حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يُوسُفَ، قَالَ سَمِعْتُ مَالِكًا، يُحَدِّثُ عَنْ أَبِي النَّضْرِ، مَوْلَى عُمَرَ بْنِ عُبَيْدِ اللَّهِ عَنْ عَامِرِ بْنِ سَعْدِ بْنِ أَبِي وَقَّاصٍ، عَنْ أَبِيهِ، قَالَ مَا سَمِعْتُ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ لأَحَدٍ يَمْشِي عَلَى الأَرْضِ إِنَّهُ مِنْ أَهْلِ الْجَنَّةِ. إِلاَّ لِعَبْدِ اللَّهِ بْنِ سَلاَمٍ قَالَ وَفِيهِ نَزَلَتْ هَذِهِ الآيَةُ {وَشَهِدَ شَاهِدٌ مِنْ بَنِي إِسْرَائِيلَ} الآيَةَ. قَالَ لاَ أَدْرِي قَالَ مَالِكٌ الآيَةَ أَوْ فِي الْحَدِيثِ.
Абдуллаҳ ибн Юсуф бизга айтди, у деди: Моликни эшитдим, у Абун-Назр — Умар ибн Убайдуллаҳнинг мавлоси — дан, Омир ибн Саъд ибн Абу Ваққосдан, отасидан (ривоят қилиб) ҳикоя қилар эди, у деди: Мен Набий соллаллаҳу алайҳи васалламни ер устида юрувчи бирор кишига «у жаннат аҳлидан» деганини эшитмадим, фақат Абдуллаҳ ибн Саломга (айтганини эшитдим). (Отам) деди: У ҳақида мана бу оят нозил бўлди: {Бани Исроилдан бир гувоҳ гувоҳлик берди...} (оят). У: «Билмайман, Молик ‹(оят)ни› (хабар)да дедими ёки ҳадис ичида (дедими)», деди.
حَدَّثَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدٍ، حَدَّثَنَا أَزْهَرُ السَّمَّانُ، عَنِ ابْنِ عَوْنٍ، عَنْ مُحَمَّدٍ، عَنْ قَيْسِ بْنِ عُبَادٍ، قَالَ كُنْتُ جَالِسًا فِي مَسْجِدِ الْمَدِينَةِ، فَدَخَلَ رَجُلٌ عَلَى وَجْهِهِ أَثَرُ الْخُشُوعِ، فَقَالُوا هَذَا رَجُلٌ مِنْ أَهْلِ الْجَنَّةِ. فَصَلَّى رَكْعَتَيْنِ تَجَوَّزَ فِيهِمَا ثُمَّ خَرَجَ، وَتَبِعْتُهُ فَقُلْتُ إِنَّكَ حِينَ دَخَلْتَ الْمَسْجِدَ قَالُوا هَذَا رَجُلٌ مِنْ أَهْلِ الْجَنَّةِ. قَالَ وَاللَّهِ مَا يَنْبَغِي لأَحَدٍ أَنْ يَقُولَ مَا لاَ يَعْلَمُ وَسَأُحَدِّثُكَ لِمَ ذَاكَ رَأَيْتُ رُؤْيَا عَلَى عَهْدِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَقَصَصْتُهَا عَلَيْهِ، وَرَأَيْتُ كَأَنِّي فِي رَوْضَةٍ ـ ذَكَرَ مِنْ سَعَتِهَا وَخُضْرَتِهَا ـ وَسْطَهَا عَمُودٌ مِنْ حَدِيدٍ، أَسْفَلُهُ فِي الأَرْضِ وَأَعْلاَهُ فِي السَّمَاءِ، فِي أَعْلاَهُ عُرْوَةٌ فَقِيلَ لَهُ ارْقَهْ. قُلْتُ لاَ أَسْتَطِيعُ. فَأَتَانِي مِنْصَفٌ فَرَفَعَ ثِيَابِي مِنْ خَلْفِي، فَرَقِيتُ حَتَّى كُنْتُ فِي أَعْلاَهَا، فَأَخَذْتُ بِالْعُرْوَةِ، فَقِيلَ لَهُ اسْتَمْسِكْ. فَاسْتَيْقَظْتُ وَإِنَّهَا لَفِي يَدِي، فَقَصَصْتُهَا عَلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ " تِلْكَ الرَّوْضَةُ الإِسْلاَمُ، وَذَلِكَ الْعَمُودُ عَمُودُ الإِسْلاَمِ، وَتِلْكَ الْعُرْوَةُ عُرْوَةُ الْوُثْقَى، فَأَنْتَ عَلَى الإِسْلاَمِ حَتَّى تَمُوتَ ". وَذَاكَ الرَّجُلُ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ سَلاَمٍ. وَقَالَ لِي خَلِيفَةُ حَدَّثَنَا مُعَاذٌ، حَدَّثَنَا ابْنُ عَوْنٍ، عَنْ مُحَمَّدٍ، حَدَّثَنَا قَيْسُ بْنُ عُبَادٍ، عَنِ ابْنِ سَلاَمٍ، قَالَ وَصِيفٌ مَكَانَ مِنْصَفٌ.
