Пайғамбарнинг ҳалимлиги ва ахлоқи

Sunnat kitobi · 2 ҳадис

باب فِي الْحِلْمِ وَأَخْلاَقِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم

حَدَّثَنَا مَخْلَدُ بْنُ خَالِدٍ الشَّعِيرِيُّ، حَدَّثَنَا عُمَرُ بْنُ يُونُسَ، حَدَّثَنَا عِكْرِمَةُ، - يَعْنِي ابْنَ عَمَّارٍ - قَالَ حَدَّثَنِي إِسْحَاقُ، - يَعْنِي ابْنَ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي طَلْحَةَ - قَالَ قَالَ أَنَسٌ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم مِنْ أَحْسَنِ النَّاسِ خُلُقًا فَأَرْسَلَنِي يَوْمًا لِحَاجَةٍ فَقُلْتُ وَاللَّهِ لاَ أَذْهَبُ ‏.‏ وَفِي نَفْسِي أَنْ أَذْهَبَ لِمَا أَمَرَنِي بِهِ نَبِيُّ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏.‏ قَالَ فَخَرَجْتُ حَتَّى أَمُرَّ عَلَى صِبْيَانٍ وَهُمْ يَلْعَبُونَ فِي السُّوقِ فَإِذَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَابِضٌ بِقَفَاىَ مِنْ وَرَائِي فَنَظَرْتُ إِلَيْهِ وَهُوَ يَضْحَكُ فَقَالَ ‏ "‏ يَا أُنَيْسُ اذْهَبْ حَيْثُ أَمَرْتُكَ ‏"‏ ‏.‏ قُلْتُ نَعَمْ أَنَا أَذْهَبُ يَا رَسُولَ اللَّهِ ‏.‏ قَالَ أَنَسٌ وَاللَّهِ لَقَدْ خَدَمْتُهُ سَبْعَ سِنِينَ أَوْ تِسْعَ سِنِينَ مَا عَلِمْتُ قَالَ لِشَىْءٍ صَنَعْتُ لِمَ فَعَلْتَ كَذَا وَكَذَا ‏.‏ وَلاَ لِشَىْءٍ تَرَكْتُ هَلاَّ فَعَلْتَ كَذَا وَكَذَا ‏.‏

Бизга Махлад ибн Холид аш-Шаъирий ривоят қилди, бизга Умар ибн Юнус ривоят қилди, бизга Икрима — яъни Ибн Аммор — ривоят қилди, у деди: менга Ишоқ — яъни Ибн Абдуллаҳ ибн Абу Талҳа — ривоят қилди, у деди: Анас деди: Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам одамларнинг энг гўзал ахлоқлиси эди. У бир куни мени бир ҳожат учун жўнатди. Мен: «Аллаҳга қасамки, бормайман» дедим. Ҳолбуки кўнглимда Аллаҳнинг Набийси соллаллаҳу алайҳи васаллам буюрган ишга боришни ўйлардим. (Анас) деди: Бас, мен чиқиб, бозорда ўйнаётган болалар ёнига ўтдим. Шу пайт Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам ортимдан келиб, энсамдан ушлади. Мен унга қарадим, у кулаётганди ва: «Эй Унайс, мен буюрган жойга бор» деди. Мен: «Ҳа, бораман, эй Расулуллаҳ» дедим. Анас деди: Аллаҳга қасамки, мен унга етти йил ёки тўққиз йил хизмат қилдим, мен қилган бирор иш учун: «Нега бундай қилдинг?» деганини ёки мен тарк этган бирор нарса учун: «Нега буни қилмадинг?» деганини билмайман.

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مَسْلَمَةَ، حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ، - يَعْنِي ابْنَ الْمُغِيرَةِ - عَنْ ثَابِتٍ، عَنْ أَنَسٍ، قَالَ خَدَمْتُ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم عَشْرَ سِنِينَ بِالْمَدِينَةِ وَأَنَا غُلاَمٌ لَيْسَ كُلُّ أَمْرِي كَمَا يَشْتَهِي صَاحِبِي أَنْ أَكُونَ عَلَيْهِ مَا قَالَ لِي فِيهَا أُفٍّ قَطُّ وَمَا قَالَ لِي لِمَ فَعَلْتَ هَذَا أَوْ أَلاَ فَعَلْتَ هَذَا ‏.‏

Бизга Абдуллаҳ ибн Маслама ривоят қилди, бизга Сулаймон — яъни Ибн ал-Муғира — Собитдан, у Анасдан ривоят қилди, у деди: Мен Набий соллаллаҳу алайҳи васалламга Мадинада ўн йил хизмат қилдим, мен ёш бола эдим. Менинг ҳар бир ишим соҳибим (хўжайиним) мен шундай бўлишимни хоҳлагандек бўлмас эди, (лекин) у менга ҳеч қачон: «Уф» демади ва менга: «Нега буни қилдинг?» ёки «Нега буни қилмадинг?» демади.