Қаерда бўлса ҳам қиблага юзланиш

Namoz kitobi · 4 ҳадис

باب التَّوَجُّهِ نَحْوَ الْقِبْلَةِ حَيْثُ كَانَ

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ رَجَاءٍ، قَالَ حَدَّثَنَا إِسْرَائِيلُ، عَنْ أَبِي إِسْحَاقَ، عَنِ الْبَرَاءِ بْنِ عَازِبٍ ـ رضى الله عنهما ـ قَالَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم صَلَّى نَحْوَ بَيْتِ الْمَقْدِسِ سِتَّةَ عَشَرَ أَوْ سَبْعَةَ عَشَرَ شَهْرًا، وَكَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يُحِبُّ أَنْ يُوَجَّهَ إِلَى الْكَعْبَةِ، فَأَنْزَلَ اللَّهُ ‏{‏قَدْ نَرَى تَقَلُّبَ وَجْهِكَ فِي السَّمَاءِ‏}‏ فَتَوَجَّهَ نَحْوَ الْكَعْبَةِ، وَقَالَ السُّفَهَاءُ مِنَ النَّاسِ ـ وَهُمُ الْيَهُودُ ـ مَا وَلاَّهُمْ عَنْ قِبْلَتِهِمُ الَّتِي كَانُوا عَلَيْهَا ‏{‏قُلْ لِلَّهِ الْمَشْرِقُ وَالْمَغْرِبُ يَهْدِي مَنْ يَشَاءُ إِلَى صِرَاطٍ مُسْتَقِيمٍ‏}‏ فَصَلَّى مَعَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم رَجُلٌ ثُمَّ خَرَجَ بَعْدَ مَا صَلَّى، فَمَرَّ عَلَى قَوْمٍ مِنَ الأَنْصَارِ فِي صَلاَةِ الْعَصْرِ نَحْوَ بَيْتِ الْمَقْدِسِ فَقَالَ هُوَ يَشْهَدُ أَنَّهُ صَلَّى مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم، وَأَنَّهُ تَوَجَّهَ نَحْوَ الْكَعْبَةِ‏.‏ فَتَحَرَّفَ الْقَوْمُ حَتَّى تَوَجَّهُوا نَحْوَ الْكَعْبَةِ‏.‏

Бизга Абдуллаҳ ибн Ражў ривоят қилди, у деди: бизга Исроил, Абу Ишоқдан, у ал-Баро ибн Озиб (розияллаҳу анҳумо)дан ривоят қилди, у деди: Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам) Байтул-Мақдис (Қуддус) томонга ўн олти ёки ўн етти ой намоз ўқидилар. Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам) Каъбага юзланишни яхши кўрардилар. Шунда Аллаҳ: ‹Юзингни осмонга (интизор бўлиб) буришингни кўриб турибмиз...› (оятини) нозил қилди. Шунда у киши Каъба томонга юзландилар. Одамлардан аҳмоқлар — улар яҳудийлар — : ‹Уларни илгари (турган) қиблаларидан нима бурди?› дедилар. (Аллаҳ): ‹Айт: шарқ ҳам, ғарб ҳам Аллаҳники; У хоҳлаган кишини тўғри йўлга ҳидоят қилади›, (деб нозил қилди). Шунда бир киши Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам) билан намоз ўқиб, сўнг ўқиб бўлгач чиқди ва ансорлардан бир қавмнинг ёнидан ўтди — улар аср намозини Байтул-Мақдис томонга (ўқиётган) эдилар. У: «У гувоҳлик берадики, у Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам) билан намоз ўқиди ва у (Набий) Каъба томонга юзланди,» деди. Шунда қавм — Каъба томонга юзлангунча — бурилиб (намозда давом этдилар).

حَدَّثَنَا مُسْلِمٌ، قَالَ حَدَّثَنَا هِشَامٌ، قَالَ حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ أَبِي كَثِيرٍ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ، عَنْ جَابِرٍ، قَالَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يُصَلِّي عَلَى رَاحِلَتِهِ حَيْثُ تَوَجَّهَتْ، فَإِذَا أَرَادَ الْفَرِيضَةَ نَزَلَ فَاسْتَقْبَلَ الْقِبْلَةَ‏.‏

Бизга Муслим ривоят қилди, у деди: бизга Ҳишом ривоят қилди, у деди: бизга Яҳё ибн Абу Касир, Муҳаммад ибн Абдурраҳмондан, у Жобирдан ривоят қилди, у деди: Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам) уловлари қайси томонга юзланса, ўша (томонга қарата намоз) ўқирдилар. Фарзни хоҳлаганларида эса, тушиб, қиблага юзланардилар.

