وَحَدَّثَنَا خَلَفُ بْنُ هِشَامٍ، حَدَّثَنَا مَالِكُ بْنُ أَنَسٍ، ح وَحَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى، - وَاللَّفْظُ لَهُ - قَالَ قَرَأْتُ عَلَى مَالِكٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ نَوْفَلٍ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ عَائِشَةَ عَنْ جُدَامَةَ بِنْتِ وَهْبٍ الأَسَدِيَّةِ أَنَّهَا سَمِعَتْ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ " لَقَدْ هَمَمْتُ أَنْ أَنْهَى عَنِ الْغِيلَةِ حَتَّى ذَكَرْتُ أَنَّ الرُّومَ وَفَارِسَ يَصْنَعُونَ ذَلِكَ فَلاَ يَضُرُّ أَوْلاَدَهُمْ " . قَالَ مُسْلِمٌ وَأَمَّا خَلَفٌ فَقَالَ عَنْ جُذَامَةَ الأَسَدِيَّةِ . وَالصَّحِيحُ مَا قَالَهُ يَحْيَى بِالدَّالِ .
Ва бизга Халаф ибн Ҳишом ривоят қилди, бизга Молик ибн Анас ривоят қилди; (ҳ) ва бизга Яҳё ибн Яҳё — лафз уники — ривоят қилди, у деди: Моликка Муҳаммад ибн Абдурраҳмон ибн Навфалдан, у Урвадан, у Оишадан, у Жудома бинт Ваҳб ал-Асадийядан (ривоят қилганини) ўқиб бердим — у (Жудома) Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам)ни шундай деяётганини эшитди: «Мен ғиладан (эмизикли аёлга яқинлик қилишдан) қайтаришни қасд қилган эдим, ҳатто Рум ва Форс (аҳли) буни қилишини, (аммо) бу уларнинг болаларига зарар қилмаслигини эсладим» деди. Муслим деди: Халаф эса «Жузома ал-Асадийядан» деди; тўғриси Яҳё ‹дол› (ҳарфи) билан айтганидир.
حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ سَعِيدٍ، وَمُحَمَّدُ بْنُ أَبِي عُمَرَ، قَالاَ حَدَّثَنَا الْمُقْرِئُ، حَدَّثَنَا سَعِيدُ، بْنُ أَبِي أَيُّوبَ حَدَّثَنِي أَبُو الأَسْوَدِ، عَنْ عُرْوَةَ، عَنْ عَائِشَةَ، عَنْ جُدَامَةَ بِنْتِ وَهْبٍ، أُخْتِ عُكَّاشَةَ قَالَتْ حَضَرْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي أُنَاسٍ وَهُوَ يَقُولُ " لَقَدْ هَمَمْتُ أَنْ أَنْهَى عَنِ الْغِيلَةِ فَنَظَرْتُ فِي الرُّومِ وَفَارِسَ فَإِذَا هُمْ يُغِيلُونَ أَوْلاَدَهُمْ فَلاَ يَضُرُّ أَوْلاَدَهُمْ ذَلِكَ شَيْئًا " . ثُمَّ سَأَلُوهُ عَنِ الْعَزْلِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " ذَلِكَ الْوَأْدُ الْخَفِيُّ " . زَادَ عُبَيْدُ اللَّهِ فِي حَدِيثِهِ عَنِ الْمُقْرِئِ وَهْىَ { وَإِذَا الْمَوْءُودَةُ سُئِلَتْ}
Бизга Убайдуллаҳ ибн Саид ва Муҳаммад ибн Абу Умар ривоят қилиб, иккаласи: бизга ал-Муқри ривоят қилди, бизга Саид ибн Абу Айюб ривоят қилди, менга Абул-Асвад Урвадан, у Оишадан, у Уккошанинг синглиси Жудома бинт Ваҳбдан ривоят қилди, у деди: Мен Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам) ҳузурида бир неча киши орасида ҳозир бўлдим, у шундай дерди: «Мен ғиладан қайтаришни қасд қилган эдим, сўнг Рум ва Форсга назар солдим, қарасам, улар болаларига ғила қилар эканлар, (аммо) бу уларнинг болаларига ҳеч зарар қилмайди» деди. Сўнг улар ундан азл ҳақида сўрадилар, Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам): «У — яширин тириклайин кўмишдир» деди. Убайдуллаҳ ал-Муқридан (қилган) ҳадисида (шуни) қўшди: У — ‹Тириклайин кўмилган қиз(ча)дан сўралганида...› (ояти)дир.
