حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مَسْلَمَةَ بْنِ قَعْنَبٍ، حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ، عَنْ ثَابِتٍ الْبُنَانِيِّ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " رَأَيْتُ ذَاتَ لَيْلَةٍ فِيمَا يَرَى النَّائِمُ كَأَنَّا فِي دَارِ عُقْبَةَ بْنِ رَافِعٍ فَأُتِينَا بِرُطَبٍ مِنْ رُطَبِ ابْنِ طَابٍ فَأَوَّلْتُ الرِّفْعَةَ لَنَا فِي الدُّنْيَا وَالْعَاقِبَةَ فِي الآخِرَةِ وَأَنَّ دِينَنَا قَدْ طَابَ " .
Бизга Абдуллаҳ ибн Маслама ибн Қаънаб ривоят қилди, бизга Ҳаммод ибн Салама Собит ал-Бунонийдан, у Анас ибн Моликдан ривоят қилди. У деди: Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам: «Бир кеча ухловчи кўрадиган тушда гўё биз Уқба ибн Рофиънинг уйида эдик. Бизга Ибн Тобнинг хурмосидан етиб бор хурмо келтирилди. Мен буни дунёда биз учун мартаба ва охиратда яхши оқибат деб, ҳамда дийнимиз покиза бўлганлиги деб таъбир қилдим», дедилар.
وَحَدَّثَنَا نَصْرُ بْنُ عَلِيٍّ الْجَهْضَمِيُّ، أَخْبَرَنِي أَبِي، حَدَّثَنَا صَخْرُ بْنُ جُوَيْرِيَةَ، عَنْ نَافِعٍ، أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَ، حَدَّثَهُ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ " أَرَانِي فِي الْمَنَامِ أَتَسَوَّكُ بِسِوَاكٍ فَجَذَبَنِي رَجُلاَنِ أَحَدُهُمَا أَكْبَرُ مِنَ الآخَرِ فَنَاوَلْتُ السِّوَاكَ الأَصْغَرَ مِنْهُمَا فَقِيلَ لِي كَبِّرْ . فَدَفَعْتُهُ إِلَى الأَكْبَرِ " .
Ва бизга Наср ибн Али ал-Жаҳзамий ривоят қилди, менга отам хабар берди, бизга Сахр ибн Жувайрия Нофиъдан ривоят қилдики, Абдуллаҳ ибн Умар унга ривоят қилдики, Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам: «Мен тушимда мисвок билан тиш тозалаётганимни кўрдим. Бирдан икки киши мени тортди, бири иккинчисидан каттароқ эди. Мен мисвокни улардан кичигига узатдим. Менга: ‹Каттасига бер› дейилди. Бас, мен уни каттасига бердим», дедилар.
حَدَّثَنَا أَبُو عَامِرٍ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ بَرَّادٍ الأَشْعَرِيُّ، وَأَبُو كُرَيْبٍ مُحَمَّدُ بْنُ الْعَلاَءِ - وَتَقَارَبَا فِي اللَّفْظِ - قَالاَ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ، عَنْ بُرَيْدٍ، عَنْ أَبِي بُرْدَةَ، جَدِّهِ عَنْ أَبِي مُوسَى، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ " رَأَيْتُ فِي الْمَنَامِ أَنِّي أُهَاجِرُ مِنْ مَكَّةَ إِلَى أَرْضٍ بِهَا نَخْلٌ فَذَهَبَ وَهَلِي إِلَى أَنَّهَا الْيَمَامَةُ أَوْ هَجَرُ فَإِذَا هِيَ الْمَدِينَةُ يَثْرِبُ وَرَأَيْتُ فِي رُؤْيَاىَ هَذِهِ أَنِّي هَزَزْتُ سَيْفًا فَانْقَطَعَ صَدْرُهُ فَإِذَا هُوَ مَا أُصِيبَ مِنَ الْمُؤْمِنِينَ يَوْمَ أُحُدٍ ثُمَّ هَزَزْتُهُ أُخْرَى فَعَادَ أَحْسَنَ مَا كَانَ فَإِذَا هُوَ مَا جَاءَ اللَّهُ بِهِ مِنَ الْفَتْحِ وَاجْتِمَاعِ الْمُؤْمِنِينَ وَرَأَيْتُ فِيهَا أَيْضًا بَقَرًا وَاللَّهُ خَيْرٌ فَإِذَا هُمُ النَّفَرُ مِنَ الْمُؤْمِنِينَ يَوْمَ أُحُدٍ وَإِذَا الْخَيْرُ مَا جَاءَ اللَّهُ بِهِ مِنَ الْخَيْرِ بَعْدُ وَثَوَابُ الصِّدْقِ الَّذِي آتَانَا اللَّهُ بَعْدُ يَوْمَ بَدْرٍ " .
