وَحَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ، حَدَّثَنَا جَعْفَرُ بْنُ سُلَيْمَانَ، عَنْ ثَابِتٍ، عَنْ أَنَسٍ، ح وَحَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ، - وَاللَّفْظُ لَهُ - حَدَّثَنَا هَاشِمٌ، - يَعْنِي ابْنَ الْقَاسِمِ - حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ، - وَهُوَ ابْنُ الْمُغِيرَةِ - عَنْ ثَابِتٍ، قَالَ أَنَسٌ مَا شَمِمْتُ عَنْبَرًا قَطُّ وَلاَ مِسْكًا وَلاَ شَيْئًا أَطْيَبَ مِنْ رِيحِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَلاَ مَسِسْتُ شَيْئًا قَطُّ دِيبَاجًا وَلاَ حَرِيرًا أَلْيَنَ مَسًّا مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم .
Yana bizga Qutayba ibn Said rivoyat qildi, bizga Ja'far ibn Sulaymon rivoyat qildi, u Sobitdan, u Anasdan. (h) Yana menga Zuhayr ibn Harb rivoyat qildi — matn uniki — bizga Hoshim — ya'ni ibn Qosim — rivoyat qildi, bizga Sulaymon — u ibn Mug'iyra — rivoyat qildi, u Sobitdan, Anas dedi: Men hech qachon Rasulullah sollallahu alayhi vasallamning hidlaridan ko'ra xushbo'yroq anbarni ham, miskni ham, biror narsani ham hidlamaganman. Va men hech qachon Rasulullah sollallahu alayhi vasallamning (badanlaridan) ko'ra yumshoqroq dibojni ham, ipakni ham ushlab ko'rmaganman.
وَحَدَّثَنِي أَحْمَدُ بْنُ سَعِيدِ بْنِ صَخْرٍ الدَّارِمِيُّ، حَدَّثَنَا حَبَّانٌ، حَدَّثَنَا حَمَّادٌ، حَدَّثَنَا ثَابِتٌ، عَنْ أَنَسٍ، قَالَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَزْهَرَ اللَّوْنِ كَأَنَّ عَرَقَهُ اللُّؤْلُؤُ إِذَا مَشَى تَكَفَّأَ وَلاَ مَسِسْتُ دِيبَاجَةً وَلاَ حَرِيرَةً أَلْيَنَ مِنْ كَفِّ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَلاَ شَمَمْتُ مِسْكَةً وَلاَ عَنْبَرَةً أَطْيَبَ مِنْ رَائِحَةِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم .
Yana menga Ahmad ibn Said ibn Saxr Doramiy rivoyat qildi, bizga Habbon rivoyat qildi, bizga Hammod rivoyat qildi, bizga Sobit rivoyat qildi, u Anasdan, u dedi: Rasulullah sollallahu alayhi vasallam yorug' rangli edilar, terlari go'yo marvariddek edi. Yurganlarida bir oz oldinga egilib yurardilar. Men Rasulullah sollallahu alayhi vasallamning kaftlaridan ko'ra yumshoqroq dibojni ham, ipakni ham ushlamaganman, va Rasulullah sollallahu alayhi vasallamning hidlaridan ko'ra xushbo'yroq miskni ham, anbarni ham hidlamaganman.
حَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ، حَدَّثَنَا هَاشِمٌ، - يَعْنِي ابْنَ الْقَاسِمِ - عَنْ سُلَيْمَانَ، عَنْ ثَابِتٍ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ، قَالَ دَخَلَ عَلَيْنَا النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ عِنْدَنَا فَعَرِقَ وَجَاءَتْ أُمِّي بِقَارُورَةٍ فَجَعَلَتْ تَسْلُتُ الْعَرَقَ فِيهَا فَاسْتَيْقَظَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ " يَا أُمَّ سُلَيْمٍ مَا هَذَا الَّذِي تَصْنَعِينَ " . قَالَتْ هَذَا عَرَقُكَ نَجْعَلُهُ فِي طِيبِنَا وَهُوَ مِنْ أَطْيَبِ الطِّيبِ .
