qilgandek qilaman, men sizlarni guvoh qilaman-ki, men umrani vojib qildim› dedi. Baydoning tashqarisida bo'lganida: ‹Haj bilan umraning ishi faqat bittadir, men sizlarni guvoh qilaman-ki, men haj bilan umrani jamladi› dedi. Va sotib olgan, (qiloda) taqilgan hadya (qurbonlik) keltirdi, hatto (Makkaga) keldi, Baytni va Safoni tavof qildi, shundan ortig'ini qilmadi, undan harom bo'lgan hech narsadan qurbonlik kunigacha (ihromdan) chiqmadi. So'ng soch oldirdi va so'ydi, va birinchi tavofi bilan haj va umraning tavofini ado etgan deb bildi. So'ng: ‹Nabiy sollallahu alayhi vasallam shunday qildi› dedi.
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يُوسُفَ، أَخْبَرَنَا مَالِكٌ، عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ، عَنْ عَمْرَةَ بِنْتِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ، قَالَتْ سَمِعْتُ عَائِشَةَ ـ رضى الله عنها ـ تَقُولُ خَرَجْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم لِخَمْسٍ بَقِينَ مِنْ ذِي الْقَعْدَةِ، لاَ نُرَى إِلاَّ الْحَجَّ، فَلَمَّا دَنَوْنَا مِنْ مَكَّةَ أَمَرَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم مَنْ لَمْ يَكُنْ مَعَهُ هَدْىٌ، إِذَا طَافَ وَسَعَى بَيْنَ الصَّفَا وَالْمَرْوَةِ أَنْ يَحِلَّ، قَالَتْ فَدُخِلَ عَلَيْنَا يَوْمَ النَّحْرِ بِلَحْمِ بَقَرٍ. فَقُلْتُ مَا هَذَا قَالَ نَحَرَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم عَنْ أَزْوَاجِهِ. قَالَ يَحْيَى فَذَكَرْتُهُ لِلْقَاسِمِ، فَقَالَ أَتَتْكَ بِالْحَدِيثِ عَلَى وَجْهِهِ.
Abdulloh ibn Yusuf bizga aytdi: Molik bizga xabar berdi, Yahyo ibn Sa'iddan, u Amra binti Abdurrahmondan: U dedi: Men Oisha roziyallahu anhoni shunday deganini eshitdi: Biz Rasulullah sollallahu alayhi vasallam bilan Zul-Qa'dadan besh (kun) qolganida (yo'lga) chiqdik, biz (bu safarni) faqat haj deb bilar edik. Makkaga yaqinlashganimizda, Rasulullah sollallahu alayhi vasallam yonida hadya bo'lmagan kishini — Baytni tavof qilib, Safo bilan Marva orasida sa'y qilgach — (ihromdan) chiqishga buyurdi. U dedi: Qurbonlik kuni bizning oldimizga sigir go'shti kiritildi. Men: ‹Bu nima?› dedim. U: ‹Rasulullah sollallahu alayhi vasallam o'z zavjalari nomidan so'ydi› dedi. Yahyo dedi: Men buni Qosimga zikr qildim, u: ‹U (Amra) senga hadisni o'z (asl) holida keltirdi› dedi.
حَدَّثَنَا إِسْحَاقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، سَمِعَ خَالِدَ بْنَ الْحَارِثِ، حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ، عَنْ نَافِعٍ، أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ ـ رضى الله عنه ـ كَانَ يَنْحَرُ فِي الْمَنْحَرِ. قَالَ عُبَيْدُ اللَّهِ مَنْحَرِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم.
Ishoq ibn Ibrohim bizga aytdi: U Xolid ibn Horisni eshitdi: Ubaydulloh ibn Umar bizga aytdi, Nofi'dan: Abdulloh roziyallahu anhu (qurbonlik) so'yish joyida (manhar) so'yar edi. Ubaydulloh dedi: Rasulullah sollallahu alayhi vasallamning so'yish joyida.
حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ الْمُنْذِرِ، حَدَّثَنَا أَنَسُ بْنُ عِيَاضٍ، حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ عُقْبَةَ، عَنْ نَافِعٍ، أَنَّ ابْنَ عُمَرَ ـ رضى الله عنهما ـ كَانَ يَبْعَثُ بِهَدْيِهِ مِنْ جَمْعٍ مِنْ آخِرِ اللَّيْلِ، حَتَّى يُدْخَلَ بِهِ مَنْحَرُ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم مَعَ حُجَّاجٍ فِيهِمُ الْحُرُّ وَالْمَمْلُوكُ.