Абдуллаҳ ибн Муҳаммад менга айтди, Азҳар Саммон бизга айтди, Ибн Авндан, Муҳаммаддан, Қайс ибн Убоддан, у деди: Мен Мадина масжидида ўтирган эдим, шу пайт юзида хушуъ (хокисорлик) изи бўлган бир киши кирди. (Одамлар): «Бу — жаннат аҳлидан бир киши», дедилар. У икки ракат намоз ўқиди, уларда (жуда) қисқартирди, сўнг чиқди. Мен унинг ортидан эргашдим ва: «Сен масжидга кирганингда, (одамлар): ‹Бу жаннат аҳлидан бир киши›, дедилар», дедим. У: «Аллаҳга қасам, ҳеч кимга билмаган нарсасини айтиш лойиқ эмас; мен сенга нега (улар шундай деганини) ҳикоя қиламан: Мен Набий соллаллаҳу алайҳи васаллам замонида бир туш кўрдим ва уни унга ҳикоя қилдим. Мен гўё бир боғда (рауза) — унинг кенглиги ва кўкатини (яшиллиги) зикр қилди — унинг ўртаси(да)да темирдан бир устун (турган) ҳолда (кўрдим), унинг ости ерда, тепаси осмонда, тепасида бир ҳалқа (урва) бор эди. (Менга): ‹Унга чиқ›, дейилди. Мен: ‹Эплай олмайман›, дедим. Шунда менга бир хизматкор (минсаф) келди ва кийимларимни ортимдан кўтарди, мен чиқдим, токи унинг тепасида бўлдим ва ҳалқани ушлади. (Менга): ‹Маҳкам ушла›, дейилди. Мен уйғондим, ҳолбуки у (ҳалқа) қўлимда эди. Мен буни Набий соллаллаҳу алайҳи васалламга ҳикоя қилдим. У: ‹У боғ Ислом, у устун Ислом устуни, у ҳалқа эса маҳкам ҳалқа (урватул-вусқо)дир; сен ўлгунингча Ислом устида (собит)сан›, деди». У киши Абдуллаҳ ибн Салом эди. Менга Халифа (ҳам) айтди: Муоз бизга айтди, Ибн Авн бизга айтди, Муҳаммаддан, Қайс ибн Убод бизга айтди, Ибн Саломдан, у: «Минсаф ўрнида васиф (хизматчи)», деди.
حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ حَرْبٍ، حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ أَبِي بُرْدَةَ، عَنْ أَبِيهِ، أَتَيْتُ الْمَدِينَةَ فَلَقِيتُ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ سَلاَمٍ ـ رضى الله عنه ـ فَقَالَ أَلاَ تَجِيءُ فَأُطْعِمَكَ سَوِيقًا وَتَمْرًا، وَتَدْخُلَ فِي بَيْتٍ ثُمَّ قَالَ إِنَّكَ بِأَرْضٍ الرِّبَا بِهَا فَاشٍ، إِذَا كَانَ لَكَ عَلَى رَجُلٍ حَقٌّ فَأَهْدَى إِلَيْكَ حِمْلَ تِبْنٍ، أَوْ حِمْلَ شَعِيرٍ أَوْ حِمْلَ قَتٍّ، فَلاَ تَأْخُذْهُ، فَإِنَّهُ رِبًا. وَلَمْ يَذْكُرِ النَّضْرُ وَأَبُو دَاوُدَ وَوَهْبٌ عَنْ شُعْبَةَ الْبَيْتَ.
Сулаймон ибн Ҳарб бизга айтди, Шуъба бизга айтди, Саъид ибн Абу Бурдадан, отасидан: Мен Мадинага келдим ва Абдуллаҳ ибн Салом розияллаҳу анҳуни учратдим. У: «Келмайсанми, сенга савиқ (қовурилган ун шарбати) ва хурмо едирсам ва бир уйга кирса эдинг (меҳмон қилсам)?», деди, сўнг: «Сен рибо (судхўрлик) кенг тарқалган бир ерда(сан). Сенга бир киши устида ҳақ (қарз) бўлса ва у сенга бир юк сомон, ёки бир юк арпа, ёки бир юк пичан ҳадя қилса, уни олма, чунки у рибодир», деди. Назр, Абу Довуд ва Ваҳб Шуъбадан (ривоятда) уйни зикр қилмадилар.