Menga Zuhayr ibn Harb rivoyat qildi, bizga Hoshim — ya'ni ibn Qosim — rivoyat qildi, u Sulaymondan, u Sobitdan, u Anas ibn Molikdan, u dedi: Nabiy sollallahu alayhi vasallam bizning huzurimizga kirdilar va bizning huzurimizdaidalarida uxlab qolib terladilar. Onam bir shisha keltirib, terni unga to'play boshladi. Nabiy sollallahu alayhi vasallam uyg'onib dedilar: «Ey Ummu Sulaym, bu nima qilayotganing?» U dedi: «Bu sizning teringiz, biz uni o'z atrimizga qo'shamiz, u eng xushbo'y atirdir».
وَحَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ، حَدَّثَنَا حُجَيْنُ بْنُ الْمُثَنَّى، حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ، - وَهُوَ ابْنُ أَبِي سَلَمَةَ - عَنْ إِسْحَاقَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ أَبِي طَلْحَةَ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ، قَالَ كَانَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم يَدْخُلُ بَيْتَ أُمِّ سُلَيْمٍ فَيَنَامُ عَلَى فِرَاشِهَا وَلَيْسَتْ فِيهِ - قَالَ - فَجَاءَ ذَاتَ يَوْمٍ فَنَامَ عَلَى فِرَاشِهَا فَأُتِيَتْ فَقِيلَ لَهَا هَذَا النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم نَامَ فِي بَيْتِكِ عَلَى فِرَاشِكِ - قَالَ - فَجَاءَتْ وَقَدْ عَرِقَ وَاسْتَنْقَعَ عَرَقُهُ عَلَى قِطْعَةِ أَدِيمٍ عَلَى الْفِرَاشِ فَفَتَحَتْ عَتِيدَتَهَا فَجَعَلَتْ تُنَشِّفُ ذَلِكَ الْعَرَقَ فَتَعْصِرُهُ فِي قَوَارِيرِهَا فَفَزِعَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ " مَا تَصْنَعِينَ يَا أُمَّ سُلَيْمٍ " . فَقَالَتْ يَا رَسُولَ اللَّهِ نَرْجُو بَرَكَتَهُ لِصِبْيَانِنَا قَالَ " أَصَبْتِ " .
Yana menga Muhammad ibn Rofi' rivoyat qildi, bizga Hujayn ibn Musanno rivoyat qildi, bizga Abdulaziz — u ibn Abu Salama — rivoyat qildi, u Ishoq ibn Abdulloh ibn Abu Talhadan, u Anas ibn Molikdan, u dedi: Nabiy sollallahu alayhi vasallam Ummu Sulaymning uyiga kirib, uning to'shagida uxlardilar, u esa o'sha yerda bo'lmas edi. (Anas) dedi: Bir kuni u kishi keldilar va uning to'shagida uxladilar. Ummu Sulaymning oldiga kelib: «Nabiy sollallahu alayhi vasallam uyingda, to'shagingda uxladilar» deyildi. (Anas) dedi: U keldi, u kishi terlagan va terlari to'shak ustidagi bir parcha teri bo'lakka to'plangan edi. U sandiqchasini ochib, o'sha terni artib, shishalariga siqib ola boshladi. Nabiy sollallahu alayhi vasallam cho'chib dedilar: «Nima qilayapsan, ey Ummu Sulaym?» U dedi: «Ey Rasulullah, biz uning barakasini bolalarimiz uchun umid qilamiz». U kishi dedilar: «To'g'ri qilibsan».