Ibrohim ibn Munzir bizga aytdi: Anas ibn Iyoz bizga aytdi: Muso ibn Uqba bizga aytdi, Nofi'dan: Ibn Umar roziyallahu anhuma hadyasini Jam'(Muzdalifa)dan — kechaning oxirida — yuborar edi, hatto u (hadya) Nabiy sollallahu alayhi vasallamning so'yish joyiga — ichida ozod va qul bo'lgan hojilar bilan birga — kiritilar edi.
حَدَّثَنَا سَهْلُ بْنُ بَكَّارٍ، حَدَّثَنَا وُهَيْبٌ، عَنْ أَيُّوبَ، عَنْ أَبِي قِلاَبَةَ، عَنْ أَنَسٍ ـ وَذَكَرَ الْحَدِيثَ ـ قَالَ وَنَحَرَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم بِيَدِهِ سَبْعَ بُدْنٍ قِيَامًا، وَضَحَّى بِالْمَدِينَةِ كَبْشَيْنِ أَمْلَحَيْنِ أَقْرَنَيْنِ. مُخْتَصَرًا.
Sahl ibn Bakkor bizga aytdi: Vuhayb bizga aytdi, Ayyubdan, u Abu Qilobadan, u Anasdan — u hadisni zikr qildi — U dedi: Nabiy sollallahu alayhi vasallam o'z qo'li bilan yetti (qurbonlik) tuyani tik (turg'azib) so'ydi va Madinada ikki oqishroq, shoxli qo'chqorni qurbonlik qildi — qisqartirilgan (holda).
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مَسْلَمَةَ، حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ زُرَيْعٍ، عَنْ يُونُسَ، عَنِ زِيَادِ بْنِ جُبَيْرٍ، قَالَ رَأَيْتُ ابْنَ عُمَرَ ـ رضى الله عنهما ـ أَتَى عَلَى رَجُلٍ، قَدْ أَنَاخَ بَدَنَتَهُ يَنْحَرُهَا، قَالَ ابْعَثْهَا قِيَامًا مُقَيَّدَةً، سُنَّةَ مُحَمَّدٍ صلى الله عليه وسلم. وَقَالَ شُعْبَةُ عَنْ يُونُسَ أَخْبَرَنِي زِيَادٌ.
Abdulloh ibn Maslama bizga aytdi: Yazid ibn Zuray' bizga aytdi, Yunusdan, u Ziyod ibn Jubayrdan: U dedi: Men Ibn Umar roziyallahu anhumani bir kishining oldiga kelganini ko'rdim, u (kishi) tuyasini cho'ktirib, uni so'ymoqchi edi. U: ‹Uni tik (turg'azib), (oyog'i) bog'lab (turgan holda) so'y — Muhammad sollallahu alayhi vasallamning sunnati› dedi. Shu'ba Yunusdan: ‹Menga Ziyod xabar berdi› dedi.
حَدَّثَنَا سَهْلُ بْنُ بَكَّارٍ، حَدَّثَنَا وُهَيْبٌ، عَنْ أَيُّوبَ، عَنْ أَبِي قِلاَبَةَ، عَنْ أَنَسٍ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ صَلَّى النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم الظُّهْرَ بِالْمَدِينَةِ أَرْبَعًا، وَالْعَصْرَ بِذِي الْحُلَيْفَةِ رَكْعَتَيْنِ، فَبَاتَ بِهَا، فَلَمَّا أَصْبَحَ رَكِبَ رَاحِلَتَهُ، فَجَعَلَ يُهَلِّلُ وَيُسَبِّحُ، فَلَمَّا عَلاَ عَلَى الْبَيْدَاءِ لَبَّى بِهِمَا جَمِيعًا، فَلَمَّا دَخَلَ مَكَّةَ أَمَرَهُمْ أَنْ يَحِلُّوا. وَنَحَرَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم بِيَدِهِ سَبْعَ بُدْنٍ قِيَامًا، وَضَحَّى بِالْمَدِينَةِ كَبْشَيْنِ أَمْلَحَيْنِ أَقْرَنَيْنِ.
