Намоз вақтлари

Namoz kitobi · 2 ҳадис

باب مَا جَاءَ فِي مَوَاقِيتِ الصَّلاَةِ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم ‏ ‏

حَدَّثَنَا هَنَّادُ بْنُ السَّرِيِّ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ أَبِي الزِّنَادِ، عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ الْحَارِثِ بْنِ عَيَّاشِ بْنِ أَبِي رَبِيعَةَ، عَنْ حَكِيمِ بْنِ حَكِيمٍ، وَهُوَ ابْنُ عَبَّادِ بْنِ حُنَيْفٍ أَخْبَرَنِي نَافِعُ بْنُ جُبَيْرِ بْنِ مُطْعِمٍ، قَالَ أَخْبَرَنِي ابْنُ عَبَّاسٍ، أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏ "‏ أَمَّنِي جِبْرِيلُ عَلَيْهِ السَّلاَمُ عِنْدَ الْبَيْتِ مَرَّتَيْنِ فَصَلَّى الظُّهْرَ فِي الأُولَى مِنْهُمَا حِينَ كَانَ الْفَىْءُ مِثْلَ الشِّرَاكِ ثُمَّ صَلَّى الْعَصْرَ حِينَ كَانَ كُلُّ شَيْءٍ مِثْلَ ظِلِّهِ ثُمَّ صَلَّى الْمَغْرِبَ حِينَ وَجَبَتِ الشَّمْسُ وَأَفْطَرَ الصَّائِمُ ثُمَّ صَلَّى الْعِشَاءَ حِينَ غَابَ الشَّفَقُ ثُمَّ صَلَّى الْفَجْرَ حِينَ بَرَقَ الْفَجْرُ وَحَرُمَ الطَّعَامُ عَلَى الصَّائِمِ ‏.‏ وَصَلَّى الْمَرَّةَ الثَّانِيَةَ الظُّهْرَ حِينَ كَانَ ظِلُّ كُلِّ شَيْءٍ مِثْلَهُ لِوَقْتِ الْعَصْرِ بِالأَمْسِ ثُمَّ صَلَّى الْعَصْرَ حِينَ كَانَ ظِلُّ كُلِّ شَيْءٍ مِثْلَيْهِ ثُمَّ صَلَّى الْمَغْرِبَ لِوَقْتِهِ الأَوَّلِ ثُمَّ صَلَّى الْعِشَاءَ الآخِرَةَ حِينَ ذَهَبَ ثُلُثُ اللَّيْلِ ثُمَّ صَلَّى الصُّبْحَ حِينَ أَسْفَرَتِ الأَرْضُ ثُمَّ الْتَفَتَ إِلَىَّ جِبْرِيلُ فَقَالَ يَا مُحَمَّدُ هَذَا وَقْتُ الأَنْبِيَاءِ مِنْ قَبْلِكَ ‏.‏ وَالْوَقْتُ فِيمَا بَيْنَ هَذَيْنِ الْوَقْتَيْنِ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ أَبُو عِيسَى وَفِي الْبَابِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ وَبُرَيْدَةَ وَأَبِي مُوسَى وَأَبِي مَسْعُودٍ الأَنْصَارِيِّ وَأَبِي سَعِيدٍ وَجَابِرٍ وَعَمْرِو بْنِ حَزْمٍ وَالْبَرَاءِ وَأَنَسٍ ‏.‏

