حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ، أَخْبَرَنَا عَاصِمُ بْنُ يُوسُفَ، حَدَّثَنَا قُطْبَةُ بْنُ عَبْدِ الْعَزِيزِ، عَنِ الأَعْمَشِ، عَنْ شِمْرِ بْنِ عَطِيَّةَ، عَنْ شَهْرِ بْنِ حَوْشَبٍ، عَنْ أُمِّ الدَّرْدَاءِ، عَنْ أَبِي الدَّرْدَاءِ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " يُلْقَى عَلَى أَهْلِ النَّارِ الْجُوعُ فَيَعْدِلُ مَا هُمْ فِيهِ مِنَ الْعَذَابِ فَيَسْتَغِيثُونَ فَيُغَاثُونَ بِطَعَامٍ مِنْ ضَرِيعٍ لاَ يُسْمِنُ وَلاَ يُغْنِي مِنْ جُوعٍ فَيَسْتَغِيثُونَ بِالطَّعَامِ فَيُغَاثُونَ بِطَعَامٍ ذِي غُصَّةٍ فَيَذْكُرُونَ أَنَّهُمْ كَانُوا يُجِيزُونَ الْغُصَصَ فِي الدُّنْيَا بِالشَّرَابِ فَيَسْتَغِيثُونَ بِالشَّرَابِ فَيُرْفَعُ إِلَيْهِمُ الْحَمِيمُ بِكَلاَلِيبِ الْحَدِيدِ فَإِذَا دَنَتْ مِنْ وُجُوهِهِمْ شَوَتْ وُجُوهَهُمْ فَإِذَا دَخَلَتْ بُطُونَهُمْ قَطَّعَتْ مَا فِي بُطُونِهِمْ فَيَقُولُونَ ادْعُوا خَزَنَةَ جَهَنَّمَ فَيَقُولُونَ أَلَمْ تَكُ تَأْتِيكُمْ رُسُلُكُمْ بِالْبَيِّنَاتِ قَالُوا بَلَى . قَالُوا فَادْعُوا وَمَا دُعَاءُ الْكَافِرِينَ إِلاَّ فِي ضَلاَلٍ . قَالَ فَيَقُولُونَ ادْعُوا مَالِكًا فَيَقُولُونَ: (يَا مَالِكُ لِيَقْضِ عَلَيْنَا رَبُّكَ ) قَالَ فَيُجِيبُهُمْ: (إِنَّكُمْ مَاكِثُونَ ) " . قَالَ الأَعْمَشُ نُبِّئْتُ أَنَّ بَيْنَ دُعَائِهِمْ وَبَيْنَ إِجَابَةِ مَالِكٍ إِيَّاهُمْ أَلْفَ عَامٍ . قَالَ " فَيَقُولُونَ ادْعُوا رَبَّكُمْ فَلاَ أَحَدَ خَيْرٌ مِنْ رَبِّكُمْ فَيَقُولُونَ: (رَبَّنَا غَلَبَتْ عَلَيْنَا شِقْوَتُنَا وَكُنَّا قَوْمًا ضَالِّينَ * رَبَّنَا أَخْرِجْنَا مِنْهَا فَإِنْ عُدْنَا فَإِنَّا ظَالِمُونَ ) قَالَ فَيُجِيبُهُمْ: (اخْسَؤُوا فِيهَا وَلاَ تُكَلِّمُونِ ) قَالَ فَعِنْدَ ذَلِكَ يَئِسُوا مِنْ كُلِّ خَيْرٍ وَعِنْدَ ذَلِكَ يَأْخُذُونَ فِي الزَّفِيرِ وَالْحَسْرَةِ وَالْوَيْلِ " . قَالَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ وَالنَّاسُ لاَ يَرْفَعُونَ هَذَا الْحَدِيثَ . قَالَ أَبُو عِيسَى إِنَّمَا نَعْرِفُ هَذَا الْحَدِيثَ عَنِ الأَعْمَشِ عَنْ شِمْرِ بْنِ عَطِيَّةَ عَنْ شَهْرِ بْنِ حَوْشَبٍ عَنْ أُمِّ الدَّرْدَاءِ عَنْ أَبِي الدَّرْدَاءِ قَوْلَهُ وَلَيْسَ بِمَرْفُوعٍ . وَقُطْبَةُ بْنُ عَبْدِ الْعَزِيزِ هُوَ ثِقَةٌ عِنْدَ أَهْلِ الْحَدِيثِ .
