حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ سَالِمٍ، عَنْ أَبِيهِ، أَنَّهُ سَمِعَ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ " مَنْ أَتَى الْجُمُعَةَ فَلْيَغْتَسِلْ " . قَالَ وَفِي الْبَابِ عَنْ عُمَرَ وَأَبِي سَعِيدٍ وَجَابِرٍ وَالْبَرَاءِ وَعَائِشَةَ وَأَبِي الدَّرْدَاءِ . قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ ابْنِ عُمَرَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ .
Бизга Аҳмад ибн Манииъ ривоят қилди, (у деди): бизга Суфён ибн Уяйна, аз-Зуҳрийдан, у Солимдан, у отасидан ривоят қилдики, у Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам) шундай деётганларини эшитди: «Ким жумага келса, ғусл қилсин.» У деди: бу бобда Умар, Абу Саид, Жобир, ал-Баро, Оиша ва Абуд-Дардодан (ҳам ривоят бор). Абу Исо (Термизий) деди: Ибн Умарнинг ҳадиси ҳасан саҳиҳдир.
وَرُوِيَ عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ، عَنْ أَبِيهِ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم هَذَا الْحَدِيثُ أَيْضًا . حَدَّثَنَا بِذَلِكَ قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ بْنُ سَعْدٍ عَنِ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ عَنْ أَبِيهِ أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم مِثْلَهُ . وَقَالَ مُحَمَّدٌ وَحَدِيثُ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَالِمٍ عَنْ أَبِيهِ وَحَدِيثُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ عَنْ أَبِيهِ كِلاَ الْحَدِيثَيْنِ صَحِيحٌ . وَقَالَ بَعْضُ أَصْحَابِ الزُّهْرِيِّ عَنِ الزُّهْرِيِّ قَالَ حَدَّثَنِي آلُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ .
аз-Зуҳрийдан, у Абдуллаҳ ибн Абдуллаҳ ибн Умардан, у отасидан, у Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам)дан ушбу ҳадис ҳам ривоят қилинган. Буни бизга Қутайба ривоят қилди, (у деди): бизга ал-Лайс ибн Саъд, Ибн Шиҳобдан, у Абдуллаҳ ибн Абдуллаҳ ибн Умардан, у отасидан ривоят қилдики, Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам) шунинг ўхшашини (айтдилар). Муҳаммад деди: аз-Зуҳрийнинг Солимдан, у отасидан (ривоят қилган) ҳадиси ва Абдуллаҳ ибн Абдуллаҳнинг отасидан (ривоят қилган) ҳадиси — бу иккала ҳадис ҳам саҳиҳдир. аз-Зуҳрийнинг баъзи шогирдлари аз-Зуҳрийдан (ривоят қилиб) айтдилар: «Менга Абдуллаҳ ибн Умарнинг оиласи (аҳли) Абдуллаҳ ибн Умардан ривоят қилди.»
قَالَ أَبُو عِيسَى وَقَدْ رُوِيَ عَنِ ابْنِ عُمَرَ، عَنْ عُمَرَ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فِي الْغُسْلِ يَوْمَ الْجُمُعَةِ أَيْضًا وَهُوَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ رَوَاهُ يُونُسُ وَمَعْمَرٌ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَالِمٍ عَنْ أَبِيهِ بَيْنَمَا عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ يَخْطُبُ يَوْمَ الْجُمُعَةِ إِذْ دَخَلَ رَجُلٌ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ أَيَّةُ سَاعَةٍ هَذِهِ فَقَالَ مَا هُوَ إِلاَّ أَنْ سَمِعْتُ النِّدَاءَ وَمَا زِدْتُ عَلَى أَنْ تَوَضَّأْتُ . قَالَ وَالْوُضُوءَ أَيْضًا وَقَدْ عَلِمْتَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَمَرَ بِالْغُسْلِ . حَدَّثَنَا بِذَلِكَ أَبُو بَكْرٍ مُحَمَّدُ بْنُ أَبَانَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ عَنْ مَعْمَرٍ عَنِ الزُّهْرِيِّ .
Абу Исо (Термизий) деди: Ибн Умардан, у Умардан, у Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам)дан жума куни ғусл ҳақида ҳам ривоят қилинган ва у ҳасан саҳиҳ ҳадисдир. Уни Юнус ва Маъмар аз-Зуҳрийдан, у Солимдан, у отасидан (ривоят қилиб айтдилар): Умар ибн ал-Хаттоб жума куни хутба қилаётган эди, шунда Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам)нинг ашобларидан бир киши (масжидга) кирди. У: «Бу қайси соат?» деди. (Киши): «Мен азонни эшитганимдан кейин таҳорат олишдан бошқасини қилмадим (ортиқча нарса қилмадим),» деди. (Умар): «Таҳорат ҳамми?! Сен Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам) ғуслга буюрганларини билардинг-ку,» деди. Буни бизга Абу Бакр Муҳаммад ибн Абон ривоят қилди, (у деди): бизга Абдурраззоқ, Маъмардан, у аз-Зуҳрийдан (ривоят қилди).
قَالَ وَحَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ، أَخْبَرَنَا أَبُو صَالِحٍ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ صَالِحٍ، حَدَّثَنَا اللَّيْثُ، عَنْ يُونُسَ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، بِهَذَا الْحَدِيثِ . وَرَوَى مَالِكٌ، هَذَا الْحَدِيثَ عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ سَالِمٍ، قَالَ بَيْنَمَا عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ يَخْطُبُ يَوْمَ الْجُمُعَةِ . فَذَكَرَ هَذَا الْحَدِيثَ . قَالَ أَبُو عِيسَى وَسَأَلْتُ مُحَمَّدًا عَنْ هَذَا فَقَالَ الصَّحِيحُ حَدِيثُ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَالِمٍ عَنْ أَبِيهِ . قَالَ مُحَمَّدٌ وَقَدْ رُوِيَ عَنْ مَالِكٍ أَيْضًا عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَالِمٍ عَنْ أَبِيهِ نَحْوُ هَذَا الْحَدِيثِ .
У деди: бизга Абдуллаҳ ибн Абдурраҳмон ривоят қилди, (у деди): бизга Абу Солиҳ Абдуллаҳ ибн Солиҳ хабар берди, (у деди): бизга ал-Лайс, Юнусдан, у аз-Зуҳрийдан ушбу ҳадисни ривоят қилди. Молик бу ҳадисни аз-Зуҳрийдан, у Солимдан ривоят қилиб деди: Умар ибн ал-Хаттоб жума куни хутба қилаётган эди — ва у шу ҳадисни зикр қилди. Абу Исо (Термизий) деди: мен буни Муҳаммаддан сўрадим, у: «Саҳиҳ (тўғри) бўлгани аз-Зуҳрийнинг Солимдан, у отасидан (ривоят қилган) ҳадисидир,» деди. Муҳаммад деди: Моликдан ҳам аз-Зуҳрийдан, у Солимдан, у отасидан ушбу ҳадисга ўхшаш ривоят қилинган.