Ҳар ойдан уч кун рўза тутиш

Ro'za kitobi · 4 ҳадис

باب مَا جَاءَ فِي صَوْمِ ثَلاَثَةِ أَيَّامٍ مِنْ كُلِّ شَهْرٍ

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ، حَدَّثَنَا أَبُو عَوَانَةَ، عَنْ سِمَاكِ بْنِ حَرْبٍ، عَنْ أَبِي الرَّبِيعِ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ عَهِدَ إِلَىَّ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ثَلاَثَةً أَنْ لاَ أَنَامَ إِلاَّ عَلَى وِتْرٍ وَصَوْمَ ثَلاَثَةِ أَيَّامٍ مِنْ كُلِّ شَهْرٍ وَأَنْ أُصَلِّيَ الضُّحَى ‏.‏

Бизга Қутайба ривоят қилди, бизга Абу Авона Симок ибн Ҳарбдан, у Абур-Робиъдан, у Абу Ҳурайра (розияллаҳу анҳу)дан ривоят қилди. У деди: Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам) менга учта (нарсани) тавсия қилдилар: витрни ўқимасдан ухламаслигимни, ҳар ойдан уч кун рўза тутишимни ва зуҳо (намозини) ўқишимни.

حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلاَنَ، حَدَّثَنَا أَبُو دَاوُدَ، قَالَ أَنْبَأَنَا شُعْبَةُ، عَنِ الأَعْمَشِ، قَالَ سَمِعْتُ يَحْيَى بْنَ سَامٍ، يُحَدِّثُ عَنْ مُوسَى بْنِ طَلْحَةَ، قَالَ سَمِعْتُ أَبَا ذَرٍّ، يَقُولُ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ يَا أَبَا ذَرٍّ إِذَا صُمْتَ مِنَ الشَّهْرِ ثَلاَثَةَ أَيَّامٍ فَصُمْ ثَلاَثَ عَشْرَةَ وَأَرْبَعَ عَشْرَةَ وَخَمْسَ عَشْرَةَ ‏"‏ ‏.‏ وَفِي الْبَابِ عَنْ أَبِي قَتَادَةَ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو وَقُرَّةَ بْنِ إِيَاسٍ الْمُزَنِيِّ وَعَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍ وَأَبِي عَقْرَبٍ وَابْنِ عَبَّاسٍ وَعَائِشَةَ وَقَتَادَةَ بْنِ مِلْحَانَ وَعُثْمَانَ بْنِ أَبِي الْعَاصِي وَجَرِيرٍ ‏.‏ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَبِي ذَرٍّ حَدِيثٌ حَسَنٌ ‏.‏ وَقَدْ رُوِيَ فِي بَعْضِ الْحَدِيثِ أَنَّ ‏"‏ مَنْ صَامَ ثَلاَثَةَ أَيَّامٍ مِنْ كُلِّ شَهْرٍ كَانَ كَمَنْ صَامَ الدَّهْرَ ‏"‏ ‏.‏

Бизга Маҳмуд ибн Ғайлон ривоят қилди, бизга Абу Довуд ривоят қилди, у деди: Бизга Шуъба ал-Аъмашдан хабар берди, у деди: Мен Яҳё ибн Сомдан эшитдим, у Мусо ибн Талҳадан ривоят қилиб гапирди, у деди: Мен Абу Заррдан эшитдим, у: Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам): «Эй Абу Зарр, ойдан уч кун рўза тутсанг, ўн учинчи, ўн тўртинчи ва ўн бешинчи (кунларда) рўза тут,» дедилар, деди. Бу бобда Абу Қатода, Абдуллаҳ ибн Амр, Қурра ибн Иёс ал-Музаний, Абдуллаҳ ибн Масъуд, Абу Ақраб, Ибн Аббос, Оиша, Қатода ибн Милҳон, Усмон ибн Абил-Ос ва Жарийрдан ҳам (ривоятлар) бор. Абу Исо (Термизий) деди: Абу Зарр ҳадиси ҳасандир. Баъзи ҳадисларда «Ким ҳар ойдан уч кун рўза тутса, бутун даҳр (умрбод) рўза тутган киши каби бўлади,» деб ривоят қилинган.