Sahl ibn Bakkor bizga aytdi: Vuhayb bizga aytdi, Ayyubdan, u Abu Qilobadan, u Anas roziyallahu anhudan: U dedi: Nabiy sollallahu alayhi vasallam Madinada peshinni to'rt (rakaat), Zul-Hulayfada asrni ikki rakaat o'qidi, u yerda tundi. Tongga chiqgach, uloviga mindi, tahlil (lo ilaha illallah) va tasbeh (subhanallah) ayta boshladi. Baydoga chiqgach, u ikkisi (haj va umra) bilan birga talbiya aytdi. Makkaga kirgach, ularni (ihromdan) chiqishga buyurdi. Nabiy sollallahu alayhi vasallam o'z qo'li bilan yetti (qurbonlik) tuyani tik (turg'azib) so'ydi va Madinada ikki oqishroq, shoxli qo'chqorni qurbonlik qildi.
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ، حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ، عَنْ أَيُّوبَ، عَنْ أَبِي قِلاَبَةَ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ صَلَّى النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم الظُّهْرَ بِالْمَدِينَةِ أَرْبَعًا، وَالْعَصْرَ بِذِي الْحُلَيْفَةِ رَكْعَتَيْنِ. وَعَنْ أَيُّوبَ عَنْ رَجُلٍ عَنْ أَنَسٍ ـ رضى الله عنه ـ ثُمَّ بَاتَ حَتَّى أَصْبَحَ، فَصَلَّى الصُّبْحَ، ثُمَّ رَكِبَ رَاحِلَتَهُ حَتَّى إِذَا اسْتَوَتْ بِهِ الْبَيْدَاءَ أَهَلَّ بِعُمْرَةٍ وَحَجَّةٍ.
Musaddad bizga aytdi: Ismoil bizga aytdi, Ayyubdan, u Abu Qilobadan, u Anas ibn Molik roziyallahu anhudan: U dedi: Nabiy sollallahu alayhi vasallam Madinada peshinni to'rt (rakaat), Zul-Hulayfada asrni ikki rakaat o'qidi. Ayyubdan, u bir kishidan, u Anas roziyallahu anhudan: So'ng tong otguncha tundi, subhni o'qidi, so'ng uloviga mindi, hatto u (ulov) uni Baydoda tik (ko'tarib) turgach, umra va haj bilan talbiya aytdi.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ كَثِيرٍ، أَخْبَرَنَا سُفْيَانُ، قَالَ أَخْبَرَنِي ابْنُ أَبِي نَجِيحٍ، عَنْ مُجَاهِدٍ، عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي لَيْلَى، عَنْ عَلِيٍّ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ بَعَثَنِي النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم فَقُمْتُ عَلَى الْبُدْنِ، فَأَمَرَنِي فَقَسَمْتُ لُحُومَهَا، ثُمَّ أَمَرَنِي فَقَسَمْتُ جِلاَلَهَا وَجُلُودَهَا. قَالَ سُفْيَانُ وَحَدَّثَنِي عَبْدُ الْكَرِيمِ، عَنْ مُجَاهِدٍ، عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي لَيْلَى، عَنْ عَلِيٍّ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ أَمَرَنِي النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم أَنْ أَقُومَ عَلَى الْبُدْنِ، وَلاَ أُعْطِيَ عَلَيْهَا شَيْئًا فِي جِزَارَتِهَا.
Muhammad ibn Kasir bizga aytdi: Sufyon bizga xabar berdi: Ibn Abu Najih menga xabar berdi, Mujohiddan, u Abdurrahmon ibn Abu Laylodan, u Ali roziyallahu anhudan: U dedi: Nabiy sollallahu alayhi vasallam meni (yubordi), men (qurbonlik) tuyalar ustiga (mas'ul) bo'ldim, u zot menga buyurdi, men ularning go'shtini taqsimladi, so'ng menga buyurdi, men ularning yopinchiqlarini (jilol) va terilarini taqsimladi. Sufyon dedi: Menga Abdul-Karim ham aytdi, Mujohiddan, u Abdurrahmon ibn Abu Laylodan, u Ali roziyallahu anhudan: U dedi: Nabiy sollallahu alayhi vasallam meni (qurbonlik) tuyalar ustiga (mas'ul) bo'lishga va ularning so'yilishida (qassobligida) ulardan hech narsa (haq sifatida) bermaslikka buyurdi.
