Мусъаб ибн Умайр ҳақида ҳадис

Qiyomat kuni, riqaq va vara' kitobi · 1 ҳадис

باب ‏)‏ ‏)‏

حَدَّثَنَا هَنَّادٌ، حَدَّثَنَا يُونُسُ بْنُ بُكَيْرٍ، حَدَّثَنِي عُمَرُ بْنُ ذَرٍّ، حَدَّثَنَا مُجَاهِدٌ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ كَانَ أَهْلُ الصُّفَّةِ أَضْيَافَ أَهْلِ الإِسْلاَمِ لاَ يَأْوُونَ عَلَى أَهْلٍ وَلاَ مَالٍ وَاللَّهِ الَّذِي لاَ إِلَهَ إِلاَّ هُوَ إِنْ كُنْتُ لأَعْتَمِدُ بِكَبِدِي عَلَى الأَرْضِ مِنَ الْجُوعِ وَأَشُدُّ الْحَجَرَ عَلَى بَطْنِي مِنَ الْجُوعِ وَلَقَدْ قَعَدْتُ يَوْمًا عَلَى طَرِيقِهِمُ الَّذِي يَخْرُجُونَ فِيهِ فَمَرَّ بِي أَبُو بَكْرٍ فَسَأَلْتُهُ عَنْ آيَةٍ مِنْ كِتَابِ اللَّهِ مَا سَأَلْتُهُ إِلاَّ لِيَسْتَتْبِعَنِي فَمَرَّ وَلَمْ يَفْعَلْ ثُمَّ مَرَّ بِي عُمَرُ فَسَأَلْتُهُ عَنْ آيَةٍ مِنْ كِتَابِ اللَّهِ مَا أَسْأَلُهُ إِلاَّ لِيَسْتَتْبِعَنِي فَمَرَّ وَلَمْ يَفْعَلْ ثُمَّ مَرَّ بِي أَبُو الْقَاسِمِ صلى الله عليه وسلم فَتَبَسَّمَ حِينَ رَآنِي وَقَالَ ‏"‏ أَبَا هُرَيْرَةَ ‏"‏ ‏.‏ قُلْتُ لَبَّيْكَ يَا رَسُولَ اللَّهِ ‏.‏ قَالَ ‏"‏ الْحَقْ ‏"‏ ‏.‏ وَمَضَى فَاتَّبَعْتُهُ وَدَخَلَ مَنْزِلَهُ فَاسْتَأْذَنْتُ فَأَذِنَ لِي فَوَجَدَ قَدَحًا مِنْ لَبَنٍ فَقَالَ ‏"‏ مِنْ أَيْنَ هَذَا اللَّبَنُ لَكُمْ ‏"‏ ‏.‏ قِيلَ أَهْدَاهُ لَنَا فُلاَنٌ ‏.‏ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ أَبَا هُرَيْرَةَ ‏"‏ ‏.‏ قُلْتُ لَبَّيْكَ ‏.‏ فَقَالَ ‏"‏ الْحَقْ إِلَى أَهْلِ الصُّفَّةِ فَادْعُهُمْ ‏"‏ ‏.‏ وَهُمْ أَضْيَافُ أَهْلِ الإِسْلاَمِ لاَ يَأْوُونَ عَلَى أَهْلٍ وَلاَ مَالٍ إِذَا أَتَتْهُ صَدَقَةٌ بَعَثَ بِهَا إِلَيْهِمْ وَلَمْ يَتَنَاوَلْ مِنْهَا شَيْئًا وَإِذَا أَتَتْهُ هَدِيَّةٌ أَرْسَلَ إِلَيْهِمْ فَأَصَابَ مِنْهَا وَأَشْرَكَهُمْ فِيهَا فَسَاءَنِي ذَلِكَ وَقُلْتُ مَا هَذَا الْقَدَحُ بَيْنَ أَهْلِ الصُّفَّةِ وَأَنَا رَسُولُهُ إِلَيْهِمْ فَسَيَأْمُرُنِي أَنْ أُدِيرَهُ عَلَيْهِمْ فَمَا عَسَى أَنْ يُصِيبَنِي مِنْهُ وَقَدْ كُنْتُ أَرْجُو أَنْ أُصِيبَ مِنْهُ مَا يُغْنِينِي وَلَمْ يَكُنْ بُدٌّ مِنْ طَاعَةِ اللَّهِ وَطَاعَةِ رَسُولِهِ فَأَتَيْتُهُمْ فَدَعَوْتُهُمْ فَلَمَّا دَخَلُوا عَلَيْهِ فَأَخَذُوا مَجَالِسَهُمْ فَقَالَ ‏"‏ أَبَا هُرَيْرَةَ خُذِ الْقَدَحَ وَأَعْطِهِمْ ‏"‏ ‏.‏ فَأَخَذْتُ الْقَدَحَ فَجَعَلْتُ أُنَاوِلُهُ الرَّجُلَ فَيَشْرَبُ حَتَّى يُرْوَى ثُمَّ يَرُدُّهُ فَأُنَاوِلُهُ الآخَرَ حَتَّى انْتَهَيْتُ بِهِ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَقَدْ رَوِيَ الْقَوْمُ كُلُّهُمْ فَأَخَذَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم الْقَدَحَ فَوَضَعَهُ عَلَى يَدَيْهِ ثُمَّ رَفَعَ رَأْسَهُ فَتَبَسَّمَ فَقَالَ ‏"‏ أَبَا هُرَيْرَةَ اشْرَبْ ‏"‏ ‏.‏ فَشَرِبْتُ ثُمَّ قَالَ ‏"‏ اشْرَبْ ‏"‏ ‏.‏ فَلَمْ أَزَلْ أَشْرَبُ وَيَقُولُ ‏"‏ اشْرَبْ ‏"‏ ‏.‏ حَتَّى قُلْتُ وَالَّذِي بَعَثَكَ بِالْحَقِّ مَا أَجِدُ لَهُ مَسْلَكًا فَأَخَذَ الْقَدَحَ فَحَمِدَ اللَّهَ وَسَمَّى ثُمَّ شَرِبَ ‏.‏ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ ‏.‏

