حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، قَالَ حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ ابْنُ عُلَيَّةَ، قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ صُهَيْبٍ، عَنْ أَنَسٍ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم غَزَا خَيْبَرَ، فَصَلَّيْنَا عِنْدَهَا صَلاَةَ الْغَدَاةِ بِغَلَسٍ، فَرَكِبَ نَبِيُّ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَرَكِبَ أَبُو طَلْحَةَ، وَأَنَا رَدِيفُ أَبِي طَلْحَةَ، فَأَجْرَى نَبِيُّ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي زُقَاقِ خَيْبَرَ، وَإِنَّ رُكْبَتِي لَتَمَسُّ فَخِذَ نَبِيِّ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم، ثُمَّ حَسَرَ الإِزَارَ عَنْ فَخِذِهِ حَتَّى إِنِّي أَنْظُرُ إِلَى بَيَاضِ فَخِذِ نَبِيِّ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم، فَلَمَّا دَخَلَ الْقَرْيَةَ قَالَ " اللَّهُ أَكْبَرُ، خَرِبَتْ خَيْبَرُ، إِنَّا إِذَا نَزَلْنَا بِسَاحَةِ قَوْمٍ فَسَاءَ صَبَاحُ الْمُنْذَرِينَ ". قَالَهَا ثَلاَثًا. قَالَ وَخَرَجَ الْقَوْمُ إِلَى أَعْمَالِهِمْ فَقَالُوا مُحَمَّدٌ ـ قَالَ عَبْدُ الْعَزِيزِ وَقَالَ بَعْضُ أَصْحَابِنَا ـ وَالْخَمِيسُ. يَعْنِي الْجَيْشَ، قَالَ فَأَصَبْنَاهَا عَنْوَةً، فَجُمِعَ السَّبْىُ، فَجَاءَ دِحْيَةُ فَقَالَ يَا نَبِيَّ اللَّهِ، أَعْطِنِي جَارِيَةً مِنَ السَّبْىِ. قَالَ " اذْهَبْ فَخُذْ جَارِيَةً ". فَأَخَذَ صَفِيَّةَ بِنْتَ حُيَىٍّ، فَجَاءَ رَجُلٌ إِلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ يَا نَبِيَّ اللَّهِ، أَعْطَيْتَ دِحْيَةَ صَفِيَّةَ بِنْتَ حُيَىٍّ سَيِّدَةَ قُرَيْظَةَ وَالنَّضِيرِ، لاَ تَصْلُحُ إِلاَّ لَكَ. قَالَ " ادْعُوهُ بِهَا ". فَجَاءَ بِهَا، فَلَمَّا نَظَرَ إِلَيْهَا النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم قَالَ " خُذْ جَارِيَةً مِنَ السَّبْىِ غَيْرَهَا ". قَالَ فَأَعْتَقَهَا النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم وَتَزَوَّجَهَا. فَقَالَ لَهُ ثَابِتٌ يَا أَبَا حَمْزَةَ، مَا أَصْدَقَهَا قَالَ نَفْسَهَا، أَعْتَقَهَا وَتَزَوَّجَهَا، حَتَّى إِذَا كَانَ بِالطَّرِيقِ جَهَّزَتْهَا لَهُ أُمُّ سُلَيْمٍ فَأَهْدَتْهَا لَهُ مِنَ اللَّيْلِ، فَأَصْبَحَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم عَرُوسًا فَقَالَ " مَنْ كَانَ عِنْدَهُ شَىْءٌ فَلْيَجِئْ بِهِ ". وَبَسَطَ نِطَعًا، فَجَعَلَ الرَّجُلُ يَجِيءُ بِالتَّمْرِ، وَجَعَلَ الرَّجُلُ يَجِيءُ بِالسَّمْنِ ـ قَالَ وَأَحْسِبُهُ قَدْ ذَكَرَ السَّوِيقَ ـ قَالَ فَحَاسُوا حَيْسًا، فَكَانَتْ وَلِيمَةَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم.
Бизга Яъқуб ибн Иброҳим ривоят қилди, у деди: бизга Исмоил ибн Улайя ривоят қилди, у деди: бизга Абдулазиз ибн Суҳайб, Анасдан ривоят қилдики, Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам) Хайбарга ғазот қилдилар. Биз унинг ёнида тонг (бомдод) намозини қоронғуликда ўқидик. Сўнг Аллаҳнинг пайғамбари (соллаллаҳу алайҳи васаллам) (уловга) миндилар, Абу Талҳа ҳам минди, мен эса Абу Талҳанинг ортидан (мингашиб) эдим. Аллаҳнинг пайғамбари (соллаллаҳу алайҳи васаллам) Хайбарнинг тор кўчасида (отини) йўрттирдилар; менинг тиззам Аллаҳнинг пайғамбари (соллаллаҳу алайҳи васаллам)нинг сонларига тегиб турарди. Сўнг изорни сонларидан кўтардилар, ҳатто мен Аллаҳнинг пайғамбари (соллаллаҳу алайҳи васаллам)нинг сонларининг оқлигига қараб турардим. У киши қишлоққа кирганларида: «Аллаҳу акбар! Хайбар вайрон бўлди! Албатта, биз бир қавмнинг майдонига тушганимизда, огоҳлантирилганларнинг тонги нақадар ёмон бўлади!» дедилар — буни уч марта айтдилар. (Анас) деди: Қавм ўз ишларига (чиқиб) кетган эди. Улар: «Муҳаммад! — Абдулазиз деди: шерикларимиздан баъзилари: ‹ва хамис› деди — яъни қўшин,» дедилар. (Анас) деди: Биз уни (Хайбарни) куч билан (анватан) олдик. Асирлар тўпланди. Шунда Диҳя келиб: «Эй Аллаҳнинг пайғамбари, менга асирлардан бир чўри беринг,» деди. У: «Бор, бир чўри ол,» дедилар. У Сафийя бинти Ҳуяйни олди. Шунда бир киши Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам)нинг олдига келиб: «Эй Аллаҳнинг пайғамбари, сиз Диҳяга Сафийя бинти Ҳуяйни — Қурайза ва Назирнинг саййидасини (хонимини) — бердингиз; у фақат сизга лойиқ,» деди. У: «Уни (Диҳяни) у (Сафийя) билан чақиринглар,» дедилар. (Диҳя) уни келтирди. Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам) унга қараганларида: «Асирлардан ундан бошқа чўри ол,» дедилар. (Анас) деди: Шунда Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам) уни (Сафийяни) озод қилиб, унга уйландилар. Собит унга: «Эй Абу Ҳамза, унинг маҳри (садоғи) нима эди?» деди. У: «Ўзи — уни озод қилдилар ва унга уйландилар,» деди. Ниҳоят, йўлда Умму Сулайм уни у киши учун безаб, кечаси унга (келин қилиб) топширди. Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам) куёв бўлиб тонг оттирдилар ва: «Кимнинг ҳузурида (таом) бир нарса бўлса, уни олиб келсин,» дедилар ва бир тери дастурхон (натъ) ёздилар. Шунда киши хурмо келтирар, киши ёғ келтирар эди — (ривоятчи): у (Анас) савиқни ҳам эслатди деб ўйлайман, деди. (Анас) деди: Улар (хурмо, ёғ, ун)ни аралаштириб ҳайс (таом) қилдилар. Бу Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам)нинг тўй оши (валима)си бўлди.