Беҳуда баҳслашиш

Yaxshilik va silai rahm kitobi · 3 ҳадис

باب مَا جَاءَ فِي الْمِرَاءِ

حَدَّثَنَا عُقْبَةُ بْنُ مُكْرَمٍ الْعَمِّيُّ الْبَصْرِيُّ، حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي فُدَيْكٍ، قَالَ حَدَّثَنِي سَلَمَةُ بْنُ وَرْدَانَ اللَّيْثِيُّ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏ "‏ مَنْ تَرَكَ الْكَذِبَ وَهُوَ بَاطِلٌ بُنِيَ لَهُ فِي رَبَضِ الْجَنَّةِ وَمَنْ تَرَكَ الْمِرَاءَ وَهُوَ مُحِقٌّ بُنِيَ لَهُ فِي وَسَطِهَا وَمَنْ حَسَّنَ خُلُقَهُ بُنِيَ لَهُ فِي أَعْلاَهَا ‏"‏ ‏.‏ وَهَذَا الْحَدِيثُ حَدِيثٌ حَسَنٌ لاَ نَعْرِفُهُ إِلاَّ مِنْ حَدِيثِ سَلَمَةَ بْنِ وَرْدَانَ عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ ‏.‏

Бизга Уқба ибн Мукрам ал-Аммий ал-Басрий ривоят қилди, у деди: бизга Ибн Абу Фудайк ривоят қилди, у деди: менга Салама ибн Вардон ал-Лайсий ривоят қилди, Анас ибн Молик (розияллаҳу анҳу)дан (ривоят қилдики), у деди: Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам): «Ким ботил иш устида бўла туриб ёлғонни тарк этса, унга жаннатнинг чеккасида (уй) бино қилинади; ким ҳақ устида бўла туриб баҳслашишни тарк этса, унга жаннатнинг ўртасида (уй) бино қилинади; ким хулқини чиройли қилса, унга жаннатнинг энг юқорисида (уй) бино қилинади,» дедилар. Бу ҳадис ҳасандир, биз уни фақат Салама ибн Вардоннинг Анас ибн Моликдан ривояти орқалигина биламиз.

حَدَّثَنَا فَضَالَةُ بْنُ الْفَضْلِ الْكُوفِيُّ، حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ عَيَّاشٍ، عَنِ ابْنِ وَهْبِ بْنِ مُنَبِّهٍ، عَنْ أَبِيهِ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏ "‏ كَفَى بِكَ إِثْمًا أَنْ لاَ تَزَالَ مُخَاصِمًا ‏"‏ ‏.‏ وَهَذَا الْحَدِيثُ حَدِيثٌ غَرِيبٌ لاَ نَعْرِفُهُ إِلاَّ مِنْ هَذَا الْوَجْهِ ‏.‏

Бизга Фазола ибн ал-Фазл ал-Куфий ривоят қилди, у деди: бизга Абу Бакр ибн Айёш, Ибн Ваҳб ибн Мунаббиҳдан, у отасидан, у Ибн Аббос (розияллаҳу анҳумо)дан (ривоят қилдики), у деди: Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам): «Сенинг доимо жанжаллашиб юришинг гуноҳ сифатида сенга етарли,» дедилар. Бу ҳадис ғарибдир, биз уни фақат шу йўл орқалигина биламиз.

حَدَّثَنَا زِيَادُ بْنُ أَيُّوبَ الْبَغْدَادِيُّ، حَدَّثَنَا الْمُحَارِبِيُّ، عَنِ اللَّيْثِ، وَهُوَ ابْنُ أَبِي سُلَيْمٍ عَنْ عَبْدِ الْمَلِكِ، عَنْ عِكْرِمَةَ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏ "‏ لاَ تُمَارِ أَخَاكَ وَلاَ تُمَازِحْهُ وَلاَ تَعِدْهُ مَوْعِدَةً فَتُخْلِفَهُ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ لاَ نَعْرِفُهُ إِلاَّ مِنْ هَذَا الْوَجْهِ ‏.‏ وَعَبْدُ الْمَلِكِ عِنْدِي هُوَ ابْنُ أَبِي بَشِيرٍ ‏.‏

Бизга Зиёд ибн Айюб ал-Бағдодий ривоят қилди, у деди: бизга ал-Муҳорибий, ал-Лайсдан — у Ибн Абу Сулаймдир — у Абдулмаликдан, у Икримадан, у Ибн Аббос (розияллаҳу анҳумо)дан, у Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам)дан (ривоят қилдики), у: «Биродаринг билан баҳслашма, у билан ҳазиллашма ва унга (бажара олмайдиган) ваъда бериб, кейин хилоф қилма,» дедилар. Абу Исо (Термизий) деди: бу ҳадис ҳасан ғарибдир, биз уни фақат шу йўл орқалигина биламиз. Абдулмалик менинг фикримча Ибн Абу Баширдир.