Гаровга қўйилган нарсадан фойдаланиш

Savdo-sotiq kitobi · 1 ҳадис

باب مَا جَاءَ فِي الاِنْتِفَاعِ بِالرَّهْنِ

حَدَّثَنَا أَبُو كُرَيْبٍ، وَيُوسُفُ بْنُ عِيسَى، قَالاَ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ، عَنْ زَكَرِيَّا، عَنْ عَامِرٍ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏ "‏ الظَّهْرُ يُرْكَبُ إِذَا كَانَ مَرْهُونًا وَلَبَنُ الدَّرِّ يُشْرَبُ إِذَا كَانَ مَرْهُونًا وَعَلَى الَّذِي يَرْكَبُ وَيَشْرَبُ نَفَقَتُهُ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ لاَ نَعْرِفُهُ مَرْفُوعًا إِلاَّ مِنْ حَدِيثِ عَامِرٍ الشَّعْبِيِّ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ ‏.‏ وَقَدْ رَوَى غَيْرُ وَاحِدٍ هَذَا الْحَدِيثَ عَنِ الأَعْمَشِ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ مَوْقُوفًا ‏.‏ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا الْحَدِيثِ عِنْدَ بَعْضِ أَهْلِ الْعِلْمِ وَهُوَ قَوْلُ أَحْمَدَ وَإِسْحَاقَ ‏.‏ وَقَالَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ لَيْسَ لَهُ أَنْ يَنْتَفِعَ مِنَ الرَّهْنِ بِشَيْءٍ ‏.‏

Бизга Абу Курайб ва Юсуф ибн Исо ривоят қилиб, иккови: бизга Вакииъ Закариёдан, у Омирдан, у Абу Ҳурайрадан (розияллаҳу анҳу) ривоят қилди, дедилар. У деди: Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам): «Гаровга қўйилган (ҳайвоннинг) устига, гаровда турганида, миниб борилади; гаровга қўйилган соғин (ҳайвоннинг) сути, гаровда турганида, ичилади; миниб ва ичиб турувчининг зиммасига унинг нафақаси (едириб-ичириши) бўлади,» дедилар. Абу Исо (Термизий) деди: Бу ҳадис ҳасан саҳиҳ ҳадисдир; уни биз марфуъ ҳолатда фақат Омир аш-Шаъбийнинг Абу Ҳурайрадан ривоятидан бошқа йўл билан билмаймиз. Бир неча рови бу ҳадисни ал-Аъмашдан, у Абу Солиҳдан, у Абу Ҳурайрадан мавқуф ҳолатда ривоят қилган. Баъзи илм аҳли ҳузурида амал шу ҳадисга биноандир, ва бу Аҳмад ва Исъҳоқнинг сўзидир. Баъзи илм аҳли: «Унинг гаровдан бирор нарсадан фойдаланишга ҳаққи йўқ,» дедилар.