وَحَدَّثَنَاهُ أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ إِسْحَاقَ، حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ أَيُّوبَ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ نَوْفَلٍ الْقُرَشِيِّ، عَنْ عُرْوَةَ، عَنْ عَائِشَةَ، عَنْ جُدَامَةَ بِنْتِ وَهْبٍ، الأَسَدِيَّةِ أَنَّهَا قَالَتْ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم . فَذَكَرَ بِمِثْلِ حَدِيثِ سَعِيدِ بْنِ أَبِي أَيُّوبَ فِي الْعَزْلِ وَالْغِيلَةِ . غَيْرَ أَنَّهُ قَالَ " الْغِيَالِ " .
Ва бизга буни Абу Бакр ибн Абу Шайба ривоят қилди, бизга Яҳё ибн Ишоқ ривоят қилди, бизга Яҳё ибн Айюб Муҳаммад ибн Абдурраҳмон ибн Навфал ал-Қурашийдан, у Урвадан, у Оишадан, у Жудома бинт Ваҳб ал-Асадийядан ривоят қилдики, у деди: Мен Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам)ни эшитдим — ва азл ҳамда ғила ҳақида Саид ибн Абу Айюбнинг ҳадиси каби зикр қилди, фақат у: «ал-Ғиёл» деди.
حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ نُمَيْرٍ، وَزُهَيْرُ بْنُ حَرْبٍ، - وَاللَّفْظُ لاِبْنِ نُمَيْرٍ - قَالاَ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يَزِيدَ الْمَقْبُرِيُّ، حَدَّثَنَا حَيْوَةُ، حَدَّثَنِي عَيَّاشُ بْنُ عَبَّاسٍ، أَنَّ أَبَا النَّضْرِ، حَدَّثَهُ عَنْ عَامِرِ بْنِ سَعْدٍ، أَنَّ أُسَامَةَ بْنَ زَيْدٍ، أَخْبَرَ وَالِدَهُ، سَعْدَ بْنَ أَبِي وَقَّاصٍ أَنَّ رَجُلاً، جَاءَ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ إِنِّي أَعْزِلُ عَنِ امْرَأَتِي . فَقَالَ لَهُ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " لِمَ تَفْعَلُ ذَلِكَ " . فَقَالَ الرَّجُلُ أُشْفِقُ عَلَى وَلَدِهَا أَوْ عَلَى أَوْلاَدِهَا . فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " لَوْ كَانَ ذَلِكَ ضَارًّا ضَرَّ فَارِسَ وَالرُّومَ " . وَقَالَ زُهَيْرٌ فِي رِوَايَتِهِ " إِنْ كَانَ لِذَلِكَ فَلاَ مَا ضَارَ ذَلِكَ فَارِسَ وَلاَ الرُّومَ "
Менга Муҳаммад ибн Абдуллаҳ ибн Нумайр ва Зуҳайр ибн Ҳарб — лафз Ибн Нумайрники — ривоят қилиб, иккаласи: бизга Абдуллаҳ ибн Язид ал-Мақбурий ривоят қилди, бизга Ҳайва ривоят қилди, менга Айёш ибн Аббос ривоят қилдики, Абу ан-Назр унга Омир ибн Саъддан ривоят қилдики, Усома ибн Зайд отаси Саъд ибн Абу Ваққосга хабар бердики, бир киши Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам)нинг олдига келиб: «Мен аёлимдан азл қиламан» деди. Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам) унга: «Нега буни қиласан?» деди. Киши: «Унинг боласидан (ёки болаларидан) қўрқаман (ачинаман)» деди. Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам): «Агар бу зарар қиладиган бўлганида, Форс ва Румга зарар қиларди» деди. Зуҳайр ўз ривоятида: «Агар шунинг учун бўлса, йўқ (керакмас) — бу Форсга ҳам, Румга ҳам зарар қилмаган» деди.