حَدَّثَنَا عُثْمَانُ، قَالَ حَدَّثَنَا جَرِيرٌ، عَنْ مَنْصُورٍ، عَنْ إِبْرَاهِيمَ، عَنْ عَلْقَمَةَ، قَالَ قَالَ عَبْدُ اللَّهِ صَلَّى النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ـ قَالَ إِبْرَاهِيمُ لاَ أَدْرِي زَادَ أَوْ نَقَصَ ـ فَلَمَّا سَلَّمَ قِيلَ لَهُ يَا رَسُولَ اللَّهِ، أَحَدَثَ فِي الصَّلاَةِ شَىْءٌ قَالَ ‏"‏ وَمَا ذَاكَ ‏"‏‏.‏ قَالُوا صَلَّيْتَ كَذَا وَكَذَا‏.‏ فَثَنَى رِجْلَيْهِ وَاسْتَقْبَلَ الْقِبْلَةَ، وَسَجَدَ سَجْدَتَيْنِ ثُمَّ سَلَّمَ، فَلَمَّا أَقْبَلَ عَلَيْنَا بِوَجْهِهِ قَالَ ‏"‏ إِنَّهُ لَوْ حَدَثَ فِي الصَّلاَةِ شَىْءٌ لَنَبَّأْتُكُمْ بِهِ، وَلَكِنْ إِنَّمَا أَنَا بَشَرٌ مِثْلُكُمْ، أَنْسَى كَمَا تَنْسَوْنَ، فَإِذَا نَسِيتُ فَذَكِّرُونِي، وَإِذَا شَكَّ أَحَدُكُمْ فِي صَلاَتِهِ فَلْيَتَحَرَّى الصَّوَابَ، فَلْيُتِمَّ عَلَيْهِ ثُمَّ يُسَلِّمْ، ثُمَّ يَسْجُدْ سَجْدَتَيْنِ ‏"‏‏.‏

Бизга Усмон ривоят қилди, у деди: бизга Жарир, Мансурдан, у Иброҳимдан, у Алқамадан ривоят қилди, у деди: Абдуллаҳ деди: Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам) намоз ўқидилар — Иброҳим: зиёда қилдиларми ёки камайтирдиларми, билмайман, деди — салом берганларида, у кишига: «Эй Расулуллаҳ, намозда бирор (янги) нарса (ҳукм) содир бўлдими?» дейилди. У: «У нима?» дедилар. Улар: «Сен шундай-шундай (ракаат) ўқидинг,» дедилар. Шунда у киши оёқларини букиб (қайтариб), қиблага юзланиб, икки сажда қилдилар, сўнг салом бердилар. Бизга юзланганларида: «Албатта, намозда бирор нарса содир бўлганида, мен сизларга уни хабар қилган бўлардим. Лекин мен ҳам сизлар каби башар (инсон)ман; сизлар унутгандек мен ҳам унутаман. Шу сабабли мен унутсам, менга эслатинглар. Сизлардан бири намозида шубҳа қилса, тўғрисини (аниқлашга) ҳаракат қилсин, сўнг шунга биноан (намозни) тугатсин, кейин салом берсин, сўнг икки сажда қилсин,» дедилар.

حَدَّثَنَا ابْنُ أَبِي مَرْيَمَ، قَالَ أَخْبَرَنَا يَحْيَى بْنُ أَيُّوبَ، قَالَ حَدَّثَنِي حُمَيْدٌ، قَالَ سَمِعْتُ أَنَسًا، بِهَذَا‏.‏

Бизга Ибн Абу Марям ривоят қилди, у деди: бизга Яҳё ибн Айюб хабар берди, у деди: менга Ҳумайд ривоят қилди, у деди: мен Анасни шу (мазмунда) эшитдим.