Аксирганга неча марта дуо қилинади

Odob kitobi · 5 ҳадис

باب مَا جَاءَ كَمْ يُشَمَّتُ الْعَاطِسُ

حَدَّثَنَا سُوَيْدُ بْنُ نَصْرٍ، أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ، أَخْبَرَنَا عِكْرِمَةُ بْنُ عَمَّارٍ، عَنْ إِيَاسِ بْنِ سَلَمَةَ بْنِ الأَكْوَعِ، عَنْ أَبِيهِ، قَالَ عَطَسَ رَجُلٌ عِنْدَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَأَنَا شَاهِدٌ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ يَرْحَمُكَ اللَّهُ ‏"‏ ‏.‏ ثُمَّ عَطَسَ الثَّانِيَةَ وَالثَّالِثَةَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ هَذَا رَجُلٌ مَزْكُومٌ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ ‏.‏

Бизга Сувайд ибн Наср ривоят қилди, у деди: бизга Абдуллаҳ хабар берди, у деди: бизга Икрима ибн Аммор, Иёс ибн Салама ибн ал-Акваъдан, у отасидан хабар бериб деди: Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам)нинг ҳузурида бир киши акса урди, мен ўша ерда ҳозир эдим. Шунда Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам): «Ярҳамукаллаҳ (Аллаҳ сенга раҳм қилсин),» дедилар. Сўнг у иккинчи ва учинчи марта акса урди. Шунда Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам): «Бу киши тумовлаган,» дедилар. Абу Исо (Термизий) деди: бу ҳадис ҳасан саҳиҳдир.

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ، حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ، حَدَّثَنَا عِكْرِمَةُ بْنُ عَمَّارٍ، عَنْ إِيَاسِ بْنِ سَلَمَةَ، عَنْ أَبِيهِ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم نَحْوَهُ إِلاَّ أَنَّهُ قَالَ لَهُ فِي الثَّالِثَةِ ‏ "‏ أَنْتَ مَزْكُومٌ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ هَذَا أَصَحُّ مِنْ حَدِيثِ ابْنِ الْمُبَارَكِ ‏.‏

Бизга Муҳаммад ибн Башшор ривоят қилди, у деди: бизга Яҳё ибн Саид ривоят қилди, у деди: бизга Икрима ибн Аммор, Иёс ибн Саламадан, у отасидан, у Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам)дан шунга ўхшашини ривоят қилди, фақат унда учинчи марта унга: «Сен тумовлагансан,» деган. У (Термизий) деди: бу Ибн ал-Муборакнинг ривоятидан кўра саҳиҳроқдир.

وَقَدْ رَوَى شُعْبَةُ، عَنْ عِكْرِمَةَ بْنِ عَمَّارٍ، هَذَا الْحَدِيثَ نَحْوَ رِوَايَةِ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا بِذَلِكَ، أَحْمَدُ بْنُ الْحَكَمِ الْبَصْرِيُّ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ، حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، عَنْ عِكْرِمَةَ بْنِ عَمَّارٍ، بِهَذَا ‏.‏

Шуъба ҳам бу ҳадисни Икрима ибн Аммордан, Яҳё ибн Саиднинг ривоятига ўхшаш ривоят қилган. Буни бизга Аҳмад ибн ал-Ҳакам ал-Басрий ривоят қилди, у деди: бизга Муҳаммад ибн Жаъфар ривоят қилди, у деди: бизга Шуъба, Икрима ибн Аммордан шу (ҳадисни) ривоят қилди.

وَرَوَى عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ، عَنْ عِكْرِمَةَ بْنِ عَمَّارٍ، نَحْوَ رِوَايَةِ ابْنِ الْمُبَارَكِ وَقَالَ لَهُ فِي الثَّالِثَةِ ‏ "‏ أَنْتَ مَزْكُومٌ ‏"‏ ‏.‏ حَدَّثَنَا بِذَلِكَ إِسْحَاقُ بْنُ مَنْصُورٍ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ ‏.‏

Абдурраҳмон ибн Маҳдий эса буни Икрима ибн Аммордан, Ибн ал-Муборакнинг ривоятига ўхшаш ривоят қилиб, унда учинчи марта унга: «Сен тумовлагансан,» деган. Буни бизга Ишоқ ибн Мансур ривоят қилди, у деди: бизга Абдурраҳмон ибн Маҳдий ривоят қилди.

حَدَّثَنَا الْقَاسِمُ بْنُ دِينَارٍ الْكُوفِيُّ، حَدَّثَنَا إِسْحَاقُ بْنُ مَنْصُورٍ السَّلُولِيُّ الْكُوفِيُّ، عَنْ عَبْدِ السَّلاَمِ بْنِ حَرْبٍ، عَنْ يَزِيدَ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ أَبِي خَالِدٍ الدَّالاَنِيِّ، عَنْ عُمَرَ بْنِ إِسْحَاقَ بْنِ أَبِي طَلْحَةَ، عَنْ أُمِّهِ، عَنْ أَبِيهَا، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏ "‏ يُشَمَّتُ الْعَاطِسُ ثَلاَثًا فَإِنْ زَادَ فَإِنْ شِئْتَ فَشَمِّتْهُ وَإِنْ شِئْتَ فَلاَ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ وَإِسْنَادُهُ مَجْهُولٌ ‏.‏

Бизга ал-Қосим ибн Динор ал-Куфий ривоят қилди, у деди: бизга Ишоқ ибн Мансур ас-Салулий ал-Куфий, Абдуссалом ибн Ҳарбдан, у Язид ибн Абдурраҳмон Абу Холид ад-Далонийдан, у Умар ибн Ишоқ ибн Абу Талҳадан, у онасидан, у (онасининг) отасидан ривоят қилиб деди: Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам): «Акса урган кишига уч марта (ярҳамукаллаҳ деб) дуо қилинади. Агар (акса) ортиб кетса, хоҳласанг унга дуо қил, хоҳласанг қилмагин,» дедилар. Абу Исо (Термизий) деди: бу ҳадис ғарибдир ва унинг исноди номаълумдир.