أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ سَلَمَةَ، وَالْحَارِثُ بْنُ مِسْكِينٍ، قِرَاءَةً عَلَيْهِ وَأَنَا أَسْمَعُ، عَنِ ابْنِ الْقَاسِمِ، قَالَ حَدَّثَنِي مَالِكٌ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ سَالِمِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ، أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ مُحَمَّدِ بْنِ أَبِي بَكْرٍ الصِّدِّيقِ، أَخْبَرَ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَ، عَنْ عَائِشَةَ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ " أَلَمْ تَرَىْ أَنَّ قَوْمَكِ حِينَ بَنَوُا الْكَعْبَةَ اقْتَصَرُوا عَنْ قَوَاعِدِ إِبْرَاهِيمَ عَلَيْهِ السَّلاَمُ " . فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَلاَ تَرُدُّهَا عَلَى قَوَاعِدِ إِبْرَاهِيمَ عَلَيْهِ السَّلاَمُ قَالَ " لَوْلاَ حِدْثَانُ قَوْمِكِ بِالْكُفْرِ " . فَقَالَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ لَئِنْ كَانَتْ عَائِشَةُ سَمِعَتْ هَذَا مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم مَا أُرَى تَرْكَ اسْتِلاَمِ الرُّكْنَيْنِ اللَّذَيْنِ يَلِيَانِ الْحِجْرَ إِلاَّ أَنَّ الْبَيْتَ لَمْ يُتَمَّمْ عَلَى قَوَاعِدِ إِبْرَاهِيمَ عَلَيْهِ السَّلاَمُ .
Бизга Муҳаммад ибн Салама ва ал-Ҳорис ибн Мискин хабар бердилар — унга қироат қилинар, мен эшитар эдим — Ибнул-Қосимдан, у деди: менга Молик, Ибн Шиҳобдан ривоят қилди, у Солим ибн Абдуллаҳдан (ривоят қилдики), Абдуллаҳ ибн Муҳаммад ибн Абу Бакр ас-Сиддиқ, Абдуллаҳ ибн Умарга Оишадан хабар бердики, Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам): «Қарамайсанми, қовминг Каъбани қурганларида Иброҳим (алайҳиссалом)нинг пойдеворларидан (қисқартириб) кам қилганлар,» дедилар. Мен: «Ё Расулаллаҳ, уни Иброҳим (алайҳиссалом)нинг пойдеворларига қайтармайсизми?» дедим. У: «Агар қовмингнинг куфр (даври) яқин бўлмаганида (қайтарган бўлардим),» дедилар. Абдуллаҳ ибн Умар деди: агар Оиша буни Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам)дан эшитган бўлса, Ҳижрга ёндош икки рукнни (рукн — бурчак) салом бериб истилом қилишни тарк этишлари, фақат Байт Иброҳим (алайҳиссалом)нинг пойдеворлари устига тўла қурилмагани сабабли деб ўйлайман.
أَخْبَرَنَا إِسْحَاقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، قَالَ أَنْبَأَنَا عَبْدَةُ، وَأَبُو مُعَاوِيَةَ قَالاَ حَدَّثَنَا هِشَامُ بْنُ عُرْوَةَ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتْ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " لَوْلاَ حَدَاثَةُ عَهْدِ قَوْمِكِ بِالْكُفْرِ لَنَقَضْتُ الْبَيْتَ فَبَنَيْتُهُ عَلَى أَسَاسِ إِبْرَاهِيمَ عَلَيْهِ السَّلاَمُ وَجَعَلْتُ لَهُ خَلْفًا فَإِنَّ قُرَيْشًا لَمَّا بَنَتِ الْبَيْتَ اسْتَقْصَرَتْ " .
Бизга Ишоқ ибн Иброҳим хабар берди, у деди: бизга Абда ва Абу Муовия хабар бердилар, улар дедилар: бизга Ҳишом ибн Урва, отасидан, у Оишадан ривоят қилди, у деди: Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам): «Агар қовмингнинг куфр билан аҳди яқин (янги) бўлмаганида, мен Байтни бузиб, уни Иброҳим (алайҳиссалом)нинг асоси устига қурар ва унга (орқа) эшик қилган бўлардим. Зеро Қурайшликлар Байтни қурганларида уни қисқа (кичик) қилиб қўйганлар,» дедилар.
أَخْبَرَنَا إِسْمَاعِيلُ بْنُ مَسْعُودٍ، وَمُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ الأَعْلَى، عَنْ خَالِدٍ، عَنْ شُعْبَةَ، عَنْ أَبِي إِسْحَاقَ، عَنِ الأَسْوَدِ، أَنَّ أُمَّ الْمُؤْمِنِينَ، قَالَتْ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ " لَوْلاَ أَنَّ قَوْمِي - وَفِي حَدِيثِ مُحَمَّدٍ قَوْمَكِ - حَدِيثُ عَهْدِ بِجَاهِلِيَّةٍ لَهَدَمْتُ الْكَعْبَةَ وَجَعَلْتُ لَهَا بَابَيْنِ " . فَلَمَّا مَلَكَ ابْنُ الزُّبَيْرِ جَعَلَ لَهَا بَابَيْنِ .
