بَاب بَيَانِ أَنَّ الْآجَالَ وَالْأَرْزَاقَ وَغَيْرَهَا لَا تَزِيدُ وَلَا تَنْقُصُ عَمَّا سَبَقَ بِهِ الْقَدَرُ
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، وَأَبُو كُرَيْبٍ - وَاللَّفْظُ لأَبِي بَكْرٍ - قَالاَ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ، عَنْ مِسْعَرٍ، عَنْ عَلْقَمَةَ بْنِ مَرْثَدٍ، عَنِ الْمُغِيرَةِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ الْيَشْكُرِيِّ، عَنِ الْمَعْرُورِ بْنِ سُوَيْدٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ، قَالَ قَالَتْ أُمُّ حَبِيبَةَ زَوْجُ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم " اللَّهُمَّ أَمْتِعْنِي بِزَوْجِي رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَبِأَبِي أَبِي سُفْيَانَ وَبِأَخِي مُعَاوِيَةَ . قَالَ فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم " قَدْ سَأَلْتِ اللَّهَ لآجَالٍ مَضْرُوبَةٍ وَأَيَّامٍ مَعْدُودَةٍ وَأَرْزَاقٍ مَقْسُومَةٍ لَنْ يُعَجِّلَ شَيْئًا قَبْلَ حِلِّهِ أَوْ يُؤَخِّرَ شَيْئًا عَنْ حِلِّهِ وَلَوْ كُنْتِ سَأَلْتِ اللَّهَ أَنْ يُعِيذَكِ مِنْ عَذَابٍ فِي النَّارِ أَوْ عَذَابٍ فِي الْقَبْرِ كَانَ خَيْرًا وَأَفْضَلَ " . قَالَ وَذُكِرَتْ عِنْدَهُ الْقِرَدَةُ قَالَ مِسْعَرٌ وَأُرَاهُ قَالَ وَالْخَنَازِيرُ مِنْ مَسْخٍ فَقَالَ " إِنَّ اللَّهَ لَمْ يَجْعَلْ لِمَسْخٍ نَسْلاً وَلاَ عَقِبًا وَقَدْ كَانَتِ الْقِرَدَةُ وَالْخَنَازِيرُ قَبْلَ ذَلِكَ " .
Бизга Абу Бакр ибн Аби Шайба ва Абу Курайб ривоят қилди — матн Абу Бакрники — иккаласи деди: Бизга Вакиъ ривоят қилди, у Мисъардан, у Алқама ибн Марсаддан, у ал-Муғийра ибн Абдуллаҳ ал-Яшкурийдан, у ал-Маърур ибн Сувайддан, у Абдуллаҳдан ривоят қилдики, у деди: Набий соллаллаҳу алайҳи васалламнинг хотини Умм Ҳабиба деди: «Аллаҳим, мени эрим Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам билан, отам Абу Суфён билан ва акам Муовия билан баҳраманд қилгин». У деди: Шунда Набий соллаллаҳу алайҳи васаллам дедилар: «Сен Аллаҳдан белгиланган ажалларни, санаб қўйилган кунларни ва тақсим қилинган ризқларни сўрадинг; У ҳеч нарсани вақтидан олдин тезлатмайди ёки вақтидан кейинга кечиктирмайди. Агар сен Аллаҳдан сени дўзахдаги азобдан ёки қабрдаги азобдан сақлашини сўраганингда, яхшироқ ва афзалроқ бўларди». У деди: Унинг ҳузурида маймунлар зикр қилинди. Мисъар деди: Ва менимча, у: «Ва тўнғизлар маскҳ (суратлари ўзгартирилган)дандир» деди. Шунда у: «Албатта, Аллаҳ маскҳ қилинганга насл ва авлод қилмаган; маймунлар ва тўнғизлар эса бундан олдин ҳам бор эди» дедилар.
حَدَّثَنَاهُ أَبُو كُرَيْبٍ، حَدَّثَنَا ابْنُ بِشْرٍ، عَنْ مِسْعَرٍ، بِهَذَا الإِسْنَادِ غَيْرَ أَنَّ فِي، حَدِيثِهِ عَنِ ابْنِ بِشْرٍ وَوَكِيعٍ جَمِيعًا " مِنْ عَذَابٍ فِي النَّارِ وَعَذَابٍ فِي الْقَبْرِ " .
Буни бизга Абу Курайб ривоят қилди, бизга Ибн Бишр ривоят қилди, у Мисъардан, ушбу иснод билан ривоят қилди, фақат унинг Ибн Бишр ва Вакиъдан биргаликда бўлган ҳадисида: «Дўзахдаги азобдан ва қабрдаги азобдан» дейилган.