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا عَفَّانُ بْنُ مُسْلِمٍ، حَدَّثَنَا وُهَيْبٌ، حَدَّثَنَا أَيُّوبُ، عَنْ أَبِي قِلاَبَةَ، عَنْ أَنَسٍ، عَنْ أُمِّ سُلَيْمٍ، أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم كَانَ يَأْتِيهَا فَيَقِيلُ عِنْدَهَا فَتَبْسُطُ لَهُ نَطْعًا فَيَقِيلُ عَلَيْهِ وَكَانَ كَثِيرَ الْعَرَقِ فَكَانَتْ تَجْمَعُ عَرَقَهُ فَتَجْعَلُهُ فِي الطِّيبِ وَالْقَوَارِيرِ فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم " يَا أُمَّ سُلَيْمٍ مَا هَذَا " . قَالَتْ عَرَقُكَ أَدُوفُ بِهِ طِيبِي .
Bizga Abu Bakr ibn Abu Shayba rivoyat qildi, bizga Affon ibn Muslim rivoyat qildi, bizga Vuhayb rivoyat qildi, bizga Ayyub rivoyat qildi, u Abu Qilobadan, u Anasdan, u Ummu Sulaymdan rivoyat qilishicha, Nabiy sollallahu alayhi vasallam uning oldiga kelib, uning huzurida qaylula qilardilar. U kishiga teri to'shak yozib berar, u kishi unda qaylula qilardilar. U kishi ko'p terlar edilar. U esa terlarini to'plab, uni atriga va shishalariga solib qo'yardi. Shunda Nabiy sollallahu alayhi vasallam dedilar: «Ey Ummu Sulaym, bu nima?» U dedi: «Bu sizning teringiz, men uni atrimga aralashtiraman».
حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ، مُحَمَّدُ بْنُ الْعَلاَءِ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ، عَنْ هِشَامٍ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتْ إِنْ كَانَ لَيُنْزَلُ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي الْغَدَاةِ الْبَارِدَةِ ثُمَّ تَفِيضُ جَبْهَتُهُ عَرَقًا .
Bizga Abu Kurayb Muhammad ibn Alo' rivoyat qildi, bizga Abu Usoma rivoyat qildi, u Hishomdan, u otasidan, u Oishadan, u dedi: Rasulullah sollallahu alayhi vasallamga sovuq tongda vahy nozil qilinardi, so'ng peshonalaridan ter quyilib chiqardi.
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ بْنُ عُيَيْنَةَ، ح وَحَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ، حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ، وَابْنُ، بِشْرٍ جَمِيعًا عَنْ هِشَامٍ، ح وَحَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ نُمَيْرٍ، - وَاللَّفْظُ لَهُ - حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بِشْرٍ، حَدَّثَنَا هِشَامٌ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ عَائِشَةَ، أَنَّ الْحَارِثَ بْنَ هِشَامٍ، سَأَلَ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم كَيْفَ يَأْتِيكَ الْوَحْىُ فَقَالَ " أَحْيَانًا يَأْتِينِي فِي مِثْلِ صَلْصَلَةِ الْجَرَسِ وَهُوَ أَشَدُّهُ عَلَىَّ ثُمَّ يَفْصِمُ عَنِّي وَقَدْ وَعَيْتُهُ وَأَحْيَانًا مَلَكٌ فِي مِثْلِ صُورَةِ الرَّجُلِ فَأَعِي مَا يَقُولُ " .
Bizga Abu Bakr ibn Abu Shayba rivoyat qildi, bizga Sufyon ibn Uyayna rivoyat qildi. (h) Yana bizga Abu Kurayb rivoyat qildi, bizga Abu Usoma va Ibn Bishr, ikkalasi Hishomdan rivoyat qildilar. (h) Yana bizga Muhammad ibn Abdulloh ibn Numayr rivoyat qildi — matn uniki — bizga Muhammad ibn Bishr rivoyat qildi, bizga Hishom rivoyat qildi, u otasidan, u Oishadan rivoyat qilishicha, Horis ibn Hishom Nabiy sollallahu alayhi vasallamdan: «Sizga vahy qanday keladi?» deb so'radi. U kishi dedilar: «Ba'zan menga qo'ng'iroq jaranglashiga o'xshab keladi, bu menga eng og'iridir, so'ng u mendan uzilib ketadi, men esa uni yodlab olgan bo'laman. Ba'zan esa farishta kishi suratida keladi, men u aytgan narsani yodlab olaman».
وَحَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى، حَدَّثَنَا عَبْدُ الأَعْلَى، حَدَّثَنَا سَعِيدٌ، عَنْ قَتَادَةَ، عَنِ الْحَسَنِ، عَنْ حِطَّانَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ، عَنْ عُبَادَةَ بْنِ الصَّامِتِ، قَالَ كَانَ نَبِيُّ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم إِذَا أُنْزِلَ عَلَيْهِ الْوَحْىُ كُرِبَ لِذَلِكَ وَتَرَبَّدَ وَجْهُهُ .
Yana bizga Muhammad ibn Musanno rivoyat qildi, bizga Abdula'lo rivoyat qildi, bizga Said rivoyat qildi, u Qatodadan, u Hasandan, u Hitton ibn Abdullohdan, u Uboda ibn Somitdan, u dedi: Allahning Nabiysi sollallahu alayhi vasallamga vahy nozil qilinganda, u kishi shu sababdan qiynalar va yuzlari o'zgarib (rangi tundlashib) ketardi.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ، حَدَّثَنَا مُعَاذُ بْنُ هِشَامٍ، حَدَّثَنَا أَبِي، عَنْ قَتَادَةَ، عَنِ الْحَسَنِ، عَنْ حِطَّانَ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ الرَّقَاشِيِّ، عَنْ عُبَادَةَ بْنِ الصَّامِتِ، قَالَ كَانَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم إِذَا أُنْزِلَ عَلَيْهِ الْوَحْىُ نَكَسَ رَأْسَهُ وَنَكَسَ أَصْحَابُهُ رُءُوسَهُمْ فَلَمَّا أُتْلِيَ عَنْهُ رَفَعَ رَأْسَهُ .
Bizga Muhammad ibn Bashshor rivoyat qildi, bizga Muoz ibn Hishom rivoyat qildi, bizga otam rivoyat qildi, u Qatodadan, u Hasandan, u Hitton ibn Abdulloh Raqoshiydan, u Uboda ibn Somitdan, u dedi: Nabiy sollallahu alayhi vasallamga vahy nozil qilinganda, u kishi boshlarini quyi solar, sahobalar ham boshlarini quyi solardilar. Vahy u kishidan ko'tarilgach, boshlarini ko'tarardilar.
حَدَّثَنَا مَنْصُورُ بْنُ أَبِي مُزَاحِمٍ، وَمُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرِ بْنِ زِيَادٍ، قَالَ مَنْصُورٌ حَدَّثَنَا وَقَالَ، ابْنُ جَعْفَرٍ أَخْبَرَنَا إِبْرَاهِيمُ، - يَعْنِيَانِ ابْنَ سَعْدٍ - عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ، اللَّهِ عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، قَالَ كَانَ أَهْلُ الْكِتَابِ يَسْدُلُونَ أَشْعَارَهُمْ وَكَانَ الْمُشْرِكُونَ يَفْرُقُونَ رُءُوسَهُمْ وَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يُحِبُّ مُوَافَقَةَ أَهْلِ الْكِتَابِ فِيمَا لَمْ يُؤْمَرْ بِهِ فَسَدَلَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم نَاصِيَتَهُ ثُمَّ فَرَقَ بَعْدُ .
