Пайғамбарнинг дуоси ва мунофиқлар азиятига сабри

Jihod kitobi · 3 ҳадис

باب فِي دُعَاءِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم إِلَى اللَّهِ وَصَبْرِهِ عَلَى أَذَى الْمُنَافِقِينَ

4659-ҳадисXalqaro 1798

حَدَّثَنَا إِسْحَاقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ الْحَنْظَلِيُّ، وَمُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ، وَعَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ، - وَاللَّفْظُ لاِبْنِ رَافِعٍ - قَالَ ابْنُ رَافِعٍ حَدَّثَنَا وَقَالَ الآخَرَانِ، أَخْبَرَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ، أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ عُرْوَةَ، أَنَّ أُسَامَةَ بْنَ زَيْدٍ، أَخْبَرَهُ أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم رَكِبَ حِمَارًا عَلَيْهِ إِكَافٌ تَحْتَهُ قَطِيفَةٌ فَدَكِيَّةٌ وَأَرْدَفَ وَرَاءَهُ أُسَامَةَ وَهُوَ يَعُودُ سَعْدَ بْنَ عُبَادَةَ فِي بَنِي الْحَارِثِ بْنِ الْخَزْرَجِ وَذَاكَ قَبْلَ وَقْعَةِ بَدْرٍ حَتَّى مَرَّ بِمَجْلِسٍ فِيهِ أَخْلاَطٌ مِنَ الْمُسْلِمِينَ وَالْمُشْرِكِينَ عَبَدَةِ الأَوْثَانِ وَالْيَهُودِ فِيهِمْ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ أُبَىٍّ وَفِي الْمَجْلِسِ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ رَوَاحَةَ فَلَمَّا غَشِيَتِ الْمَجْلِسَ عَجَاجَةُ الدَّابَّةِ خَمَّرَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ أُبَىٍّ أَنْفَهُ بِرِدَائِهِ ثُمَّ قَالَ لاَ تُغَبِّرُوا عَلَيْنَا ‏.‏ فَسَلَّمَ عَلَيْهِمُ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ثُمَّ وَقَفَ فَنَزَلَ فَدَعَاهُمْ إِلَى اللَّهِ وَقَرَأَ عَلَيْهِمُ الْقُرْآنَ فَقَالَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ أُبَىٍّ أَيُّهَا الْمَرْءُ لاَ أَحْسَنَ مِنْ هَذَا إِنْ كَانَ مَا تَقُولُ حَقًّا فَلاَ تُؤْذِنَا فِي مَجَالِسِنَا وَارْجِعْ إِلَى رَحْلِكَ فَمَنْ جَاءَكَ مِنَّا فَاقْصُصْ عَلَيْهِ ‏.‏ فَقَالَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ رَوَاحَةَ اغْشَنَا فِي مَجَالِسِنَا فَإِنَّا نُحِبُّ ذَلِكَ ‏.‏ قَالَ فَاسْتَبَّ الْمُسْلِمُونَ وَالْمُشْرِكُونَ وَالْيَهُودُ حَتَّى هَمُّوا أَنْ يَتَوَاثَبُوا فَلَمْ يَزَلِ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم يُخَفِّضُهُمْ ثُمَّ رَكِبَ دَابَّتَهُ حَتَّى دَخَلَ عَلَى سَعْدِ بْنِ عُبَادَةَ فَقَالَ ‏ "‏ أَىْ سَعْدُ أَلَمْ تَسْمَعْ إِلَى مَا قَالَ أَبُو حُبَابٍ - يُرِيدُ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ أُبَىٍّ - قَالَ كَذَا وَكَذَا ‏"‏ ‏.‏ قَالَ اعْفُ عَنْهُ يَا رَسُولَ اللَّهِ وَاصْفَحْ فَوَاللَّهِ لَقَدْ أَعْطَاكَ اللَّهُ الَّذِي أَعْطَاكَ وَلَقَدِ اصْطَلَحَ أَهْلُ هَذِهِ الْبُحَيْرَةِ أَنْ يُتَوِّجُوهُ فَيُعَصِّبُوهُ بِالْعِصَابَةِ فَلَمَّا رَدَّ اللَّهُ ذَلِكَ بِالْحَقِّ الَّذِي أَعْطَاكَهُ شَرِقَ بِذَلِكَ فَذَلِكَ فَعَلَ بِهِ مَا رَأَيْتَ ‏.‏ فَعَفَا عَنْهُ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏.‏

