Аксирганга дуо қилиш

Odob kitobi · 2 ҳадис

باب مَا جَاءَ فِي تَشْمِيتِ الْعَاطِسِ

حَدَّثَنَا هَنَّادٌ، حَدَّثَنَا أَبُو الأَحْوَصِ، عَنْ أَبِي إِسْحَاقَ، عَنِ الْحَارِثِ، عَنْ عَلِيٍّ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏ "‏ لِلْمُسْلِمِ عَلَى الْمُسْلِمِ سِتٌّ بِالْمَعْرُوفِ يُسَلِّمُ عَلَيْهِ إِذَا لَقِيَهُ وَيُجِيبُهُ إِذَا دَعَاهُ وَيُشَمِّتُهُ إِذَا عَطَسَ وَيَعُودُهُ إِذَا مَرِضَ وَيَتْبَعُ جَنَازَتَهُ إِذَا مَاتَ وَيُحِبُّ لَهُ مَا يُحِبُّ لِنَفْسِهِ ‏"‏ ‏.‏ وَفِي الْبَابِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ وَأَبِي أَيُّوبَ وَالْبَرَاءِ وَأَبِي مَسْعُودٍ ‏.‏ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ وَقَدْ رُوِيَ مِنْ غَيْرِ وَجْهٍ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم ‏.‏ وَقَدْ تَكَلَّمَ بَعْضُهُمْ فِي الْحَارِثِ الأَعْوَرِ ‏.‏

Бизга Ҳаннод ривоят қилди, у деди: бизга Абул-Аҳвас ривоят қилди, Абу Ишоқдан, у ал-Ҳорисдан, у Али (розияллаҳу анҳу)дан (ривоят қилиб) дедики: Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам): «Мусулмоннинг мусулмон устида маруфий равишда олтита (ҳақи) бор: уни учратганда салом бериши, уни чақирганда жавоб бериши, акса урганда (ярҳамукаллаҳ деб) дуо қилиши, касал бўлганда зиёрат қилиши, вафот этганда жанозасига эргашиши ва ўзига севган нарсани унга ҳам севишидир,» дедилар. Бу бобда Абу Ҳурайра, Абу Айюб, ал-Баро ва Абу Масъуддан ҳам (ривоят) бор. Абу Исо (Термизий) деди: бу ҳадис ҳасандир ва у Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам)дан бошқа йўллар билан ҳам ривоят қилинган. ал-Ҳорис ал-Аъвар ҳақида баъзилар (танқидий) сўз айтишган.

حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ، حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ مُوسَى الْمَخْزُومِيُّ الْمَدَنِيُّ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ أَبِي سَعِيدٍ الْمَقْبُرِيِّ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏ "‏ لِلْمُؤْمِنِ عَلَى الْمُؤْمِنِ سِتُّ خِصَالٍ يَعُودُهُ إِذَا مَرِضَ وَيَشْهَدُهُ إِذَا مَاتَ وَيُجِيبُهُ إِذَا دَعَاهُ وَيُسَلِّمُ عَلَيْهِ إِذَا لَقِيَهُ وَيُشَمِّتُهُ إِذَا عَطَسَ وَيَنْصَحُ لَهُ إِذَا غَابَ أَوْ شَهِدَ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ ‏.‏ وَمُحَمَّدُ بْنُ مُوسَى الْمَخْزُومِيُّ الْمَدَنِيُّ ثِقَةٌ رَوَى عَنْهُ عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ مُحَمَّدٍ وَابْنُ أَبِي فُدَيْكٍ ‏.‏

Бизга Қутайба ривоят қилди, у деди: бизга Муҳаммад ибн Мусо ал-Махзумий ал-Маданий ривоят қилди, Саид ибн Абу Саид ал-Мақбурийдан, у Абу Ҳурайрадан (ривоят қилиб) дедики: Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам): «Мўминнинг мўмин устида олтита хислати (ҳақи) бор: касал бўлганда уни зиёрат қилади, вафот этганда (жанозасида) ҳозир бўлади, чақирганда жавоб беради, учратганда салом беради, акса урганда (ярҳамукаллаҳ деб) дуо қилади ва ғойиб бўлганда ҳам, ҳозир бўлганда ҳам унга насиҳат (хайрихоҳлик) қилади,» дедилар. (Абу Исо) деди: бу ҳадис ҳасан саҳиҳдир. Муҳаммад ибн Мусо ал-Махзумий ал-Маданий ишончли (рови) бўлиб, ундан Абдулазиз ибн Муҳаммад ва Ибн Абу Фудайк ривоят қилган.