حَدَّثَنَا إِسْحَاقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ الْحَنْظَلِيُّ، وَحَجَّاجُ بْنُ الشَّاعِرِ، - وَاللَّفْظُ لِحَجَّاجٍ - قَالَ إِسْحَاقُ أَخْبَرَنَا وَقَالَ، حَجَّاجٌ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ، أَخْبَرَنَا الثَّوْرِيُّ، عَنْ عَلْقَمَةَ بْنِ مَرْثَدٍ، عَنِ الْمُغِيرَةِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ الْيَشْكُرِيِّ، عَنْ مَعْرُورِ بْنِ سُوَيْدٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍ، قَالَ قَالَتْ أُمُّ حَبِيبَةَ اللَّهُمَّ مَتِّعْنِي بِزَوْجِي رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَبِأَبِي أَبِي سُفْيَانَ وَبِأَخِي مُعَاوِيَةَ . فَقَالَ لَهَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " إِنَّكِ سَأَلْتِ اللَّهَ لآجَالٍ مَضْرُوبَةٍ وَآثَارٍ مَوْطُوءَةٍ وَأَرْزَاقٍ مَقْسُومَةٍ لاَ يُعَجِّلُ شَيْئًا مِنْهَا قَبْلَ حِلِّهِ وَلاَ يُؤَخِّرُ مِنْهَا شَيْئًا بَعْدَ حِلِّهِ وَلَوْ سَأَلْتِ اللَّهَ أَنْ يُعَافِيَكِ مِنْ عَذَابٍ فِي النَّارِ وَعَذَابٍ فِي الْقَبْرِ لَكَانَ خَيْرًا لَكِ " . قَالَ فَقَالَ رَجُلٌ يَا رَسُولَ اللَّهِ الْقِرَدَةُ وَالْخَنَازِيرُ هِيَ مِمَّا مُسِخَ فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم " إِنَّ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ لَمْ يُهْلِكْ قَوْمًا أَوْ يُعَذِّبْ قَوْمًا فَيَجْعَلَ لَهُمْ نَسْلاً وَإِنَّ الْقِرَدَةَ وَالْخَنَازِيرَ كَانُوا قَبْلَ ذَلِكَ " . حَدَّثَنِيهِ أَبُو دَاوُدَ، سُلَيْمَانُ بْنُ مَعْبَدٍ حَدَّثَنَا الْحُسَيْنُ بْنُ حَفْصٍ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، بِهَذَا الإِسْنَادِ غَيْرَ أَنَّهُ قَالَ " وَآثَارٍ مَبْلُوغَةٍ " . قَالَ ابْنُ مَعْبَدٍ وَرَوَى بَعْضُهُمْ " قَبْلَ حِلِّهِ " . أَىْ نُزُولِهِ .
Бизга Ишоқ ибн Иброҳим ал-Ҳанзалий ва Ҳажжож ибн аш-Шоир ривоят қилди — матн Ҳажжожники — Ишоқ: «Хабар берди» деди, Ҳажжож эса: «Бизга ривоят қилди» деди: Абдурраззоқ, бизга ас-Саврий хабар берди, у Алқама ибн Марсаддан, у ал-Муғийра ибн Абдуллаҳ ал-Яшкурийдан, у Маърур ибн Сувайддан, у Абдуллаҳ ибн Масъуддан ривоят қилдики, у деди: Умм Ҳабиба деди: «Аллаҳим, мени эрим Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам билан, отам Абу Суфён билан ва акам Муовия билан баҳраманд қилгин». Шунда Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам унга дедилар: «Сен Аллаҳдан белгиланган ажалларни, босиб ўтилган изларни ва тақсим қилинган ризқларни сўрадинг; У улардан ҳеч нарсани вақтидан олдин тезлатмайди ва улардан ҳеч нарсани вақтидан кейинга кечиктирмайди. Агар сен Аллаҳдан сени дўзахдаги азобдан ва қабрдаги азобдан офиятда сақлашини сўраганингда, сен учун яхшироқ бўларди». У деди: Шунда бир киши: «Ё Расулуллаҳ, маймунлар ва тўнғизлар — улар маскҳ қилинганлардандирми?» деди. Набий соллаллаҳу алайҳи васаллам: «Албатта, Аллаҳ азза ва жалла бир қавмни ҳалок қилса ёки бир қавмни азобласа, уларга насл қилмаган; албатта, маймунлар ва тўнғизлар бундан олдин ҳам бор эди» дедилар. Буни менга Абу Довуд Сулаймон ибн Маъбад ривоят қилди, бизга ал-Ҳусайн ибн Ҳафс ривоят қилди, бизга Суфён ушбу иснод билан ривоят қилди, фақат у: «Ва етиб бориладиган излар» деди. Ибн Маъбад деди: Баъзилар: «Вақтидан олдин» деб ривоят қилдилар, яъни унинг тушишидан олдин.