حَدَّثَنَا مَحْمُودُ بْنُ خَالِدٍ، حَدَّثَنَا أَبُو مُسْهِرٍ، حَدَّثَنِي عَبَّادُ بْنُ عَبَّادٍ الْخَوَّاصُ، عَنْ يَحْيَى بْنِ أَبِي عَمْرٍو السَّيْبَانِيِّ، عَنْ عَمْرِو بْنِ عَبْدِ اللَّهِ السَّيْبَانِيِّ، عَنْ عَوْفِ بْنِ مَالِكٍ الأَشْجَعِيِّ، قَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ " لاَ يَقُصُّ إِلاَّ أَمِيرٌ أَوْ مَأْمُورٌ أَوْ مُخْتَالٌ " .
Бизга Маҳмуд ибн Холид ривоят қилди, бизга Абу Мушир ривоят қилди, менга Аббод ибн Аббод ал-Хаввос Яҳё ибн Абу Амр ас-Сайбанийдан, у Амр ибн Абдуллаҳ ас-Сайбанийдан, у Авф ибн Молик ал-Ашжаъийдан ривоят қилди. У айтди: мен Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васалламнинг шундай деяётганларини эшитдим: «Амир ёки амрга буюрилган киши ёки манманлик қилувчидан бошқа ҳеч ким ваъз айтмайди».
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ، حَدَّثَنَا جَعْفَرُ بْنُ سُلَيْمَانَ، عَنِ الْمُعَلَّى بْنِ زِيَادٍ، عَنِ الْعَلاَءِ بْنِ بَشِيرٍ الْمُزَنِيِّ، عَنْ أَبِي الصِّدِّيقِ النَّاجِيِّ، عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ، قَالَ جَلَسْتُ فِي عِصَابَةٍ مِنْ ضُعَفَاءِ الْمُهَاجِرِينَ وَإِنَّ بَعْضَهُمْ لَيَسْتَتِرُ بِبَعْضٍ مِنَ الْعُرْىِ وَقَارِئٌ يَقْرَأُ عَلَيْنَا إِذْ جَاءَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَامَ عَلَيْنَا فَلَمَّا قَامَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم سَكَتَ الْقَارِئُ فَسَلَّمَ ثُمَّ قَالَ " مَا كُنْتُمْ تَصْنَعُونَ " . قُلْنَا يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّهُ كَانَ قَارِئٌ لَنَا يَقْرَأُ عَلَيْنَا فَكُنَّا نَسْتَمِعُ إِلَى كِتَابِ اللَّهِ . قَالَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " الْحَمْدُ لِلَّهِ الَّذِي جَعَلَ مِنْ أُمَّتِي مَنْ أُمِرْتُ أَنْ أَصْبِرَ نَفْسِي مَعَهُمْ " . قَالَ فَجَلَسَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَسَطَنَا لِيَعْدِلَ بِنَفْسِهِ فِينَا ثُمَّ قَالَ بِيَدِهِ هَكَذَا فَتَحَلَّقُوا وَبَرَزَتْ وُجُوهُهُمْ لَهُ - قَالَ - فَمَا رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم عَرَفَ مِنْهُمْ أَحَدًا غَيْرِي . فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " أَبْشِرُوا يَا مَعْشَرَ صَعَالِيكِ الْمُهَاجِرِينَ بِالنُّورِ التَّامِّ يَوْمَ الْقِيَامَةِ تَدْخُلُونَ الْجَنَّةَ قَبْلَ أَغْنِيَاءِ النَّاسِ بِنِصْفِ يَوْمٍ وَذَاكَ خَمْسُمِائَةِ سَنَةٍ " .
Бизга Мусаддад ривоят қилди, бизга Жаъфар ибн Сулаймон ал-Муъалло ибн Зиёддан, у ал-Ало ибн Башир ал-Музанийдан, у Абус-Сиддиқ ан-Нажийдан, у Абу Саид ал-Худрийдан ривоят қилди. У айтди: мен муҳожирларнинг заифларидан бўлган бир гуруҳ ичида ўтирган эдим, улардан баъзилари яланғочликдан баъзилари билан тўсилиб ўтирарди ва бир қори бизга ўқиб берарди. Шу пайт Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам келдилар ва олдимизда турдилар. Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам турганларида қори жим бўлди. У киши салом бердилар, сўнг: «Нима қилаётган эдинг-из?» дедилар. Биз: «Эй Расулуллаҳ, бизнинг бир қоримиз бор эди, бизга ўқиб берарди, биз Аллаҳнинг Китобини тинглардик», дедик. У айтди: Шунда Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам айтдилар: «Умматим ичидан мен улар билан бирга ўзимни сабр қилишга буюрилган кишиларни қилган Аллаҳга ҳамд бўлсин». У айтди: Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам ўзларини биз орасида тенг қўйиш учун ўртамизга ўтирдилар, сўнг қўллари билан шундай қилдилар: «Давра тузинглар», дедилар ва уларнинг юзлари у кишига қаратилди. У айтди: Мен Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам улардан мендан бошқа ҳеч кимни таниганларини кўрмадим. Сўнг Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам айтдилар: «Хушхабар бўлсин сизларга, эй камбағал муҳожирлар жамоаси, қиёмат куни тўлиқ нур билан! Сизлар Жаннатга одамларнинг бойларидан ярим кун олдин кирасизлар ва бу беш юз йилдир».