Bizga Mansur ibn Abu Muzohim va Muhammad ibn Ja'far ibn Ziyod rivoyat qildilar. Mansur «bizga rivoyat qildi» dedi, Ibn Ja'far esa «bizga xabar berdi» dedi — ikkalasi Ibrohimni, ya'ni ibn Sa'dni nazarda tutib — u Ibn Shihobdan, u Ubaydulloh ibn Abdullohdan, u Ibn Abbosdan, u dedi: Ahli kitob sochlarini (peshonaga) tushirib qo'yardi, mushriklar esa boshlarini ikkiga ajratardi (farq qilardi). Rasulullah sollallahu alayhi vasallam o'zlariga amr qilinmagan narsalarda ahli kitobga muvofiq qilishni yaxshi ko'rardilar. Shu sababli Rasulullah sollallahu alayhi vasallam peshona sochlarini tushirib qo'yardilar, so'ng keyinroq ajratib (farq qilib) yurdilar.
وَحَدَّثَنِي أَبُو الطَّاهِرِ، أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ، أَخْبَرَنِي يُونُسُ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، بِهَذَا الإِسْنَادِ نَحْوَهُ .
Yana menga Abu Tohir rivoyat qildi, bizga Ibn Vahb xabar berdi, menga Yunus xabar berdi, u Ibn Shihobdan, ushbu isnod bilan — shunga o'xshash.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى، وَمُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ، قَالاَ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ، حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، قَالَ سَمِعْتُ أَبَا إِسْحَاقَ، قَالَ سَمِعْتُ الْبَرَاءَ، يَقُولُ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم رَجُلاً مَرْبُوعًا بَعِيدَ مَا بَيْنَ الْمَنْكِبَيْنِ عَظِيمَ الْجُمَّةِ إِلَى شَحْمَةِ أُذُنَيْهِ عَلَيْهِ حُلَّةٌ حَمْرَاءُ مَا رَأَيْتُ شَيْئًا قَطُّ أَحْسَنَ مِنْهُ صلى الله عليه وسلم .
Bizga Muhammad ibn Musanno va Muhammad ibn Bashshor rivoyat qilib, ikkalasi: Bizga Muhammad ibn Ja'far rivoyat qildi, bizga Shu'ba rivoyat qilib dedi: Men Abu Is'hoqdan eshitdim, u dedi: Men Baroni shunday deganini eshitdim: Rasulullah sollallahu alayhi vasallam o'rta bo'yli, ikki yelkasi orasi keng, sochi quloqlari yumshog'igacha yetadigan ko'rkam soch egasi edilar. Ustlarida qizil hulla bor edi. Men hech qachon u zotdan ko'ra go'zalroq narsani ko'rmaganman sollallahu alayhi vasallam.
حَدَّثَنَا عَمْرٌو النَّاقِدُ، وَأَبُو كُرَيْبٍ قَالاَ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ، عَنْ سُفْيَانَ، عَنْ أَبِي إِسْحَاقَ، عَنِ الْبَرَاءِ، قَالَ مَا رَأَيْتُ مِنْ ذِي لِمَّةٍ أَحْسَنَ فِي حُلَّةٍ حَمْرَاءَ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم شَعْرُهُ يَضْرِبُ مَنْكِبَيْهِ بَعِيدَ مَا بَيْنَ الْمَنْكِبَيْنِ لَيْسَ بِالطَّوِيلِ وَلاَ بِالْقَصِيرِ . قَالَ أَبُو كُرَيْبٍ لَهُ شَعَرٌ .
Bizga Amr Noqid va Abu Kurayb rivoyat qilib, ikkalasi: Bizga Vaki' Sufyondan, u Abu Is'hoqdan, u Barodan rivoyat qilib dedi: Men qizil hullada Rasulullah sollallahu alayhi vasallamdan ko'ra go'zalroq, soch egasi bo'lgan birovni ko'rmaganman. U zotning sochlari yelkalariga tushar edi, ikki yelkasi orasi keng edi, na uzun, na kalta edilar. Abu Kurayb: «Lahu sha'arun» (uning sochi bor edi) dedi.
حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ، مُحَمَّدُ بْنُ الْعَلاَءِ حَدَّثَنَا إِسْحَاقُ بْنُ مَنْصُورٍ، عَنْ إِبْرَاهِيمَ بْنِ، يُوسُفَ عَنْ أَبِيهِ، عَنْ أَبِي إِسْحَاقَ، قَالَ سَمِعْتُ الْبَرَاءَ، يَقُولُ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَحْسَنَ النَّاسِ وَجْهًا وَأَحْسَنَهُمْ خَلْقًا لَيْسَ بِالطَّوِيلِ الذَّاهِبِ وَلاَ بِالْقَصِيرِ .
Bizga Abu Kurayb Muhammad ibn Alo' rivoyat qilib: Bizga Is'hoq ibn Mansur Ibrohim ibn Yusufdan, u otasidan, u Abu Is'hoqdan rivoyat qilib dedi: Men Baroni shunday deganini eshitdim: Rasulullah sollallahu alayhi vasallam odamlarning eng chiroyli yuzlisi va eng go'zal xilqatlisi edilar. Na o'ta cho'zilgan uzun, na kalta edilar.
حَدَّثَنَا شَيْبَانُ بْنُ فَرُّوخَ، حَدَّثَنَا جَرِيرُ بْنُ حَازِمٍ، حَدَّثَنَا قَتَادَةُ، قَالَ قُلْتُ لأَنَسِ بْنِ مَالِكٍ كَيْفَ كَانَ شَعَرُ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ كَانَ شَعَرًا رَجِلاً لَيْسَ بِالْجَعْدِ وَلاَ السَّبِطِ بَيْنَ أُذُنَيْهِ وَعَاتِقِهِ .
Bizga Shaybon ibn Farrux rivoyat qilib: Bizga Jarir ibn Hozim rivoyat qilib: Bizga Qatoda rivoyat qilib dedi: Men Anas ibn Molikka: «Rasulullah sollallahu alayhi vasallamning sochlari qanday edi?» dedim. U: «Sochlari sal jingalak edi, na o'ta jingalak, na o'ta tekis edi, quloqlari bilan yelkasi orasida edi» dedi.
حَدَّثَنِي زُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ، حَدَّثَنَا حَبَّانُ بْنُ هِلاَلٍ، ح وَحَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى، حَدَّثَنَا عَبْدُ الصَّمَدِ، قَالاَ حَدَّثَنَا هَمَّامٌ، حَدَّثَنَا قَتَادَةُ، عَنْ أَنَسٍ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم كَانَ يَضْرِبُ شَعَرُهُ مَنْكِبَيْهِ .
Menga Zuhayr ibn Harb rivoyat qilib: Bizga Habbon ibn Hilol rivoyat qildi, (h) va bizga Muhammad ibn Musanno rivoyat qilib: Bizga Abdusamad rivoyat qilib, ikkalasi: Bizga Hammom rivoyat qilib: Bizga Qatoda Anasdan rivoyat qildiki, Rasulullah sollallahu alayhi vasallamning sochlari yelkalariga tushib turar edi.
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى، وَأَبُو كُرَيْبٍ قَالاَ حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ ابْنُ عُلَيَّةَ، عَنْ حُمَيْدٍ، عَنْ أَنَسٍ، قَالَ كَانَ شَعَرُ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم إِلَى أَنْصَافِ أُذُنَيْهِ .