Бизга Ҳаннод ибн ас-Сарий ривоят қилди, у деди: бизга Абдурраҳмон ибн Абуз-Зинод ривоят қилди, Абдурраҳмон ибн ал-Ҳорис ибн Айёш ибн Абу Рабиадан, у Ҳаким ибн Ҳакимдан — у Аббод ибн Ҳунайфнинг ўғлидир — (у деди:) менга Нофиъ ибн Жубайр ибн Мутъим хабар бериб деди: менга Ибн Аббос (розияллаҳу анҳумо) хабар бердики, Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам) дедилар: «Жибрил (алайҳиссалом) менга Байт (Каъба) олдида икки марта имом бўлди. Биринчи мартасида Зуҳрни соя поябзал ипи (каби қисқа) бўлганда ўқиди; сўнг Асрни ҳар бир нарса ўз сояси билан тенг бўлганда ўқиди; сўнг Мағрибни қуёш ботганда ва рўзадор ифтор қиладиган пайтда ўқиди; сўнг Ишони шафақ ғойиб бўлганда ўқиди; сўнг Бомдодни тонг ёришганда ва рўзадорга таом ҳаром бўладиган пайтда ўқиди. Иккинчи мартасида Зуҳрни ҳар бир нарсанинг сояси ўзи билан тенг бўлганда — кечаги Аср вақтида ўқиди; сўнг Асрни ҳар бир нарсанинг сояси ўзининг икки баробари бўлганда ўқиди; сўнг Мағрибни аввалги вақтида ўқиди; сўнг охирги Ишони кечанинг учдан бири ўтганда ўқиди; сўнг Субҳни ер ёришиб кетганда ўқиди. Сўнг Жибрил менга юзланиб: «Эй Муҳаммад, бу сендан олдинги пайғамбарларнинг вақтидир. Вақт эса шу икки вақтнинг орасидагидир,» деди.» Абу Исо (Термизий) деди: бу бобда Абу Ҳурайра, Бурайда, Абу Мусо, Абу Масъуд ал-Ансорий, Абу Саид, Жобир, Амр ибн Ҳазм, ал-Баро ва Анас (розияллаҳу анҳум)дан (ҳам ривоят) бор.

أَخْبَرَنِي أَحْمَدُ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ مُوسَى، أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْمُبَارَكِ، أَخْبَرَنَا حُسَيْنُ بْنُ عَلِيِّ بْنِ حُسَيْنٍ، أَخْبَرَنِي وَهْبُ بْنُ كَيْسَانَ، عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ، عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏"‏ أَمَّنِي جِبْرِيلُ ‏"‏ ‏.‏ فَذَكَرَ نَحْوَ حَدِيثِ ابْنِ عَبَّاسٍ بِمَعْنَاهُ ‏.‏ وَلَمْ يَذْكُرْ فِيهِ ‏"‏ لِوَقْتِ الْعَصْرِ بِالأَمْسِ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ غَرِيبٌ ‏.‏ وَحَدِيثُ ابْنِ عَبَّاسٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ ‏.‏ وَقَالَ مُحَمَّدٌ أَصَحُّ شَيْءٍ فِي الْمَوَاقِيتِ حَدِيثُ جَابِرٍ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم ‏.‏ قَالَ وَحَدِيثُ جَابِرٍ فِي الْمَوَاقِيتِ قَدْ رَوَاهُ عَطَاءُ بْنُ أَبِي رَبَاحٍ وَعَمْرُو بْنُ دِينَارٍ وَأَبُو الزُّبَيْرِ عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم نَحْوَ حَدِيثِ وَهْبِ بْنِ كَيْسَانَ عَنْ جَابِرٍ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم ‏.‏

Менга Аҳмад ибн Муҳаммад ибн Мусо хабар берди, у деди: бизга Абдуллаҳ ибн ал-Муборак хабар берди, у деди: бизга Ҳусайн ибн Алий ибн Ҳусайн хабар берди, у деди: менга Ваҳб ибн Кайсон хабар берди, Жобир ибн Абдуллаҳ (розияллаҳу анҳумо)дан, у Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам)дан (ривоят қилдики), у: «Менга Жибрил имом бўлди,» дедилар. Сўнг Ибн Аббоснинг ҳадисига ўхшашини, унинг маъносида зикр қилди. Аммо унда: «Кечаги Аср вақтида,» (деган жумлани) зикр қилмади. Абу Исо (Термизий) деди: бу ҳадис ҳасан саҳиҳ ғарибдир. Ибн Аббоснинг ҳадиси (ҳам) ҳасан саҳиҳдир. Муҳаммад (ал-Бухорий) деди: намоз вақтлари ҳақида энг саҳиҳи Жобирнинг Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам)дан (ривоят қилган) ҳадисидир. (У) деди: Жобирнинг намоз вақтлари ҳақидаги ҳадисини Ато ибн Абу Рабоҳ, Амр ибн Динор ва Абуз-Зубайр ҳам Жобир ибн Абдуллаҳ дан, у Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам)дан, Ваҳб ибн Кайсоннинг Жобирдан, у Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам)дан (ривоят қилган) ҳадисига ўхшаш (тарзда) ривоят қилганлар.