Қуръан Қурайш ва араб тилида нозил бўлгани

Qur'an fazilatlari · 2 ҳадис

باب نَزَلَ الْقُرْآنُ بِلِسَانِ قُرَيْشٍ وَالْعَرَبِ

حَدَّثَنَا أَبُو الْيَمَانِ، حَدَّثَنَا شُعَيْبٌ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، وَأَخْبَرَنِي أَنَسُ بْنُ مَالِكٍ، قَالَ فَأَمَرَ عُثْمَانُ زَيْدَ بْنَ ثَابِتٍ وَسَعِيدَ بْنَ الْعَاصِ وَعَبْدَ اللَّهِ بْنَ الزُّبَيْرِ وَعَبْدَ الرَّحْمَنِ بْنَ الْحَارِثِ بْنِ هِشَامٍ أَنْ يَنْسَخُوهَا، فِي الْمَصَاحِفِ وَقَالَ لَهُمْ إِذَا اخْتَلَفْتُمْ أَنْتُمْ وَزَيْدُ بْنُ ثَابِتٍ فِي عَرَبِيَّةٍ مِنْ عَرَبِيَّةِ الْقُرْآنِ فَاكْتُبُوهَا بِلِسَانِ قُرَيْشٍ، فَإِنَّ الْقُرْآنَ أُنْزِلَ بِلِسَانِهِمْ فَفَعَلُوا‏.‏

Абул Ямон, Шуъайбдан, у Зуҳрийдан: Менга Анас ибн Молик хабар бериб айтди: Усмон Зайд ибн Собит, Саид ибнул Ос, Абдуллаҳ ибн Зубайр ва Абдураҳмон ибнул Ҳорис ибн Ҳишомга уни (мушафларга) кўчиришни буюрди ва уларга: Агар сизлар Зайд ибн Собит билан Қуръан арабчасидан бирор арабча (лафз)да ихтилоф қилсангиз, уни Қурайш тилида ёзинглар, чунки Қуръан уларнинг тилида нозил бўлган, деди. Улар шундай қилдилар.

حَدَّثَنَا أَبُو نُعَيْمٍ، حَدَّثَنَا هَمَّامٌ، حَدَّثَنَا عَطَاءٌ،‏.‏ وَقَالَ مُسَدَّدٌ حَدَّثَنَا يَحْيَى، عَنِ ابْنِ جُرَيْجٍ، قَالَ أَخْبَرَنِي عَطَاءٌ، قَالَ أَخْبَرَنِي صَفْوَانُ بْنُ يَعْلَى بْنِ أُمَيَّةَ، أَنَّ يَعْلَى، كَانَ يَقُولُ لَيْتَنِي أَرَى رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم حِينَ يُنْزَلُ عَلَيْهِ الْوَحْىُ، فَلَمَّا كَانَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم بِالْجِعْرَانَةِ وَعَلَيْهِ ثَوْبٌ قَدْ أَظَلَّ عَلَيْهِ وَمَعَهُ نَاسٌ مِنْ أَصْحَابِهِ إِذْ جَاءَهُ رَجُلٌ مُتَضَمِّخٌ بِطِيبٍ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ كَيْفَ تَرَى فِي رَجُلٍ أَحْرَمَ فِي جُبَّةٍ بَعْدَ مَا تَضَمَّخَ بِطِيبٍ فَنَظَرَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم سَاعَةً فَجَاءَهُ الْوَحْىُ فَأَشَارَ عُمَرُ إِلَى يَعْلَى أَنْ تَعَالَ، فَجَاءَ يَعْلَى فَأَدْخَلَ رَأْسَهُ فَإِذَا هُوَ مُحْمَرُّ الْوَجْهِ يَغِطُّ كَذَلِكَ سَاعَةً ثُمَّ سُرِّيَ عَنْهُ فَقَالَ ‏"‏ أَيْنَ الَّذِي يَسْأَلُنِي عَنِ الْعُمْرَةِ آنِفًا ‏"‏‏.‏ فَالْتُمِسَ الرَّجُلُ فَجِيءَ بِهِ إِلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ ‏"‏ أَمَّا الطِّيبُ الَّذِي بِكَ فَاغْسِلْهُ ثَلاَثَ مَرَّاتٍ، وَأَمَّا الْجُبَّةُ فَانْزِعْهَا ثُمَّ اصْنَعْ فِي عُمْرَتِكَ كَمَا تَصْنَعُ فِي حَجِّكَ ‏"‏‏.‏

Абу Нуъайм, Ҳаммомдан, у Атодан; ва Мусаддад: Бизга Яҳё, у Ибн Журайждан айтиб берди: Менга Ато хабар бериб айтди: Менга Сафвон ибн Яъло ибн Умайя хабар берди: Яъло: Қанийди мен Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васалламни унга ваҳий нозил бўлаётганида кўрсам, дерди. Бас, Набий соллаллаҳу алайҳи васаллам Жиъронада эдилар, устларида уларни соялаб турган тўн бор эди, у киши билан бирга саҳобаларидан бир неча киши бор эди, шунда унга хушбўйлик (атир) сурган бир киши келиб: Эй Расулуллаҳ, атир сурганидан кейин жуббада иҳром боғлаган киши ҳақида нима дейсиз? деди. Набий соллаллаҳу алайҳи васаллам бир оз қараб турдилар, шунда унга ваҳий келди. Умар Яълога: Кел, деб ишора қилди. Яъло келиб, бошини (тўн остига) киритди — мана у киши юзлари қизарган, шундай бир оз хириллаб (нафас олардилар), сўнг у кишидан (ваҳий) кўтарилди. У: «Эндигина мендан умра ҳақида сўраган киши қани?» дедилар. У киши изланди, Набий соллаллаҳу алайҳи васалламнинг олдига келтирилди. У: «Сендаги атирни эса, уни уч марта юв; жуббани эса еч, сўнг умрангда ҳажда қилганингни қил» дедилар.