Bizga Yahyo ibn Yahyo va Abu Kurayb rivoyat qilib, ikkalasi: Bizga Ismoil ibn Ulayya Humayddan, u Anasdan rivoyat qilib dedi: Rasulullah sollallahu alayhi vasallamning sochlari quloqlarining yarmigacha yetar edi.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى، وَمُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ، - وَاللَّفْظُ لاِبْنِ الْمُثَنَّى - قَالاَ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ، حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، عَنْ سِمَاكِ بْنِ حَرْبٍ، قَالَ سَمِعْتُ جَابِرَ بْنَ سَمُرَةَ، قَالَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ضَلِيعَ الْفَمِ أَشْكَلَ الْعَيْنِ مَنْهُوسَ الْعَقِبَيْنِ . قَالَ قُلْتُ لِسِمَاكٍ مَا ضَلِيعُ الْفَمِ قَالَ عَظِيمُ الْفَمِ . قَالَ قُلْتُ مَا أَشْكَلُ الْعَيْنِ قَالَ طَوِيلُ شَقِّ الْعَيْنِ . قَالَ قُلْتُ مَا مَنْهُوسُ الْعَقِبِ قَالَ قَلِيلُ لَحْمِ الْعَقِبِ .
Bizga Muhammad ibn Musanno va Muhammad ibn Bashshor rivoyat qilib — lafz Ibn Musannoga tegishli — ikkalasi: Bizga Muhammad ibn Ja'far rivoyat qilib: Bizga Shu'ba Simok ibn Harbdan rivoyat qilib dedi: Men Jobir ibn Samurani shunday deganini eshitdim: Rasulullah sollallahu alayhi vasallam keng og'izli, ko'zining oqi qizg'ish chiziqli, tovonida go'sht kam edilar. U dedi: Men Simokka: «Zoliul-fam nima?» dedim. U: «Katta og'iz» dedi. Men: «Ashkalul-ayn nima?» dedim. U: «Ko'z yorig'ining uzunligi» dedi. Men: «Manhusul-aqib nima?» dedim. U: «Tovonida go'shtning kamligi» dedi.
حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ مَنْصُورٍ، حَدَّثَنَا خَالِدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ، عَنِ الْجُرَيْرِيِّ، عَنْ أَبِي الطُّفَيْلِ، قَالَ قُلْتُ لَهُ أَرَأَيْتَ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ نَعَمْ كَانَ أَبْيَضَ مَلِيحَ الْوَجْهِ . قَالَ مُسْلِمُ بْنُ الْحَجَّاجِ مَاتَ أَبُو الطُّفَيْلِ سَنَةَ مِائَةٍ وَكَانَ آخِرَ مَنْ مَاتَ مِنْ أَصْحَابِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم .
Bizga Sa'id ibn Mansur rivoyat qilib: Bizga Xolid ibn Abdulloh Jurayriydan, u Abut-Tufayldan rivoyat qilib dedi: Men unga: «Rasulullah sollallahu alayhi vasallamni ko'rganmiding?» dedim. U: «Ha, oq, yuzi go'zal kishi edilar» dedi. Muslim ibn Hajjoj: «Abut-Tufayl yuz yili vafot etgan va Rasulullah sollallahu alayhi vasallamning sahobalaridan eng oxiri vafot etgan kishi edi» dedi.
حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ الْقَوَارِيرِيُّ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الأَعْلَى بْنُ عَبْدِ الأَعْلَى، عَنِ الْجُرَيْرِيِّ، عَنْ أَبِي الطُّفَيْلِ، قَالَ رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَمَا عَلَى وَجْهِ الأَرْضِ رَجُلٌ رَآهُ غَيْرِي . قَالَ فَقُلْتُ لَهُ فَكَيْفَ رَأَيْتَهُ قَالَ كَانَ أَبْيَضَ مَلِيحًا مُقَصَّدًا .
Bizga Ubaydulloh ibn Umar Qavoririy rivoyat qilib: Bizga Abdul-A'lo ibn Abdul-A'lo Jurayriydan, u Abut-Tufayldan rivoyat qilib dedi: Men Rasulullah sollallahu alayhi vasallamni ko'rdim, yer yuzida u zotni ko'rgan mendan boshqa biror kishi qolmagan. U dedi: Men unga: «Qanday ko'rgansiz?» dedim. U: «Oq, go'zal, mo''tadil bo'yli edilar» dedi.