Бизга Исъҳоқ ибн Иброҳим ал-Ҳанзалий, Муҳаммад ибн Рофеъ ва Абд ибн Ҳумайд — лафз Ибн Рофеъники — ривоят қилдилар. Ибн Рофеъ «ривоят қилди» деди, бошқа иккиси «хабар берди» дедилар: бизга Абдурраззоқ хабар берди, бизга Маъмар аз-Зуҳрий орқали, у Урвадан хабар бердики, Усома ибн Зайд (розияллаҳу анҳу) унга шундай хабар берди: Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам) устига эгар қўйилган, эгар остида фадакий (Фадак иши) гилам тўшалган эшакка миндилар ва Усомани орқаларига миндириб олдилар. У зот Бани Ҳорис ибн Хазражда Саъд ибн Убодадан хабар олгани борарди — бу Бадр воқеасидан олдин эди. Ниҳоят мусулмонлар, мушриклар — бутпарастлар ва яҳудийлар аралашиб ўтирган бир мажлиснинг ёнидан ўтди. Улар орасида Абдуллаҳ ибн Убай ҳам бор эди, мажлисда Абдуллаҳ ибн Равоҳа ҳам бор эди. Ҳайвоннинг чанги мажлисни қоплаганида, Абдуллаҳ ибн Убай ридоси билан бурнини беркитиб, сўнг деди: «Устимизга чанг қилдирма!» Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам) уларга салом берди, сўнг тўхтаб, (эшакдан) тушди ва уларни Аллаҳга даъват қилди, уларга Қуръан ўқиб берди. Шунда Абдуллаҳ ибн Убай деди: «Эй киши, бундан яхши нарса йўқ. Агар айтаётганинг ҳақ бўлса, мажлисларимизда бизни безовта қилма, маконингга қайт. Биздан ким сенинг олдингга келса, унга айтиб берарсан». Шунда Абдуллаҳ ибн Равоҳа деди: «Мажлисларимизга кел, биз буни яхши кўрамиз». (Усома) деди: Шунда мусулмонлар, мушриклар ва яҳудийлар бир-бирини сўкишди, ҳатто бир-бирларига ташланишга яқин қолдилар. Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам) уларни тинчлантириб турди, сўнг ҳайвонига миниб, Саъд ибн Убоданинг олдига кирди ва деди: «Эй Саъд, Абу Ҳубоб — яъни Абдуллаҳ ибн Убайни назарда тутиб — нималар деганини эшитмадингми? У бундай-бундай деди». (Саъд) деди: «Уни авф қил, эй Аллаҳнинг Расули, ва кечир. Аллаҳга қасамки, Аллаҳ сенга берган нарсани берди (пайғамбарлик). Бу кўлча (шаҳар) аҳли унга тож кийдириб, ҳокимлик тожини бошига боғлашга келишган эдилар. Аллаҳ Сенга берган ҳақ билан буни рад қилганида, у бунга зардаси қайнади (аччиқланди), шу сабабли у ўзини сен кўрганингдек тутди». Шунда Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам) уни авф қилди.

4660-ҳадисXalqaro 1798

حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ، حَدَّثَنَا حُجَيْنٌ، - يَعْنِي ابْنَ الْمُثَنَّى - حَدَّثَنَا لَيْثٌ، عَنْ عُقَيْلٍ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، فِي هَذَا الإِسْنَادِ بِمِثْلِهِ وَزَادَ وَذَلِكَ قَبْلَ أَنْ يُسْلِمَ عَبْدُ اللَّهِ ‏.‏

Менга Муҳаммад ибн Рофеъ ривоят қилди, бизга Ҳужайн — яъни Ибн ал-Мусанно — ривоят қилди, бизга Лайс Уқайл орқали, у Ибн Шиҳобдан, шу иснод билан шунга ўхшаш ривоят қилди ва қўшимча қилди: Бу Абдуллаҳ Исломни қабул қилишдан олдин эди.

4661-ҳадисXalqaro 1799

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ الأَعْلَى الْقَيْسِيُّ، حَدَّثَنَا الْمُعْتَمِرُ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ، قَالَ قِيلَ لِلنَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم لَوْ أَتَيْتَ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ أُبَىٍّ قَالَ فَانْطَلَقَ إِلَيْهِ وَرَكِبَ حِمَارًا وَانْطَلَقَ الْمُسْلِمُونَ وَهِيَ أَرْضٌ سَبِخَةٌ فَلَمَّا أَتَاهُ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم قَالَ إِلَيْكَ عَنِّي فَوَاللَّهِ لَقَدْ آذَانِي نَتْنُ حِمَارِكَ ‏.‏ قَالَ فَقَالَ رَجُلٌ مِنَ الأَنْصَارِ وَاللَّهِ لَحِمَارُ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَطْيَبُ رِيحًا مِنْكَ - قَالَ - فَغَضِبَ لِعَبْدِ اللَّهِ رَجُلٌ مِنْ قَوْمِهِ - قَالَ - فَغَضِبَ لِكُلِّ وَاحِدٍ مِنْهُمَا أَصْحَابُهُ - قَالَ - فَكَانَ بَيْنَهُمْ ضَرْبٌ بِالْجَرِيدِ وَبِالأَيْدِي وَبِالنِّعَالِ - قَالَ - فَبَلَغَنَا أَنَّهَا نَزَلَتْ فِيهِمْ ‏{‏ وَإِنْ طَائِفَتَانِ مِنَ الْمُؤْمِنِينَ اقْتَتَلُوا فَأَصْلِحُوا بَيْنَهُمَا‏}‏ ‏.‏

Бизга Муҳаммад ибн Абдул-Аъло ал-Қайсий ривоят қилди, бизга ал-Муътамир отасидан, у Анас ибн Молик (розияллаҳу анҳу)дан ривоят қилди. У деди: Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам)га: «Абдуллаҳ ибн Убайнинг олдига борсангиз эди» дейилди. (Анас) деди: У зот эшакка миниб унинг олдига борди, мусулмонлар ҳам бордилар. Бу шўрхок ер эди. Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам) унинг олдига келганида, у деди: «Мендан нари кет! Аллаҳга қасамки, эшагингнинг сассиқ ҳиди мени безовта қилди». Шунда ансорлардан бир киши деди: «Аллаҳга қасамки, Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам)нинг эшаги сендан кўра хушбўйроқдир». (Анас) деди: Шунда Абдуллаҳ томонидан унинг қавмидан бир киши ғазабланди. Сўнг ҳар бирига ўз шериклари ғазабланди. Шунда улар орасида хурмо шохлари билан, қўллар билан ва кавшлар билан уруш бўлди. (Анас) деди: Бизга етишишича, улар ҳақида: «Агар мўминлардан икки тоифа урушиб қолса, уларнинг орасини ислоҳ қилинглар» (ояти) нозил бўлди.