Бизга Исмоил ибн Масъуд ва Муҳаммад ибн Абдул-Аъло хабар бердилар, Холиддан, у Шуъбадан, у Абу Ишоқдан, у ал-Асваддан (ривоят қилдики), Мўминлар онаси (Оиша) деди: Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам): «Агар менинг қовмим — Муҳаммаднинг ҳадисида: қовминг — жоҳилият билан аҳди яқин (янги) бўлмаганида, мен Каъбани бузиб, унга иккита эшик қилган бўлардим,» дедилар. Ибнуз-Зубайр ҳокимиятга келганида унга иккита эшик қилди.
أَخْبَرَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ سَلاَّمٍ، قَالَ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ، قَالَ أَنْبَأَنَا جَرِيرُ بْنُ حَازِمٍ، قَالَ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ رُومَانَ، عَنْ عُرْوَةَ، عَنْ عَائِشَةَ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ لَهَا " يَا عَائِشَةُ لَوْلاَ أَنَّ قَوْمَكِ حَدِيثُ عَهْدٍ بِجَاهِلِيَّةٍ لأَمَرْتُ بِالْبَيْتِ فَهُدِمَ فَأَدْخَلْتُ فِيهِ مَا أُخْرِجَ مِنْهُ وَأَلْزَقْتُهُ بِالأَرْضِ وَجَعَلْتُ لَهُ بَابَيْنِ بَابًا شَرْقِيًّا وَبَابًا غَرْبِيًّا فَإِنَّهُمْ قَدْ عَجَزُوا عَنْ بِنَائِهِ فَبَلَغْتُ بِهِ أَسَاسَ إِبْرَاهِيمَ عَلَيْهِ السَّلاَمُ " . قَالَ فَذَلِكَ الَّذِي حَمَلَ ابْنَ الزُّبَيْرِ عَلَى هَدْمِهِ . قَالَ يَزِيدُ وَقَدْ شَهِدْتُ ابْنَ الزُّبَيْرِ حِينَ هَدَمَهُ وَبَنَاهُ وَأَدْخَلَ فِيهِ مِنَ الْحِجْرِ وَقَدْ رَأَيْتُ أَسَاسَ إِبْرَاهِيمَ عَلَيْهِ السَّلاَمُ حِجَارَةً كَأَسْنِمَةِ الإِبِلِ مُتَلاَحِكَةً .
Бизга Абдурраҳмон ибн Муҳаммад ибн Саллом хабар берди, у деди: бизга Язид ибн Ҳорун ривоят қилди, у деди: бизга Жарир ибн Ҳозим хабар берди, у деди: бизга Язид ибн Рувмон, Урвадан, у Оишадан ривоят қилдики, Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам) унга: «Эй Оиша, агар қовминг жоҳилият билан аҳди яқин (янги) бўлмаганида, мен Байт ҳақида буюриб, у бузилар, мен ундан чиқариб қўйилган (қисм)ни унга киритар, уни ерга тенг (туташ) қилар ва унга иккита эшик — бир шарқий эшик ва бир ғарбий эшик қилар эдим. Чунки улар уни қуришга ожизлик қилдилар (маблағ етмади). Шунда мен уни Иброҳим (алайҳиссалом)нинг асосига етказар эдим,» дедилар. (Рови) деди: Ибнуз-Зубайрни уни бузишга ундаган нарса ана шудир. Язид деди: мен Ибнуз-Зубайрнинг уни бузиб, қайтадан қурганида ва унга Ҳижрдан (бир қисмни) киритганида ҳозир бўлганман. Мен Иброҳим (алайҳиссалом)нинг асосини кўрдим — туяларнинг ўркачларидай бир-бирига зич туташган тошлар эди.
أَخْبَرَنَا قُتَيْبَةُ، قَالَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، عَنْ زِيَادِ بْنِ سَعْدٍ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " يُخَرِّبُ الْكَعْبَةَ ذُو السُّوَيْقَتَيْنِ مِنَ الْحَبَشَةِ " .
Бизга Қутайба хабар берди, у деди: бизга Суфён, Зиёд ибн Саъддан, у аз-Зуҳрийдан, у Саид ибн ал-Мусайябдан, у Абу Ҳурайрадан ривоят қилди, у деди: Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам): «Каъбани Ҳабашадан (Ҳабашистондан) бўлган ингичка икки болдирли (киши) вайрон қилади,» дедилар.