حَدَّثَنَا هَنَّادٌ، حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ، عَنْ عَاصِمٍ الأَحْوَلِ، عَنْ أَبِي عُثْمَانَ النَّهْدِيِّ، عَنْ أَبِي ذَرٍّ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ مَنْ صَامَ مِنْ كُلِّ شَهْرٍ ثَلاَثَةَ أَيَّامٍ فَذَلِكَ صِيَامُ الدَّهْرِ ‏"‏ ‏.‏ فَأَنْزَلَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ تَصْدِيقَ ذَلِكَ فِي كِتَابِهِ ‏:‏ ‏(‏مَنْ جَاءَ بِالْحَسَنَةِ فَلَهُ عَشْرُ أَمْثَالِهَا ‏)‏ ‏.‏ الْيَوْمُ بِعَشَرَةِ أَيَّامٍ ‏.‏ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ ‏.‏ وَقَدْ رَوَى شُعْبَةُ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ أَبِي شِمْرٍ وَأَبِي التَّيَّاحِ عَنْ أَبِي عُثْمَانَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم ‏.‏

Бизга Ҳаннод ривоят қилди, бизга Абу Муовия Осим ал-Аҳвалдан, у Абу Усмон ан-Наҳдийдан, у Абу Зарр (розияллаҳу анҳу)дан ривоят қилди. У деди: Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам): «Ким ҳар ойдан уч кун рўза тутса, бу бутун даҳр (умрбод) рўзасидир,» дедилар. Шунда Аллаҳ азза ва жалла бунинг тасдиғини Ўз Китобида нозил қилди: «Ким бир яхшилик (савоб иш) келтирса, унга шунинг ўн баравари (ажр) бўлур,» (Анъом сураси, 160). (Бир) кун ўн кунга (тенг). Абу Исо (Термизий) деди: Бу ҳасан ҳадисдир. Шуъба бу ҳадисни Абу Шимр ва Абут-Тайёҳдан, улар Абу Усмондан, у Абу Ҳурайрадан, у Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам)дан ҳам ривоят қилди.

حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ غَيْلاَنَ، حَدَّثَنَا أَبُو دَاوُدَ، أَخْبَرَنَا شُعْبَةُ، عَنْ يَزِيدَ الرِّشْكِ، قَالَ سَمِعْتُ مُعَاذَةَ، قَالَتْ قُلْتُ لِعَائِشَةَ أَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَصُومُ ثَلاَثَةَ أَيَّامٍ مِنْ كُلِّ شَهْرٍ قَالَتْ نَعَمْ ‏.‏ قُلْتُ مِنْ أَيِّهِ كَانَ يَصُومُ قَالَتْ كَانَ لاَ يُبَالِي مِنْ أَيِّهِ صَامَ ‏.‏ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ ‏.‏ قَالَ وَيَزِيدُ الرِّشْكُ هُوَ يَزِيدُ الضُّبَعِيُّ وَهُوَ يَزِيدُ بْنُ الْقَاسِمِ وَهُوَ الْقَسَّامُ وَالرِّشْكُ هُوَ الْقَسَّامُ بِلُغَةِ أَهْلِ الْبَصْرَةِ ‏.‏

Бизга Маҳмуд ибн Ғайлон ривоят қилди, бизга Абу Довуд ривоят қилди, бизга Шуъба Язид ар-Ришкдан хабар берди, у деди: Мен Муъозадан эшитдим, у деди: Мен Оиша (розияллаҳу анҳо)га: «Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам) ҳар ойдан уч кун рўза тутармидилар?» дедим. У: «Ҳа,» деди. Мен: «Ойнинг қайси (кунларидан) рўза тутардилар?» дедим. У: «У қайси (кунларидан) рўза тутишига эътибор бермас эдилар,» деди. Абу Исо (Термизий) деди: Бу ҳасан саҳиҳ ҳадисдир. У деди: Язид ар-Ришк — у Язид аз-Зубаъийдир, у Язид ибн ал-Қосимдир ва у ал-Қассомдир, ар-Ришк эса Басра аҳли тилида ал-Қассом (тақсимловчи) маъносини билдиради.