باب كَفَّارَةِ مَنْ تَرَكَهَا
حَدَّثَنَا الْحَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ، حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ، أَخْبَرَنَا هَمَّامٌ، حَدَّثَنَا قَتَادَةُ، عَنْ قُدَامَةَ بْنِ وَبَرَةَ الْعُجَيْفِيِّ، عَنْ سَمُرَةَ بْنِ جُنْدُبٍ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ " مَنْ تَرَكَ الْجُمُعَةَ مِنْ غَيْرِ عُذْرٍ فَلْيَتَصَدَّقْ بِدِينَارٍ فَإِنْ لَمْ يَجِدْ فَبِنِصْفِ دِينَارٍ " . قَالَ أَبُو دَاوُدَ وَهَكَذَا رَوَاهُ خَالِدُ بْنُ قَيْسٍ وَخَالَفَهُ فِي الإِسْنَادِ وَوَافَقَهُ فِي الْمَتْنِ .
Бизга Ҳасан ибн Али ривоят қилди, бизга Язид ибн Ҳорун ривоят қилди, бизга Ҳаммом хабар берди, бизга Қатода ривоят қилди, у Қудома ибн Вабара ал-Ужайфийдан, у Самура ибн Жундубдан, у Набий соллаллаҳу алайҳи васалламдан ривоят қилди. У зот «Ким узрсиз жумани тарк этса, бир динор садақа қилсин. Агар тополмаса, ярим динор (садақа қилсин)» дедилар. Абу Довуд деди: Буни худди шундай Холид ибн Қайс ҳам ривоят қилди, лекин иснодда унга мухолиф бўлди, матнда эса мувофиқ бўлди.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ سُلَيْمَانَ الأَنْبَارِيُّ، حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يَزِيدَ، وَإِسْحَاقُ بْنُ يُوسُفَ، عَنْ أَيُّوبَ أَبِي الْعَلاَءِ، عَنْ قَتَادَةَ، عَنْ قُدَامَةَ بْنِ وَبَرَةَ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " مَنْ فَاتَتْهُ الْجُمُعَةُ مِنْ غَيْرِ عُذْرٍ فَلْيَتَصَدَّقْ بِدِرْهَمٍ أَوْ نِصْفِ دِرْهَمٍ أَوْ صَاعِ حِنْطَةٍ أَوْ نِصْفِ صَاعٍ " . قَالَ أَبُو دَاوُدَ رَوَاهُ سَعِيدُ بْنُ بَشِيرٍ عَنْ قَتَادَةَ هَكَذَا إِلاَّ أَنَّهُ قَالَ " مُدًّا أَوْ نِصْفَ مُدٍّ " . وَقَالَ عَنْ سَمُرَةَ . قَالَ أَبُو دَاوُدَ سَمِعْتُ أَحْمَدَ بْنَ حَنْبَلٍ يُسْأَلُ عَنِ اخْتِلاَفِ هَذَا الْحَدِيثِ فَقَالَ هَمَّامٌ عِنْدِي أَحْفَظُ مِنْ أَيُّوبَ يَعْنِي أَبَا الْعَلاَءِ .
Бизга Муҳаммад ибн Сулаймон ал-Анборий ривоят қилди, бизга Муҳаммад ибн Язид ва Ишоқ ибн Юсуф ривоят қилдилар, улар Айюб Абул-Аладан, у Қатодадан, у Қудома ибн Вабарадан ривоят қилди. У деди: Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам «Ким узрсиз жумани қолдирса, бир дирҳам ёки ярим дирҳам ёки бир сў буғдой ёки ярим сў (садақа қилсин)» дедилар. Абу Довуд деди: Буни Саъид ибн Башир Қатодадан худди шундай ривоят қилди, фақат у ‹бир мудд ёки ярим мудд› деди ва ‹Самурадан› деди. Абу Довуд деди: Мен Аҳмад ибн Ҳанбалнинг бу ҳадиснинг ихтилофи ҳақида сўралганини эшитдим, шунда у: «Менинг назаримда Ҳаммом Айюбдан — яъни Абул-Аладан — ёди кучлироқдир» деди.