Мукотаб қулнинг озодлик шартлари

Shartlar kitobi · 1 ҳадис

باب مَا يَجُوزُ مِنْ شُرُوطِ الْمُكَاتَبِ إِذَا رَضِيَ بِالْبَيْعِ عَلَى أَنْ يُعْتَقَ

حَدَّثَنَا خَلاَّدُ بْنُ يَحْيَى، حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَاحِدِ بْنُ أَيْمَنَ الْمَكِّيُّ، عَنْ أَبِيهِ، قَالَ دَخَلْتُ عَلَى عَائِشَةَ ـ رضى الله عنها ـ قَالَتْ دَخَلَتْ عَلَىَّ بَرِيرَةُ وَهْىَ مُكَاتَبَةٌ، فَقَالَتْ يَا أُمَّ الْمُؤْمِنِينَ اشْتَرِينِي فَإِنَّ أَهْلِي يَبِيعُونِي فَأَعْتِقِينِي قَالَتْ نَعَمْ‏.‏ قَالَتْ إِنَّ أَهْلِي لاَ يَبِيعُونِي حَتَّى يَشْتَرِطُوا وَلاَئِي‏.‏ قَالَتْ لاَ حَاجَةَ لِي فِيكِ‏.‏ فَسَمِعَ ذَلِكَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم أَوْ بَلَغَهُ، فَقَالَ ‏"‏ مَا شَأْنُ بَرِيرَةَ فَقَالَ اشْتَرِيهَا فَأَعْتِقِيهَا وَلْيَشْتَرِطُوا مَا شَاءُوا ‏"‏‏.‏ قَالَتْ فَاشْتَرَيْتُهَا فَأَعْتَقْتُهَا، وَاشْتَرَطَ أَهْلُهَا وَلاَءَهَا، فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ الْوَلاَءُ لِمَنْ أَعْتَقَ، وَإِنِ اشْتَرَطُوا مِائَةَ شَرْطٍ ‏"‏‏.‏

Бизга Халлод ибн Яҳё ривоят қилди, бизга Абдулвоҳид ибн Аймон Маккий ривоят қилди, у отасидан, у деди: Мен Оишанинг (розияллаҳу анҳо) ҳузурига кирдим. У деди: Барира менинг олдимга кирди — у мукотаба (шартномали чўри) эди — ва: Эй мўминлар онаси, мени сотиб ол, чунки хўжайинларим мени сотмоқчи, сўнг мени озод қил, деди. У: Ҳа, деди. У (Барира): Хўжайинларим мени — валоимни шарт қилмагунинча — сотмайдилар, деди. У (Оиша): Менга сенда ҳожат йўқ, деди. Буни Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам) эшитди — ёки унга етди — ва: «Бариранинг аҳволи нима? Уни сотиб олиб, озод қил, улар хоҳлаган(шартларини) шарт қилсинлар», деди. У деди: Мен уни сотиб олиб, озод қилдим, унинг хўжайинлари валосини шарт қилди. Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам): «Вало озод қилган кишигадир, гарчи улар юз шарт шарт қилса ҳам», деди.