Бизга Абдуллаҳ ибн Абдураҳмон ривоят қилди, бизга Осим ибн Юсуф хабар берди, бизга Қутба ибн Абдулазиз ривоят қилди, ал-Аъмашдан, у Шимр ибн Атийядан, у Шаҳр ибн Ҳавшабдан, у Уммуд-Дардодан, у Абуд-Дардодан (ривоят қилди), у деди: Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам): «Дўзах аҳлига очлик ташланади, шундай қадарки, у ўзлари ичида бўлган азобга тенг бўлади. Бас, улар мадад сўрайдилар ва уларга зариъдан (аччиқ тиканли ўсимликдан) таом билан мадад бериладики, у на семиртиради, на очликдан қутқаради. Сўнг улар яна таом сўрайдилар ва уларга бўғизга тиқиладиган таом билан мадад берилади. Шунда улар дунёда томоққа тиқилган нарсани ичимлик билан ўтказиб юборганларини эслайдилар. Бас, улар ичимлик сўрайдилар ва уларга темир илгаклар билан қайноқ сув кўтариб келтирилади. Қачон у юзларига яқинлашса, юзларини куйдиради, қачон қоринларига кирса, қоринларидаги нарсаларни тилиб юборади. Шунда улар: «Жаҳаннам қоровулларини чақиринглар,» дейдилар. Улар (қоровуллар): «Сизларга пайғамбарларингиз равшан далиллар билан келмаганмиди?» дейдилар. Улар: «Ҳа, (келган эдилар),» дейдилар. (Қоровуллар): «Ундай бўлса, ўзларингиз дуо қилаверинглар, кофирларнинг дуоси фақат беҳуда (зое) бўлади,» дейдилар,» дедилар. У (Расулуллаҳ) дедилар: «Шунда улар: «Моликни чақиринглар,» дейдилар ва: «Эй Молик, Роббинг бизнинг устимиздан (ҳукм чиқариб жонимизни) олиб қўя қолсин!» (Зухруф сураси, 77) дейдилар. У (Молик) уларга: «Албатта, сизлар (шу ерда) қолувчидирсизлар,» (Зухруф сураси, 77) деб жавоб беради,» дедилар. ал-Аъмаш деди: менга хабар берилдики, уларнинг дуоси билан Моликнинг уларга жавоб бериши орасида минг йил (вақт) бор. У (Расулуллаҳ) дедилар: «Шунда улар: «Роббингизни чақиринглар, Роббингиздан кўра яхшироқ ҳеч ким йўқ,» дейдилар ва: «Роббимиз, бадбахтлигимиз устимиздан ғолиб келди ва биз адашган қавм эдик. Роббимиз, бизни ундан чиқаргин, агар (яна гуноҳга) қайтсак, албатта биз золимлардандирмиз,» (Муъминун сураси, 106-107) дейдилар. У (Робб) уларга: «Унда хор бўлиб (дўзахда) қолинглар ва Менга гапирманглар!» (Муъминун сураси, 108) деб жавоб беради,» дедилар. У (Расулуллаҳ) дедилар: «Мана шунда улар ҳар қандай яхшиликдан умидларини узадилар ва мана шунда нола, ҳасрат ва вой-войлаш билан банд бўладилар.» Абдуллаҳ ибн Абдураҳмон деди: одамлар бу ҳадисни марфуъ (Пайғамбарга кўтарилган) қилиб ривоят қилмайдилар. Абу Исо (Термизий) деди: биз бу ҳадисни ал-Аъмашдан, у Шимр ибн Атийядан, у Шаҳр ибн Ҳавшабдан, у Уммуд-Дардодан, у Абуд-Дардодан, унинг сўзи (сифатида) биламиз, у марфуъ эмас. Қутба ибн Абдулазиз эса ҳадис аҳли наздида ишончли (сиқа)дир.