«Бизга Ҳаннод ривоят қилди, у деди: бизга Юнус ибн Букайр ривоят қилди, у деди: менга Умар ибн Зарр ривоят қилди, у деди: бизга Мужоҳид ривоят қилди, у Абу Ҳурайра (розияллаҳу анҳу)дан (ривоят қилдики), у деди: «Аҳли Суффа ислом аҳлининг меҳмонлари эди, уларнинг аҳли (оиласи) ҳам, моли ҳам йўқ эди. Ўзидан ўзга илоҳ йўқ бўлган Аллаҳга қасамки, мен очликдан жигаримни (қорнимни) ерга тираб ётардим ва очликдан қорнимга тош боғлардим. Бир куни улар (саҳобалар) чиқадиган йўллари устида ўтириб олдим. Ёнимдан Абу Бакр ўтди, мен ундан Аллаҳнинг китобидаги бир оят ҳақида сўрадим — уни ўз ортидан эргаштириб кетсин (ва мени боқсин) деб сўрагандим — аммо у ўтиб кетди ва бундай қилмади. Сўнг ёнимдан Умар ўтди, мен ундан Аллаҳнинг китобидаги бир оят ҳақида сўрадим — уни ўз ортидан эргаштириб кетсин деб сўрардим — аммо у ўтиб кетди ва бундай қилмади. Сўнг ёнимдан Абул-Қосим (соллаллаҳу алайҳи васаллам) ўтдилар ва мени кўрганларида табассум қилиб: «Абу Ҳурайра,» дедилар. Мен: «Лаббай, эй Расулуллаҳ!» дедим. У: «Кел,» дедилар ва юриб кетдилар, мен ортларидан эргашдим. У уйларига кирдилар, мен киришга рухсат сўрадим, рухсат бердилар. У бир пиёла сутни топиб: «Бу сут сизларга қаердан келди?» дедилар. «Буни бизга фалончи ҳадя қилди,» дейилди. Шунда Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам): «Абу Ҳурайра,» дедилар. Мен: «Лаббай,» дедим. У: «Аҳли Суффанинг олдига бориб, уларни чақир,» дедилар. Улар эса ислом аҳлининг меҳмонлари бўлиб, уларнинг на аҳли, на моли бор эди. Унга (Расулуллаҳга) садақа келса, уни уларга юборар ва ундан ҳеч нарса олмас эдилар; ҳадя келса, уларга (ҳам) юбориб, ундан ўзлари ҳам олар ва уларни унга шерик қилар эдилар. Бу менга оғир ботди ва (ичимда): «Бу бир пиёла Аҳли Суффага нима бўларди? Мен эса уларнинг олдига элчиман, ҳозир у мени буни улар орасида айлантиришни буюради — менга ундан нима ҳам тегарди? Ҳолбуки мен ундан ўзимни тўқ қиладиган нарса тегишини умид қилгандим,» дедим. Аммо Аллаҳга ва Унинг Расулига итоат қилмасликнинг иложи йўқ эди. Шундай қилиб, уларнинг олдига бориб, уларни чақирдим. Улар кириб, жойларига ўтиришганида, у: «Абу Ҳурайра, пиёлани ол ва уларга бер,» дедилар. Мен пиёлани олдим ва бир кишига узатдим, у қонгунча ичиб, қайтариб берди. Кейин бошқасига узатдим, токи Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам)га етиб келдим, бутун қавм аллақачон қонган эди. Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам) пиёлани олиб, қўлларига қўйдилар, сўнг бошларини кўтариб, табассум қилдилар ва: «Абу Ҳурайра, ич,» дедилар. Мен ичдим. Сўнг: «Ич,» дедилар. Мен ичавердим, у эса: «Ич,» дердилар, токи мен: «Сени ҳақ билан юборган Зотга қасамки, энди унга (сут учун) жой топа олмаяпман,» дегунимча. Шунда у пиёлани олиб, Аллаҳга ҳамд айтди, Унинг исмини зикр қилди, сўнг ичдилар.» Абу Исо (Термизий) деди: бу ҳадис ҳасан саҳиҳдир.»