Рум сураси ҳақида

حَدَّثَنَا نَصْرُ بْنُ عَلِيٍّ الْجَهْضَمِيُّ، قَالَ حَدَّثَنَا الْمُعْتَمِرُ بْنُ سُلَيْمَانَ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ سُلَيْمَانَ الأَعْمَشِ، عَنْ عَطِيَّةَ، عَنْ أَبِي سَعِيدٍ، قَالَ لَمَّا كَانَ يَوْمُ بَدْرٍ ظَهَرَتِ الرُّومُ عَلَى فَارِسَ فَأَعْجَبَ ذَلِكَ الْمُؤْمِنِينَ فَنَزَلَتْ ‏(‏ الم * غُلِبَتِ الرُّومُ ‏)‏ إِلَى قَوْلِهِ ‏(‏يَفْرَحُ الْمُؤْمِنُونَ ‏)‏ قَالَ فَفْرَحَ الْمُؤْمِنُونَ بِظُهُورِ الرُّومِ عَلَى فَارِسَ ‏.‏ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ مِنْ هَذَا الْوَجْهِ ‏.‏ وَيُقْرَأُ غَلَبَتْ وَغُلِبَتْ يَقُولُ كَانَتْ غُلِبَتْ ثُمَّ غَلَبَتْ هَكَذَا قَرَأَ نَصْرُ بْنُ عَلِيٍّ غَلَبَتْ ‏.‏

Бизга Наср ибн Али ал-Жаҳзамий ривоят қилди, у деди: бизга ал-Муътамир ибн Сулаймон, отасидан, у Сулаймон ал-Аъмашдан, у Атийядан, у Абу Саъиддан ривоят қилди, у деди: Бадр куни бўлганида Румликлар Форслар устидан ғолиб келди ва бу мўминларни хурсанд қилди. Шунда: «Алиф, лам, мим. Румликлар енгилди» (ояти) Аллаҳнинг «мўминлар қувонадилар» деган сўзига қадар нозил бўлди (Рум сураси, 1-4). (Рови) деди: Мўминлар Румликларнинг Форслар устидан ғолиб келишидан хурсанд бўлишди. Абу Исо (Термизий) деди: бу ҳадис бу йўл билан ҳасан ғарибдир. «Ғалабат» ва «ғулибат» (икки хил) ўқилади: у (Румликлар аввал) енгилган, сўнг ғолиб келган, дер эди. Наср ибн Али шу тарзда «ғалабат» деб ўқиди.

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ حُمَيْدٍ الرَّازِيُّ، قَالَ حَدَّثَنَا نُعَيْمُ بْنُ مَيْسَرَةَ النَّحْوِيُّ، عَنْ فُضَيْلِ بْنِ مَرْزُوقٍ، عَنْ عَطِيَّةَ الْعَوْفِيِّ، عَنِ ابْنِ عُمَرَ، أَنَّهُ قَرَأَ عَلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلمَ ‏(‏خَلَقَكُمْ مِنْ ضعْفٍ ‏)‏ فَقَالَ مِنْ ضُعْفٍ ‏.‏ حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ، قَالَ حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ، عَنْ فُضَيْلِ بْنِ مَرْزُوقٍ، عَنْ عَطِيَّةَ، عَنِ ابْنِ عُمَرَ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم نَحْوَهُ ‏.‏ هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ لاَ نَعْرِفُهُ إِلاَّ مِنْ حَدِيثِ فُضَيْلِ بْنِ مَرْزُوقٍ ‏.‏

Бизга Муҳаммад ибн Ҳумайд ар-Розий ривоят қилди, у деди: бизга Нуъайм ибн Майсара ан-Наҳвий, Фузайл ибн Марзуқдан, у Атийя ал-Авфийдан, у Ибн Умар (розияллаҳу анҳумо)дан ривоят қилди (ки), у Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам)га: «Халақакум мин заъфин» деб ўқиб берди. Шунда у (Набий): «мин зуъфин» дедилар. Бизга Абд ибн Ҳумайд ривоят қилди, у деди: бизга Язид ибн Ҳорун, Фузайл ибн Марзуқдан, у Атийядан, у Ибн Умардан, у Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам)дан шунга ўхшашини (ривоят қилди). Бу ҳадис ҳасан ғарибдир, уни фақат Фузайл ибн Марзуқнинг ҳадиси орқалигина биламиз.