حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ عَبْدَةَ الضَّبِّيُّ، حَدَّثَنَا مُعْتَمِرُ بْنُ سُلَيْمَانَ، حَدَّثَنَا لَيْثُ بْنُ أَبِي سُلَيْمٍ، عَنْ بِشْرٍ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " مَا مِنْ دَاعٍ دَعَا إِلَى شَيْءٍ إِلاَّ كَانَ مَوْقُوفًا يَوْمَ الْقِيَامَةِ لاَزِمًا لَهُ لاَ يُفَارِقُهُ وَإِنْ دَعَا رَجُلٌ رَجُلاً " . ثُمَّ قَرَأَ قَوْلَ اللَّهِ : ( وقِفُوهُمْ إِنَّهُمْ مَسْئُولُونَ * مَا لَكُمْ لاَ تَنَاصَرُونَ ) . قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ .
Бизга Аҳмад ибн Абда аз-Заббий ривоят қилди, у деди: бизга Муътамир ибн Сулаймон ривоят қилди, у деди: бизга Лайс ибн Абу Сулайм ривоят қилди, Бишрдан, у Анас ибн Молик (розияллаҳу анҳу)дан (ривоят қилдики), у деди: Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам): «Бирор нарсага (даъват) қилувчи даъватчи йўқки, қиёмат кунида у (даъват) ўзига лозим бўлган ҳолда, ундан ажралмаган ҳолда тўхтатиб қўйилмасин, агарчи бир киши бошқа бир кишини (даъват қилган) бўлса ҳам,» дедилар. Сўнг Аллаҳнинг бу каломини тиловат қилдилар: «Уларни тўхтатинглар, албатта улар сўроқ қилинувчилардир. Сенларга нима бўлдики, бир-бирингизга ёрдам бермайсиз?» (Соффот сураси, 24-25). Абу Исо (Термизий) деди: бу ҳадис ғарибдир.
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ، أَخْبَرَنَا الْوَلِيدُ بْنُ مُسْلِمٍ، عَنْ زُهَيْرِ بْنِ مُحَمَّدٍ، عَنْ رَجُلٍ، عَنْ أَبِي الْعَالِيَةِ، عَنْ أُبَىِّ بْنِ كَعْبٍ، قَالَ سَأَلْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم عَنْ قَوْلِ اللَّهِ تَعَالَى : ( وأَرْسَلْنَاهُ إِلَى مِائَةِ أَلْفٍ أَوْ يَزِيدُونَ ) قَالَ " عِشْرُونَ أَلْفًا " . قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ .
Бизга Али ибн Ҳужр ривоят қилди, у деди: бизга ал-Валид ибн Муслим хабар берди, Зуҳайр ибн Муҳаммаддан, у бир кишидан, у Абул-Олиядан, у Убай ибн Каъб (розияллаҳу анҳу)дан (ривоят қилдики), у деди: Мен Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам)дан Аллаҳ таолонинг: «Биз уни юз мингга ёки ундан кўпроққа (пайғамбар қилиб) юбордик» (Соффот сураси, 147) деган каломи ҳақида сўрадим. У: «Йигирма минг (ортиқча),» дедилар. Абу Исо (Термизий) деди: бу ҳадис ғарибдир.
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى، حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ خَالِدِ بْنِ عَثْمَةَ، حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ بَشِيرٍ، عَنْ قَتَادَةَ، عَنِ الْحَسَنِ، عَنْ سَمُرَةَ بْنِ جُنْدَبٍ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فِي قَوْلِ اللَّهِ : ( وجَعَلْنَا ذُرِّيَّتَهُ هُمُ الْبَاقِينَ ) قَالَ " حَامٌ وَسَامٌ وَيَافِثُ " . كَذَا . قَالَ أَبُو عِيسَى يُقَالُ يَافِتُ وَيَافِثُ بِالتَّاءِ وَالثَّاءِ وَيُقَالُ يَفِثُ . قَالَ وَهَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ لاَ نَعْرِفُهُ إِلاَّ مِنْ حَدِيثِ سَعِيدِ بْنِ بَشِيرٍ .
Бизга Муҳаммад ибн ал-Мусанно ривоят қилди, у деди: бизга Муҳаммад ибн Холид ибн Асма ривоят қилди, у деди: бизга Саид ибн Башир ривоят қилди, Қатодадан, у ал-Ҳасандан, у Самура ибн Жундабдан, у Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам)дан, Аллаҳнинг: «Ва Биз унинг зурриётини боқий қолувчилар қилдик» (Соффот сураси, 77) деган каломи ҳақида (ривоят қилдики), у: «Ҳом, Сом ва Ёфас,» дедилар. Ана шундай. Абу Исо (Термизий) деди: Ёфатъ ва Ёфасъ деб та ҳамда са билан айтилади, Яфасъ деб ҳам айтилади. (У) деди: бу ҳадис ҳасан ғарибдир, биз уни фақат Саид ибн Баширнинг ривоятидан биламиз.
حَدَّثَنَا بِشْرُ بْنُ مُعَاذٍ الْعَقَدِيُّ، حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ زُرَيْعٍ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ أَبِي عَرُوبَةَ، عَنْ قَتَادَةَ، عَنِ الْحَسَنِ، عَنْ سَمُرَةَ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ " سَامٌ أَبُو الْعَرَبِ وَحَامٌ أَبُو الْحَبَشِ وَيَافِثُ أَبُو الرُّومِ " .
Бизга Бишр ибн Муоз ал-Ақадий ривоят қилди, у деди: бизга Язид ибн Зурайъ ривоят қилди, Саид ибн Абу Аруубадан, у Қатодадан, у ал-Ҳасандан, у Самурадан, у Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам)дан (ривоят қилдики), у: «Сом арабларнинг отаси, Ҳом ҳабашларнинг отаси ва Ёфас румликларнинг отасидир,» дедилар.