باب مَا جَاءَ فِي الْقِيَامِ لِلْجَنَازَةِ
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ، حَدَّثَنَا اللَّيْثُ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ سَالِمِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ عَامِرِ بْنِ رَبِيعَةَ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم . حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ، حَدَّثَنَا اللَّيْثُ، عَنْ نَافِعٍ، عَنِ ابْنِ عُمَرَ، عَنْ عَامِرِ بْنِ رَبِيعَةَ، عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ " إِذَا رَأَيْتُمُ الْجَنَازَةَ فَقُومُوا لَهَا حَتَّى تُخَلِّفَكُمْ أَوْ تُوضَعَ " . قَالَ وَفِي الْبَابِ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ وَجَابِرٍ وَسَهْلِ بْنِ حُنَيْفٍ وَقَيْسِ بْنِ سَعْدٍ وَأَبِي هُرَيْرَةَ . قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ عَامِرِ بْنِ رَبِيعَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ .
Бизга Қутайба ривоят қилди, у деди: бизга ал-Лайс ривоят қилди, у Ибн Шиҳобдан, у Солим ибн Абдуллаҳдан, у отасидан, у Омир ибн Робиадан, у Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам)дан (ривоят қилди). (Яна) бизга Қутайба ривоят қилди, у деди: бизга ал-Лайс ривоят қилди, у Нофиъдан, у Ибн Умардан, у Омир ибн Робиа (розияллаҳу анҳу)дан, у Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам)дан (ривоят қилдики), у дедилар: «Жанозани кўрганингизда, у сиздан ўтиб кетгунча ёки (ерга) қўйилгунча унга (ҳурмат учун) туринг.» У деди: бу бобда Абу Саид, Жобир, Саҳл ибн Ҳунайф, Қайс ибн Саъд ва Абу Ҳурайрадан (ҳам ривоят) бор. Абу Исо (Термизий) деди: Омир ибн Робианинг ҳадиси ҳасан саҳиҳдир.
حَدَّثَنَا نَصْرُ بْنُ عَلِيٍّ الْجَهْضَمِيُّ، وَالْحَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ الْخَلاَّلُ الْحُلْوَانِيُّ، قَالاَ حَدَّثَنَا وَهْبُ بْنُ جَرِيرٍ، حَدَّثَنَا هِشَامٌ الدَّسْتَوَائِيُّ، عَنْ يَحْيَى بْنِ أَبِي كَثِيرٍ، عَنْ أَبِي سَلَمَةَ، عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ " إِذَا رَأَيْتُمُ الْجَنَازَةَ فَقُومُوا لَهَا فَمَنْ تَبِعَهَا فَلاَ يَقْعُدَنَّ حَتَّى تُوضَعَ " . قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَبِي سَعِيدٍ فِي هَذَا الْبَابِ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ . وَهُوَ قَوْلُ أَحْمَدَ وَإِسْحَاقَ قَالاَ مَنْ تَبِعَ جَنَازَةً فَلاَ يَقْعُدَنَّ حَتَّى تُوضَعَ عَنْ أَعْنَاقِ الرِّجَالِ . وَقَدْ رُوِيَ عَنْ بَعْضِ أَهْلِ الْعِلْمِ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم وَغَيْرِهِمْ أَنَّهُمْ كَانُوا يَتَقَدَّمُونَ الْجَنَازَةَ فَيَقْعُدُونَ قَبْلَ أَنْ تَنْتَهِيَ إِلَيْهِمُ الْجَنَازَةُ . وَهُوَ قَوْلُ الشَّافِعِيِّ .
Бизга Наср ибн Али ал-Жаҳзамий ва Ҳасан ибн Али ал-Халил ал-Ҳулвоний ривоят қилиб, улар дедилар: бизга Ваҳб ибн Жарир ривоят қилди, бизга Ҳишом ад-Дастувоий ривоят қилди, у Яҳё ибн Абу Касирдан, у Абу Саламадан, у Абу Саид ал-Худрийдан (ривоят қилдики), Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам): «Жанозани кўрганингизда, унга (ҳурмат учун) ўрнингиздан туринглар. Ким унга эргашса, (жаноза) қўйилмагунча ўтирмасин,» дедилар. Абу Исо (Термизий) деди: бу бобда Абу Саиднинг ҳадиси ҳасан саҳиҳ ҳадисдир. Бу Аҳмад ва Ишоқнинг ҳам сўзидир, улар дедилар: ким жанозага эргашса, у кишиларнинг елкаларидан (ерга) қўйилмагунча ўтирмасин. Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам)нинг саҳобаларидан ва бошқалардан баъзи илм аҳлидан ривоят қилинишича, улар жанозадан олдинга ўтиб, жаноза уларга етиб келишидан олдин ўтирар эдилар. Бу Шофеийнинг сўзидир.