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى، حَدَّثَنِي عَبْدُ السَّلاَمِ، - يَعْنِي ابْنَ مُطَهَّرٍ أَبُو ظَفَرٍ - حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ خَلَفٍ الْعَمِّيُّ، عَنْ قَتَادَةَ، عَنْ أَنَسِ بْنِ مَالِكٍ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " لأَنْ أَقْعُدَ مَعَ قَوْمٍ يَذْكُرُونَ اللَّهَ تَعَالَى مِنْ صَلاَةِ الْغَدَاةِ حَتَّى تَطْلُعَ الشَّمْسُ أَحَبُّ إِلَىَّ مِنْ أَنْ أُعْتِقَ أَرْبَعَةً مِنْ وَلَدِ إِسْمَاعِيلَ وَلأَنْ أَقْعُدَ مَعَ قَوْمٍ يَذْكُرُونَ اللَّهَ مِنْ صَلاَةِ الْعَصْرِ إِلَى أَنْ تَغْرُبَ الشَّمْسُ أَحَبُّ إِلَىَّ مِنْ أَنْ أُعْتِقَ أَرْبَعَةً " .
Бизга Муҳаммад ибн ал-Мусанно ривоят қилди, менга Абдуссалом — яъни Ибн Мутаҳҳар Абу Зафар — ривоят қилди, бизга Мусо ибн Халаф ал-Аммий Қатодадан, у Анас ибн Моликдан ривоят қилди. У айтди: Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам айтдилар: «Бомдод намозидан то қуёш чиққунча Аллаҳ таолони зикр қилаётган бир қавм билан ўтиришим, менга Исмоил авлодидан тўрттасини озод қилишимдан кўра маҳбуброқдир. Аср намозидан то қуёш ботгунча Аллаҳни зикр қилаётган бир қавм билан ўтиришим, менга тўрттасини озод қилишимдан кўра маҳбуброқдир».
حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا حَفْصُ بْنُ غِيَاثٍ، عَنِ الأَعْمَشِ، عَنْ إِبْرَاهِيمَ، عَنْ عُبَيْدَةَ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ، قَالَ قَالَ لِي رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " اقْرَأْ عَلَىَّ سُورَةَ النِّسَاءِ " . قَالَ قُلْتُ أَقْرَأُ عَلَيْكَ وَعَلَيْكَ أُنْزِلَ قَالَ " إِنِّي أُحِبُّ أَنْ أَسْمَعَهُ مِنْ غَيْرِي " . قَالَ فَقَرَأْتُ عَلَيْهِ حَتَّى إِذَا انْتَهَيْتُ إِلَى قَوْلِهِ { فَكَيْفَ إِذَا جِئْنَا مِنْ كُلِّ أُمَّةٍ بِشَهِيدٍ } الآيَةَ فَرَفَعْتُ رَأْسِي فَإِذَا عَيْنَاهُ تَهْمِلاَنِ .
Бизга Усмон ибн Абу Шайба ривоят қилди, бизга Ҳафс ибн Ғиёс ал-Аъмашдан, у Иброҳимдан, у Убайдадан, у Абдуллаҳдан ривоят қилди. У айтди: Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам менга: «Менга Нисо сурасини ўқиб бер», дедилар. У айтди: мен дедим: «Сенга ўқиб берайми, ҳолбуки у сенга нозил қилинган-ку?» У: «Албатта, мен уни ўзимдан бошқадан эшитишни яхши кўраман», дедилар. У айтди: мен у кишига ўқиб бердим, то ‹Ҳар бир умматдан бир гувоҳ келтирсак, қандай бўлар экан?› деган оятга етганимда бошимни кўтардим, шунда у кишининг икки кўзлари ёш тўкаётган эди.