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ، حَدَّثَنَا يَحْيَى، عَنِ ابْنِ جُرَيْجٍ، قَالَ أَخْبَرَنِي الْحَسَنُ بْنُ مُسْلِمٍ، وَعَبْدُ الْكَرِيمِ الْجَزَرِيُّ، أَنَّ مُجَاهِدًا، أَخْبَرَهُمَا أَنَّ عَبْدَ الرَّحْمَنِ بْنَ أَبِي لَيْلَى أَخْبَرَهُ أَنَّ عَلِيًّا ـ رضى الله عنه ـ أَخْبَرَهُ أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم أَمَرَهُ أَنْ يَقُومَ عَلَى بُدْنِهِ، وَأَنْ يَقْسِمَ بُدْنَهُ كُلَّهَا، لُحُومَهَا وَجُلُودَهَا وَجِلاَلَهَا، وَلاَ يُعْطِيَ فِي جِزَارَتِهَا شَيْئًا.
Musaddad bizga aytdi: Yahyo bizga aytdi, Ibn Jurayjdan: U dedi: Hasan ibn Muslim va Abdul-Karim Jazariy menga xabar berdi: Mujohid ikkalasiga xabar berdi-ki, Abdurrahmon ibn Abu Layla unga xabar berdi: Ali roziyallahu anhu unga xabar berdi-ki, Nabiy sollallahu alayhi vasallam unga o'z (qurbonlik) tuyalari ustiga (mas'ul) bo'lishni va o'z tuyalarining hammasini — go'shtlarini, terilarini va yopinchiqlarini — taqsimlashni, va ularning so'yilishida (qassobligida) hech narsa bermaslikni buyurdi.
حَدَّثَنَا أَبُو نُعَيْمٍ، حَدَّثَنَا سَيْفُ بْنُ أَبِي سُلَيْمَانَ، قَالَ سَمِعْتُ مُجَاهِدًا، يَقُولُ حَدَّثَنِي ابْنُ أَبِي لَيْلَى، أَنَّ عَلِيًّا ـ رضى الله عنه ـ حَدَّثَهُ قَالَ أَهْدَى النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم مِائَةَ بَدَنَةٍ، فَأَمَرَنِي بِلُحُومِهَا فَقَسَمْتُهَا، ثُمَّ أَمَرَنِي بِجِلاَلِهَا فَقَسَمْتُهَا، ثُمَّ بِجُلُودِهَا فَقَسَمْتُهَا.
Abu Nu'aym bizga aytdi: Sayf ibn Abu Sulaymon bizga aytdi: U dedi: Men Mujohidni shunday deganini eshitdi: Ibn Abu Layla menga aytdi: Ali roziyallahu anhu unga aytdi: U dedi: Nabiy sollallahu alayhi vasallam yuz (qurbonlik) tuya hadya qildi, menga ularning go'shtlarini (taqsimlashni) buyurdi, men ularni taqsimladi, so'ng menga ularning yopinchiqlarini (buyurdi), men ularni taqsimladi, so'ng terilarini, men ularni taqsimladi.
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ، حَدَّثَنَا يَحْيَى، عَنِ ابْنِ جُرَيْجٍ، حَدَّثَنَا عَطَاءٌ، سَمِعَ جَابِرَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ ـ رضى الله عنهما ـ يَقُولُ كُنَّا لاَ نَأْكُلُ مِنْ لُحُومِ بُدْنِنَا فَوْقَ ثَلاَثِ مِنًى، فَرَخَّصَ لَنَا النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ " كُلُوا وَتَزَوَّدُوا ". فَأَكَلْنَا وَتَزَوَّدْنَا. قُلْتُ لِعَطَاءٍ أَقَالَ حَتَّى جِئْنَا الْمَدِينَةَ قَالَ لاَ.
Musaddad bizga aytdi: Yahyo bizga aytdi, Ibn Jurayjdan: Ato bizga aytdi: U Jobir ibn Abdulloh roziyallahu anhumani shunday deganini eshitdi: Biz o'z (qurbonlik) tuyalarimizning go'shtidan uch Mino (kunlari)dan ortig'ini yemas edik. Nabiy sollallahu alayhi vasallam bizga ruxsat berdi va: «Yeng va ozuqa (yo'l) qilib oling» dedilar. Biz yedik va ozuqa qilib oldik. Men Atoga: ‹U: ‹Madinaga kelgunimizcha› dedimi?› dedim. U: ‹Yo'q› dedi.