Бизга Абу Омир Абдуллаҳ ибн Баррод ал-Ашъарий ва Абу Курайб Муҳаммад ибнул-Ало — иккаласи лафзда яқин — ривоят қилиб деди: Бизга Абу Усома Бурайддан, у Абу Бурдадан — унинг бобоси — у Абу Мусодан, у Набий соллаллаҳу алайҳи васалламдан ривоят қилди. У киши: «Мен тушимда Маккадан хурмозорли бир ерга ҳижрат қилаётганимни кўрдим. Хаёлим уни Ямома ёки Ҳажар деб ўйлади, аммо у Мадина — Ясриб бўлиб чиқди. Ва мен бу тушимда бир қилич силкитганимни, унинг ўртаси синиб кетганини кўрдим — бу Уҳуд куни мўминлардан етган мусибат бўлиб чиқди. Сўнг уни яна силкитдим, у аввалгисидан ҳам чиройлироқ бўлиб қайтди — бу Аллаҳ келтирган фатҳ ва мўминларнинг бирлашиши бўлиб чиқди. Ва мен унда яна сигирларни ҳам кўрдим — Аллаҳ хайрли қилувчидир — бу Уҳуд куни мўминлардан шаҳид бўлган жамоа бўлиб чиқди. Хайр эса — Аллаҳ кейин келтирган хайр ва Бадр кунидан кейин Аллаҳ бизга ато қилган сидқнинг савоби бўлиб чиқди», дедилар.
حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ سَهْلٍ التَّمِيمِيُّ، حَدَّثَنَا أَبُو الْيَمَانِ، أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ، بْنِ أَبِي حُسَيْنٍ حَدَّثَنَا نَافِعُ بْنُ جُبَيْرٍ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، قَالَ قَدِمَ مُسَيْلِمَةُ الْكَذَّابُ عَلَى عَهْدِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم الْمَدِينَةَ فَجَعَلَ يَقُولُ إِنْ جَعَلَ لِي مُحَمَّدٌ الأَمْرَ مِنْ بَعْدِهِ تَبِعْتُهُ . فَقَدِمَهَا فِي بَشَرٍ كَثِيرٍ مِنْ قَوْمِهِ فَأَقْبَلَ إِلَيْهِ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم وَمَعَهُ ثَابِتُ بْنُ قَيْسِ بْنِ شَمَّاسٍ وَفِي يَدِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قِطْعَةُ جَرِيدَةٍ حَتَّى وَقَفَ عَلَى مُسَيْلِمَةَ فِي أَصْحَابِهِ قَالَ " لَوْ سَأَلْتَنِي هَذِهِ الْقِطْعَةَ مَا أَعْطَيْتُكَهَا وَلَنْ أَتَعَدَّى أَمْرَ اللَّهِ فِيكَ وَلَئِنْ أَدْبَرْتَ لَيَعْقِرَنَّكَ اللَّهُ وَإِنِّي لأُرَاكَ الَّذِي أُرِيتُ فِيكَ مَا أُرِيتُ وَهَذَا ثَابِتٌ يُجِيبُكَ عَنِّي " . ثُمَّ انْصَرَفَ عَنْهُ . فَقَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ فَسَأَلْتُ عَنْ قَوْلِ النَّبِيِّ، صلى الله عليه وسلم " إِنَّكَ أَرَى الَّذِي أُرِيتُ فِيكَ مَا أُرِيتُ " . فَأَخْبَرَنِي أَبُو هُرَيْرَةَ أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم قَالَ " بَيْنَا أَنَا نَائِمٌ رَأَيْتُ فِي يَدَىَّ سِوَارَيْنِ مِنْ ذَهَبٍ فَأَهَمَّنِي شَأْنُهُمَا فَأُوحِيَ إِلَىَّ فِي الْمَنَامِ أَنِ انْفُخْهُمَا فَنَفَخْتُهُمَا فَطَارَا فَأَوَّلْتُهُمَا كَذَّابَيْنِ يَخْرُجَانِ مِنْ بَعْدِي فَكَانَ أَحَدُهُمَا الْعَنْسِيَّ صَاحِبَ صَنْعَاءَ وَالآخَرُ مُسَيْلِمَةَ صَاحِبَ الْيَمَامَةِ " .
