Ҳажда шарт қўйиш

Haj kitobi · 1 ҳадис

باب مَا جَاءَ فِي الاِشْتِرَاطِ فِي الْحَجِّ

حَدَّثَنَا زِيَادُ بْنُ أَيُّوبَ الْبَغْدَادِيُّ، حَدَّثَنَا عَبَّادُ بْنُ عَوَّامٍ، عَنْ هِلاَلِ بْنِ خَبَّابٍ، عَنْ عِكْرِمَةَ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، أَنَّ ضُبَاعَةَ بِنْتَ الزُّبَيْرِ، أَتَتِ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم فَقَالَتْ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنِّي أُرِيدُ الْحَجَّ أَفَأَشْتَرِطُ قَالَ ‏"‏ نَعَمْ ‏"‏ ‏.‏ قَالَتْ كَيْفَ أَقُولُ قَالَ ‏"‏ قُولِي لَبَّيْكَ اللَّهُمَّ لَبَّيْكَ لَبَّيْكَ مَحِلِّي مِنَ الأَرْضِ حَيْثُ تَحْبِسُنِي ‏"‏ ‏.‏ قَالَ وَفِي الْبَابِ عَنْ جَابِرٍ وَأَسْمَاءَ بِنْتِ أَبِي بَكْرٍ وَعَائِشَةَ ‏.‏ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ ابْنِ عَبَّاسٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ ‏.‏ وَالْعَمَلُ عَلَى هَذَا عِنْدَ بَعْضِ أَهْلِ الْعِلْمِ يَرَوْنَ الاِشْتِرَاطَ فِي الْحَجِّ وَيَقُولُونَ إِنِ اشْتَرَطَ فَعَرَضَ لَهُ مَرَضٌ أَوْ عُذْرٌ فَلَهُ أَنْ يَحِلَّ وَيَخْرُجَ مِنْ إِحْرَامِهِ ‏.‏ وَهُوَ قَوْلُ الشَّافِعِيِّ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَاقَ ‏.‏ وَلَمْ يَرَ بَعْضُ أَهْلِ الْعِلْمِ الاِشْتِرَاطَ فِي الْحَجِّ وَقَالُوا إِنِ اشْتَرَطَ فَلَيْسَ لَهُ أَنْ يَخْرُجَ مِنْ إِحْرَامِهِ ‏.‏ وَيَرَوْنَهُ كَمَنْ لَمْ يَشْتَرِطْ ‏.‏

Бизга Зиёд ибн Айюб ал-Бағдодий ривоят қилди, у деди: бизга Аббод ибн Аввом ривоят қилди, у Ҳилол ибн Хаббобдан, у Икримадан, у Ибн Аббосдан (ривоят қилдики), Зубоа бинт аз-Зубайр Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам)нинг олдиларига келиб: «Эй Расулуллаҳ, мен ҳажни ирода қилдим, (иҳромга) шарт қўяйми?» деди. У: «Ҳа,» дедилар. (Зубоа): «Қандай дейин?» деди. У: «Айтгин: «Лаббайка-ллаҳумма лаббайк, маҳиллии минал-арзи ҳайсу таҳбисуний (Сенинг даъватингга жавоб бераман, эй Аллаҳ, даъватингга жавоб бераман; мени қаерда тўхтатиб қўйсанг, ернинг ўша (жойи) менинг (иҳромдан) чиқадиган жойимдир),» дедилар. (Термизий) деди: бу бобда Жобир, Асмо бинт Абу Бакр ва Оишадан ҳам (ривоят) бор. Абу Исо (Термизий) деди: Ибн Аббоснинг ҳадиси ҳасан саҳиҳдир. Баъзи илм аҳли наздида амал шунга (биноан)дир; улар ҳажда шарт қўйишни (жоиз) деб биладилар ва: «Агар (ҳаж қилувчи) шарт қўйган бўлиб, кейин унга касаллик ёки узр етса, у (иҳромдан) чиқиб, иҳромидан халос бўлиши мумкин,» дейдилар. Бу Шофии, Аҳмад ва Ишоқнинг сўзидир. Баъзи илм аҳли эса ҳажда шарт қўйишни (жоиз) кўрмаганлар ва: «Агар шарт қўйган бўлса ҳам, унинг иҳромидан чиқишга ҳаққи йўқ,» деганлар. Улар уни худди шарт қўймаган кишидек (деб) биладилар.