باب الرَّجُلِ يَحُجُّ عَنْ غَيْرِهِ
حَدَّثَنَا الْقَعْنَبِيُّ، عَنْ مَالِكٍ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ سُلَيْمَانَ بْنِ يَسَارٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبَّاسٍ، قَالَ كَانَ الْفَضْلُ بْنُ عَبَّاسٍ رَدِيفَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَجَاءَتْهُ امْرَأَةٌ مِنْ خَثْعَمَ تَسْتَفْتِيهِ فَجَعَلَ الْفَضْلُ يَنْظُرُ إِلَيْهَا وَتَنْظُرُ إِلَيْهِ فَجَعَلَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَصْرِفُ وَجْهَ الْفَضْلِ إِلَى الشِّقِّ الآخَرِ فَقَالَتْ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ فَرِيضَةَ اللَّهِ عَلَى عِبَادِهِ فِي الْحَجِّ أَدْرَكَتْ أَبِي شَيْخًا كَبِيرًا لاَ يَسْتَطِيعُ أَنْ يَثْبُتَ عَلَى الرَّاحِلَةِ أَفَأَحُجُّ عَنْهُ قَالَ " نَعَمْ " . وَذَلِكَ فِي حَجَّةِ الْوَدَاعِ .
Бизга Қаънабий Моликдан, у Ибн Шиҳобдан, у Сулаймон ибн Ясордан, у Абдуллаҳ ибн Аббосдан ривоят қилди. У деди: Фазл ибн Аббос Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васалламнинг орқасида (уловда) ўтирган эди. Шунда унга Хасъам қабиласидан бир аёл фатво сўраб келди. Фазл унга қарай бошлади, у ҳам Фазлга қарай бошлади. Шунда Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам Фазлнинг юзини бошқа томонга бурар эди. Аёл деди: ‹Ё Расулуллаҳ, Аллаҳнинг бандаларига ҳаж ҳақидаги фаризаси отамни кекса чол ҳолида топди, у уловда барқарор тура олмайди, мен унинг ўрнига ҳаж қилайми?›. У деди: «Ҳа». Бу Видў ҳажжида бўлган эди.
حَدَّثَنَا حَفْصُ بْنُ عُمَرَ، وَمُسْلِمُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، - بِمَعْنَاهُ - قَالاَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، عَنِ النُّعْمَانِ بْنِ سَالِمٍ، عَنْ عَمْرِو بْنِ أَوْسٍ، عَنْ أَبِي رَزِينٍ، - قَالَ حَفْصٌ فِي حَدِيثِهِ رَجُلٌ مِنْ بَنِي عَامِرٍ - أَنَّهُ قَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ أَبِي شَيْخٌ كَبِيرٌ لاَ يَسْتَطِيعُ الْحَجَّ وَلاَ الْعُمْرَةَ وَلاَ الظَّعْنَ . قَالَ " احْجُجْ عَنْ أَبِيكَ وَاعْتَمِرْ " .
Бизга Ҳафс ибн Умар ва Муслим ибн Иброҳим — мазмунан — ривоят қилиб дедилар: бизга Шуъба Нўмон ибн Салимдан, у Амр ибн Авсдан, у Абу Разиндан ривоят қилди — Ҳафс ўз ҳадисида ‹Бану Омирдан бир киши› деди — у деди: ‹Ё Расулуллаҳ, отам кекса чол, у на ҳажга, на умрага, на сафарга қодир›. У деди: «Отанг номидан ҳаж қил ва умра қил».
حَدَّثَنَا إِسْحَاقُ بْنُ إِسْمَاعِيلَ الطَّالْقَانِيُّ، وَهَنَّادُ بْنُ السَّرِيِّ، - الْمَعْنَى وَاحِدٌ - قَالَ إِسْحَاقُ - حَدَّثَنَا عَبْدَةُ بْنُ سُلَيْمَانَ، عَنِ ابْنِ أَبِي عَرُوبَةَ، عَنْ قَتَادَةَ، عَنْ عَزْرَةَ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم سَمِعَ رَجُلاً يَقُولُ لَبَّيْكَ عَنْ شُبْرُمَةَ . قَالَ " مَنْ شُبْرُمَةَ " . قَالَ أَخٌ لِي أَوْ قَرِيبٌ لِي . قَالَ " حَجَجْتَ عَنْ نَفْسِكَ " . قَالَ لاَ . قَالَ " حُجَّ عَنْ نَفْسِكَ ثُمَّ حُجَّ عَنْ شُبْرُمَةَ " .
Бизга Ишоқ ибн Исмоил Толақоний ва Ҳаннод ибн Сарий — мазмун бир хил — ривоят қилдилар, Ишоқ деди: бизга Абда ибн Сулаймон Ибн Абу Аруубадан, у Қатодадан, у Азрадан, у Саийд ибн Жубайрдан, у Ибн Аббосдан ривоят қилдики, Набий соллаллаҳу алайҳи васаллам бир кишининг ‹Лаббайка ан Шубрума (Шубрума номидан)› деётганини эшитди. У деди: «Шубрума ким?». У деди: ‹Менинг акам ёки яқиним›. У деди: «Ўз нафсинг номидан ҳаж қилганмисан?». У деди: ‹Йўқ›. У деди: «Аввал ўз нафсинг номидан ҳаж қил, сўнг Шубрума номидан ҳаж қил».