Менга Муҳаммад ибн Саҳл ат-Тамимий ривоят қилди, бизга Абул-Ямон ривоят қилди, бизга Шуъайб Абдуллаҳ ибн Абу Ҳусайндан хабар берди, бизга Нофеъ ибн Жубайр Ибн Аббосдан ривоят қилди, у деди: Ёлғончи Мусайлима Набий соллаллаҳу алайҳи васаллам замонида Мадинага келди ва: «Агар Муҳаммад ўзидан кейин ишни (раҳбарликни) менга берса, унга эргашаман», дея бошлади. У ўз қавмидан кўп одам билан келди. Набий соллаллаҳу алайҳи васаллам унга қараб йўл олди, у билан бирга Собит ибн Қайс ибн Шаммос бор эди, Набий соллаллаҳу алайҳи васаллам қўлида бир парча хурмо шохи бор эди. Токи Мусайлиманинг олдида, унинг ашоблари ичида тўхтади ва деди: «Агар мендан мана шу парчани сўрасанг ҳам, уни сенга бермаган бўлардим. Сен ҳақингда Аллаҳнинг амридан ўтмайман. Агар юз ўгирсанг, Аллаҳ сени ҳалок қилади. Мен сени — ҳақингда менга кўрсатилгани кўрсатилган ўша киши деб ўйлаяпман. Мана бу Собит мен ўрнимга сенга жавоб беради». Сўнг ундан бурилиб кетди. Ибн Аббос деди: Мен Набий соллаллаҳу алайҳи васалламнинг «Сен ҳақингда менга кўрсатилгани кўрсатилган ўша кишисан» деган сўзи ҳақида сўрадим. Шунда Абу Ҳурайра менга хабар бердики, Набий соллаллаҳу алайҳи васаллам: «Мен ухлаб ётганимда, икки қўлимда иккита олтин билагузук кўрдим, уларнинг иши мени ташвишга солди. Шунда менга тушда: ‹Уларнинг иккаласига пуф-пуф қил›, деб ваҳий қилинди. Мен уларга пуф-пуф қилдим, улар учт-уча кетди. Мен уларни мендан кейин чиқадиган икки ёлғончига таъбир қилдим. Улардан бири Санъо эгаси Анасий, иккинчиси Ямома эгаси Мусайлима эди», деди.
وَحَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ، أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ، عَنْ هَمَّامِ بْنِ مُنَبِّهٍ، قَالَ هَذَا مَا حَدَّثَنَا أَبُو هُرَيْرَةَ، عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم . فَذَكَرَ أَحَادِيثَ مِنْهَا وَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " بَيْنَا أَنَا نَائِمٌ أُتِيتُ خَزَائِنَ الأَرْضِ فَوَضَعَ فِي يَدَىَّ أُسْوَارَيْنِ مِنْ ذَهَبٍ فَكَبُرَا عَلَىَّ وَأَهَمَّانِي فَأُوحِيَ إِلَىَّ أَنِ انْفُخْهُمَا فَنَفَخْتُهُمَا فَذَهَبَا فَأَوَّلْتُهُمَا الْكَذَّابَيْنِ اللَّذَيْنِ أَنَا بَيْنَهُمَا صَاحِبَ صَنْعَاءَ وَصَاحِبَ الْيَمَامَةِ " .
Бизга Муҳаммад ибн Рофеъ ривоят қилди, бизга Абдурраззоқ ривоят қилди, бизга Маъмар Ҳаммом ибн Мунаббиҳдан хабар берди, у деди: Бу — бизга Абу Ҳурайра Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васалламдан ривоят қилган нарсадир. Сўнг у бир нечта ҳадис зикр қилди, жумладан, Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам: «Мен ухлаб ётганимда, менга ер хазиналари келтирилди ва икки қўлимга иккита олтин билагузук қўйилди, улар менга оғир келди ва мени ташвишга солди. Шунда менга: ‹Уларга пуф-пуф қил›, деб ваҳий қилинди. Мен уларга пуф-пуф қилдим, улар кетиб қолди. Мен уларни — мен орасида турган икки ёлғончига, Санъо эгаси ва Ямома эгасига таъбир қилдим», деди.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ، حَدَّثَنَا وَهْبُ بْنُ جَرِيرٍ، حَدَّثَنَا أَبِي، عَنْ أَبِي رَجَاءٍ الْعُطَارِدِيِّ، عَنْ سَمُرَةَ بْنِ جُنْدَبٍ، قَالَ كَانَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم إِذَا صَلَّى الصُّبْحَ أَقْبَلَ عَلَيْهِمْ بِوَجْهِهِ فَقَالَ " هَلْ رَأَى أَحَدٌ مِنْكُمُ الْبَارِحَةَ رُؤْيَا " .
Бизга Муҳаммад ибн Башшор ривоят қилди, бизга Ваҳб ибн Жарир ривоят қилди, бизга отам Абу Ражо ал-Уторидийдан ривоят қилди, у Самура ибн Жундабдан ривоят қилди, у деди: Набий соллаллаҳу алайҳи васаллам бомдод намозини ўқиганида, уларга юзини қаратиб: «Сизлардан бирор киши кечаси туш кўрдими?» дер эди.