حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ مَنِيعٍ، حَدَّثَنَا مَرْوَانُ بْنُ مُعَاوِيَةَ، عَنْ سُفْيَانَ بْنِ زِيَادٍ الأَسَدِيِّ، عَنْ فَاتِكِ بْنِ فَضَالَةَ، عَنْ أَيْمَنَ بْنِ خُرَيْمٍ، أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم قَامَ خَطِيبًا فَقَالَ " يَا أَيُّهَا النَّاسُ عُدِلَتْ شَهَادَةُ الزُّورِ إِشْرَاكًا بِاللَّهِ " . ثُمَّ قَرَأَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم : (وَاجْتَنِبُوا الرِّجْسَ مِنَ الأَوْثَانِ وَاجْتَنِبُوا قَوْلَ الزُّورِ ) . قَالَ أَبُو عِيسَى وَهَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ إِنَّمَا نَعْرِفُهُ مِنْ حَدِيثِ سُفْيَانَ بْنِ زِيَادٍ وَاخْتَلَفُوا فِي رِوَايَةِ هَذَا الْحَدِيثِ عَنْ سُفْيَانَ بْنِ زِيَادٍ . وَلاَ نَعْرِفُ لأَيْمَنَ بْنِ خُرَيْمٍ سَمَاعًا مِنَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم .
Бизга Аҳмад ибн Маниъ ривоят қилди, бизга Марвон ибн Муовия ривоят қилди, у Суфён ибн Зиёд ал-Асадийдан, у Фотик ибн Фазоладан, у Айман ибн Хураймдан (ривоят қилдики), Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам) хутба қилиб туриб: «Эй одамлар, ёлғон гувоҳлик Аллаҳга ширк келтиришга тенг қилинди,» дедилар. Сўнг Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам): «Бутларнинг ифлослигидан йироқ бўлинглар ва ёлғон сўздан йироқ бўлинглар,» (деган оятни) ўқидилар (Ҳаж сураси, 30). Абу Исо деди: Бу ҳадис ғарибдир, биз уни фақат Суфён ибн Зиёднинг ҳадиси орқалигина биламиз, бу ҳадисни Суфён ибн Зиёддан ривоят қилишда ихтилоф қилишган. Аймон ибн Хураймнинг Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам)дан (бевосита) эшитганини билмаймиз.
حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ، حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عُبَيْدٍ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، وَهُوَ ابْنُ زِيَادٍ الْعُصْفُرِيُّ عَنْ أَبِيهِ، عَنْ حَبِيبِ بْنِ النُّعْمَانِ الأَسَدِيِّ، عَنْ خُرَيْمِ بْنِ فَاتِكٍ الأَسَدِيِّ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم صَلَّى صَلاَةَ الصُّبْحِ فَلَمَّا انْصَرَفَ قَامَ قَائِمًا فَقَالَ " عُدِلَتْ شَهَادَةُ الزُّورِ بِالشِّرْكِ بِاللَّهِ " . ثَلاَثَ مَرَّاتٍ ثُمَّ تَلاَ هَذِهِ الآيَةَ (وَاجْتَنِبُوا قَوْلَ الزُّورِ ) إِلَى آخِرِ الآيَةِ . قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا عِنْدِي أَصَحُّ . وَخُرَيْمُ بْنُ فَاتِكٍ لَهُ صُحْبَةٌ وَقَدْ رَوَى عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم أَحَادِيثَ وَهُوَ مَشْهُورٌ .
Бизга Абд ибн Ҳумайд ривоят қилди, бизга Муҳаммад ибн Убайд ривоят қилди, бизга Суфён — у Ибн Зиёд ал-Усфурийдир — ривоят қилди, у отасидан, у Ҳабиб ибн ан-Нуъмон ал-Асадийдан, у Хурайм ибн Фотик ал-Асадийдан (ривоят қилдики), Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам) бомдод намозини ўқидилар ва ундан бўшаганларида тик туриб: «Ёлғон гувоҳлик Аллаҳга ширк келтиришга тенг қилинди,» деб уч марта айтдилар, сўнг бу оятни: «Ва ёлғон сўздан йироқ бўлинглар,» (деб) оят охиригача тиловат қилдилар (Ҳаж сураси, 30). Абу Исо деди: Бу менинг наздимда саҳиҳроқдир. Хурайм ибн Фотикнинг суҳбати (саҳобийлиги) бор, у Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам)дан ҳадислар ривоят қилган ва у машҳурдир.
حَدَّثَنَا حُمَيْدُ بْنُ مَسْعَدَةَ، حَدَّثَنَا بِشْرُ بْنُ الْمُفَضَّلِ، عَنِ الْجُرَيْرِيِّ، عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي بَكْرَةَ، عَنْ أَبِيهِ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ " أَلاَ أُخْبِرُكُمْ بِأَكْبَرِ الْكَبَائِرِ " . قَالُوا بَلَى يَا رَسُولَ اللَّهِ . قَالَ " الإِشْرَاكُ بِاللَّهِ وَعُقُوقُ الْوَالِدَيْنِ وَشَهَادَةُ الزُّورِ أَوْ قَوْلُ الزُّورِ " . قَالَ فَمَا زَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَقُولُهَا حَتَّى قُلْنَا لَيْتَهُ سَكَتَ . قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ . وَفِي الْبَابِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو .
Бизга Ҳумайд ибн Масъада ривоят қилди, бизга Бишр ибн ал-Муфаззал ривоят қилди, у ал-Журойрийдан, у Абдурраҳмон ибн Абу Бакрадан, у отасидан (ривоят қилдики), Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам): «Сизларга энг катта гуноҳларнинг каттаси ҳақида хабар бермайинми?» дедилар. Улар: «Ҳа, эй Расулуллаҳ,» дедилар. (У): «Аллаҳга ширк келтириш, ота-онага оқ бўлиш ва ёлғон гувоҳлик,» ёки «ёлғон сўз,» дедилар. (Рови) деди: Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам) буни шу қадар такрорлардиларки, охири биз: «Кошки, жим бўлсалар эди,» дедик. Абу Исо деди: Бу ҳадис ҳасан саҳиҳдир. Бу бобда Абдуллаҳ ибн Амрдан (ҳам ривоят) бор.