Қабр устида жаноза ўқиш

Janoza kitobi · 2 ҳадис

باب مَا جَاءَ فِي الصَّلاَةِ عَلَى الْقَبْرِ

حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ، حَدَّثَنَا هُشَيْمٌ، أَخْبَرَنَا الشَّيْبَانِيُّ، حَدَّثَنَا الشَّعْبِيُّ، أَخْبَرَنِي مَنْ، رَأَى النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم وَرَأَى قَبْرًا مُنْتَبِذًا فَصَفَّ أَصْحَابَهُ خَلْفَهُ فَصَلَّى عَلَيْهِ فَقِيلَ لَهُ مَنْ أَخْبَرَكَهُ فَقَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ ‏.‏ قَالَ وَفِي الْبَابِ عَنْ أَنَسٍ وَبُرَيْدَةَ وَيَزِيدَ بْنِ ثَابِتٍ وَأَبِي هُرَيْرَةَ وَعَامِرِ بْنِ رَبِيعَةَ وَأَبِي قَتَادَةَ وَسَهْلِ بْنِ حُنَيْفٍ ‏.‏ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ ابْنِ عَبَّاسٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ ‏.‏ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ أَكْثَرِ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم وَغَيْرِهِمْ وَهُوَ قَوْلُ الشَّافِعِيِّ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَاقَ ‏.‏ وَقَالَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ لاَ يُصَلَّى عَلَى الْقَبْرِ ‏.‏ وَهُوَ قَوْلُ مَالِكِ بْنِ أَنَسٍ ‏.‏ وَقَالَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْمُبَارَكِ إِذَا دُفِنَ الْمَيِّتُ وَلَمْ يُصَلَّ عَلَيْهِ صُلِّيَ عَلَى الْقَبْرِ ‏.‏ وَرَأَى ابْنُ الْمُبَارَكِ الصَّلاَةَ عَلَى الْقَبْرِ ‏.‏ وَقَالَ أَحْمَدُ وَإِسْحَاقُ يُصَلَّى عَلَى الْقَبْرِ إِلَى شَهْرٍ ‏.‏ وَقَالاَ أَكْثَرُ مَا سَمِعْنَا عَنِ ابْنِ الْمُسَيَّبِ أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم صَلَّى عَلَى قَبْرِ أُمِّ سَعْدِ بْنِ عُبَادَةَ بَعْدَ شَهْرٍ ‏.‏

Бизга Аҳмад ибн Манииъ ривоят қилди, у деди: бизга Ҳушайм ривоят қилди, у деди: бизга аш-Шайбоний хабар берди, у деди: бизга аш-Шаъбий ривоят қилди, у деди: менга Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам)ни кўрган киши хабар бердики, у (Набий) бир четдаги қабрни кўриб, саҳобаларини орқасига саф қилдилар ва унинг устида намоз ўқидилар. Унга (аш-Шаъбийга): «Буни сенга ким хабар берди?» дейилди. У: «Ибн Аббос,» деди. У деди: бу бобда Анас, Бурайда, Язид ибн Собит, Абу Ҳурайра, Омир ибн Робиа, Абу Қатода ва Саҳл ибн Ҳунайфдан (ҳам ривоят) бор. Абу Исо (Термизий) деди: Ибн Аббоснинг ҳадиси ҳасан саҳиҳдир. Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам)нинг саҳобаларидан ва бошқалардан кўпчилик илм аҳли шунга амал қилади, бу Шофиий, Аҳмад ва Исъҳоқнинг сўзидир. Баъзи илм аҳли эса: қабр устида намоз ўқилмайди, деди. Бу Молик ибн Анаснинг сўзидир. Абдуллаҳ ибн ал-Муборак деди: маййит дафн этилиб, унинг устида намоз ўқилмаган бўлса, қабр устида намоз ўқилади. Ибн ал-Муборак қабр устида намоз ўқишни (жоиз) кўрди. Аҳмад ва Исъҳоқ деди: қабр устида бир ойгача намоз ўқилади. Ва иккови деди: Ибн ал-Мусайябдан эшитганимизнинг энг кўпи шуки, Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам) Саъд ибн Убоданинг онасининг қабри устида бир ойдан кейин намоз ўқиганлар.

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ، حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ أَبِي عَرُوبَةَ، عَنْ قَتَادَةَ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ، أَنَّ أُمَّ سَعْدٍ، مَاتَتْ وَالنَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم غَائِبٌ فَلَمَّا قَدِمَ صَلَّى عَلَيْهَا وَقَدْ مَضَى لِذَلِكَ شَهْرٌ ‏.‏

Бизга Муҳаммад ибн Башшор ривоят қилди, у деди: бизга Яҳё ибн Саид ривоят қилди, у Саид ибн Абу Арубаъдан, у Қатодаъдан, у Саид ибн ал-Мусайябдан (ривоят қилдики), Саъднинг онаси Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам) йўқларида вафот этди. У (Набий) қайтиб келганларида, бунга бир ой ўтган бўлса-да, унинг устида намоз ўқидилар.