Тиш учун қасос

Qasoma, qisos va diyat kitobi · 4 ҳадис

باب الْقِصَاصِ فِي السِّنِّ ‏‏

أَخْبَرَنَا إِسْحَاقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، قَالَ أَنْبَأَنَا أَبُو خَالِدٍ، سُلَيْمَانُ بْنُ حَيَّانَ قَالَ حَدَّثَنَا حُمَيْدٌ، عَنْ أَنَسٍ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَضَى بِالْقِصَاصِ فِي السِّنِّ وَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏ "‏ كِتَابُ اللَّهِ الْقِصَاصُ ‏"‏ ‏.‏

Бизга Ишоқ ибн Иброҳим хабар берди, у деди: бизга Абу Холид Сулаймон ибн Ҳайён хабар берди, у деди: бизга Ҳумайд ривоят қилди, Анасдан (ривоят қилдики), Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам) тиш (синдирилиши) борасида қасос қилишни ҳукм қилдилар ва Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам): «Аллаҳнинг Китоби — қасосдир,» дедилар.

أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى، قَالَ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ، قَالَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، عَنْ قَتَادَةَ، عَنِ الْحَسَنِ، عَنْ سَمُرَةَ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏ "‏ مَنْ قَتَلَ عَبْدَهُ قَتَلْنَاهُ وَمَنْ جَدَعَ عَبْدَهُ جَدَعْنَاهُ ‏"‏ ‏.‏

Бизга Муҳаммад ибн ал-Мусанно хабар берди, у деди: бизга Муҳаммад ибн Жаъфар ривоят қилди, у деди: бизга Шуъба ривоят қилди, Қатодадан, у ал-Ҳасандан, у Самурадан (ривоят қилдики), Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам): «Ким қулини ўлдирса, уни ўлдирамиз ва ким қулининг аъзосини кесса, унинг аъзосини кесамиз,» дедилар.

أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى، وَمُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ، قَالاَ حَدَّثَنَا مُعَاذُ بْنُ هِشَامٍ، قَالَ حَدَّثَنِي أَبِي، عَنْ قَتَادَةَ، عَنِ الْحَسَنِ، عَنْ سَمُرَةَ، أَنَّ نَبِيَّ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏ "‏ مَنْ خَصَى عَبْدَهُ خَصَيْنَاهُ وَمَنْ جَدَعَ عَبْدَهُ جَدَعْنَاهُ ‏"‏ ‏.‏ وَاللَّفْظُ لاِبْنِ بَشَّارٍ ‏.‏

Бизга Муҳаммад ибн ал-Мусанно ва Муҳаммад ибн Башшор хабар бердилар, улар дедилар: бизга Муоз ибн Ҳишом ривоят қилди, у деди: менга отам ривоят қилди, Қатодадан, у ал-Ҳасандан, у Самурадан (ривоят қилдики), Аллаҳнинг Набийси (соллаллаҳу алайҳи васаллам): «Ким қулини бичса (ахта қилса), уни бичамиз ва ким қулининг аъзосини кесса, унинг аъзосини кесамиз,» дедилар. Лафз Ибн Башшорники.

أَخْبَرَنَا أَحْمَدُ بْنُ سُلَيْمَانَ، قَالَ حَدَّثَنَا عَفَّانُ، قَالَ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ، قَالَ حَدَّثَنَا ثَابِتٌ، عَنْ أَنَسٍ، أَنَّ أُخْتَ الرُّبَيِّعِ أُمَّ حَارِثَةَ، جَرَحَتْ إِنْسَانًا فَاخْتَصَمُوا إِلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ الْقِصَاصَ الْقِصَاصَ ‏"‏ ‏.‏ فَقَالَتْ أُمُّ الرُّبَيِّعِ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَيُقْتَصُّ مِنْ فُلاَنَةَ لاَ وَاللَّهِ لاَ يُقْتَصُّ مِنْهَا أَبَدًا ‏.‏ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ سُبْحَانَ اللَّهِ يَا أُمَّ الرُّبَيِّعِ الْقِصَاصُ كِتَابُ اللَّهِ ‏"‏ ‏.‏ قَالَتْ لاَ وَاللَّهِ لاَ يُقْتَصُّ مِنْهَا أَبَدًا ‏.‏ فَمَا زَالَتْ حَتَّى قَبِلُوا الدِّيَةَ ‏.‏ قَالَ ‏"‏ إِنَّ مِنْ عِبَادِ اللَّهِ مَنْ لَوْ أَقْسَمَ عَلَى اللَّهِ لأَبَرَّهُ ‏"‏ ‏.‏

Бизга Аҳмад ибн Сулаймон хабар берди, у деди: бизга Аффон ривоят қилди, у деди: бизга Ҳаммод ибн Салама ривоят қилди, у деди: бизга Собит ривоят қилди, Анасдан (ривоят қилдики), ар-Рубаййиънинг синглиси Умм Ҳориса бир инсонни жароҳатлади. Бас, улар низони Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам)га олиб бордилар. Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам): «Қасос! Қасос!» дедилар. Шунда Умм ар-Рубаййиъ: «Ё Расулаллаҳ, фалончидан қасос олинадими? Йўқ, Аллаҳга қасамки, ундан ҳеч қачон қасос олинмайди!» деди. Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам): «Субҳоналлаҳ, эй Умм ар-Рубаййиъ! Қасос — Аллаҳнинг Китобидир,» дедилар. У: «Йўқ, Аллаҳга қасамки, ундан ҳеч қачон қасос олинмайди!» деди. У (шу сўзда) тураверди, ниҳоят улар (жароҳатланганнинг кишилари) диятни (қон ҳақини) қабул қилдилар. У (Расулуллаҳ): «Албатта, Аллаҳнинг бандалари ичида шундайлари борки, агар улар Аллаҳнинг (номи) билан қасам ичиб (бирор нарсани сўрасалар), Аллаҳ уларнинг қасамини рост қилиб (тилакларини ушлатиб) қўяди,» дедилар.