Аллаҳга таваккули ва Аллаҳнинг уни одамлардан сақлаши

Fazilatlar kitobi · 3 ҳадис

باب تَوَكُّلِهِ عَلَى اللَّهِ وَعِصْمَةِ اللَّهِ تَعَالَى لَهُ مِنَ النَّاسِ ‏‏

حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ، أَخْبَرَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ، أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ أَبِي، سَلَمَةَ عَنْ جَابِرٍ، ح وَحَدَّثَنِي أَبُو عِمْرَانَ، مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرِ بْنِ زِيَادٍ - وَاللَّفْظُ لَهُ - أَخْبَرَنَا إِبْرَاهِيمُ، - يَعْنِي ابْنَ سَعْدٍ - عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ سِنَانِ بْنِ أَبِي سِنَانٍ الدُّؤَلِيِّ، عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ، قَالَ غَزَوْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم غَزْوَةً قِبَلَ نَجْدٍ فَأَدْرَكَنَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي وَادٍ كَثِيرِ الْعِضَاهِ فَنَزَلَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم تَحْتَ شَجَرَةٍ فَعَلَّقَ سَيْفَهُ بِغُصْنٍ مِنْ أَغْصَانِهَا - قَالَ - وَتَفَرَّقَ النَّاسُ فِي الْوَادِي يَسْتَظِلُّونَ بِالشَّجَرِ - قَالَ - فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏ "‏ إِنَّ رَجُلاً أَتَانِي وَأَنَا نَائِمٌ فَأَخَذَ السَّيْفَ فَاسْتَيْقَظْتُ وَهُوَ قَائِمٌ عَلَى رَأْسِي فَلَمْ أَشْعُرْ إِلاَّ وَالسَّيْفُ صَلْتًا فِي يَدِهِ فَقَالَ لِي مَنْ يَمْنَعُكَ مِنِّي قَالَ قُلْتُ اللَّهُ ‏.‏ ثُمَّ قَالَ فِي الثَّانِيَةِ مَنْ يَمْنَعُكَ مِنِّي قَالَ قُلْتُ اللَّهُ ‏.‏ قَالَ فَشَامَ السَّيْفَ فَهَا هُوَ ذَا جَالِسٌ ‏"‏ ‏.‏ ثُمَّ لَمْ يَعْرِضْ لَهُ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏.‏

Бизга Абд ибн Ҳумайд ривоят қилди, бизга Абдурраззоқ хабар берди, бизга Маъмар Зуҳрийдан, у Абу Саламадан, у Жобирдан хабар берди (ҳ). Менга Абу Имрон Муҳаммад ибн Жаъфар ибн Зиёд ҳам — лафз уники — хабар берди, бизга Иброҳим — яъни ибн Саъд — Зуҳрийдан, у Синон ибн Абу Синон ад-Дуъалийдан, у Жобир ибн Абдуллаҳдан хабар берди, у деди: Биз Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам билан Нажд томонга ғазотга чиқдик. Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам бизга тиканли дарахтлари кўп бир водийда етиб келди. Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам бир дарахт остига тушди ва қиличини унинг шохларидан бирига илди. (Рови) деди: Одамлар водийда тарқалиб, дарахтлар соясида сояланди. (Рови) деди: Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам: «Мен ухлаб ётганимда, бир киши менинг олдимга келди ва қилични олди. Мен уйғонсам, у бошим устида турибди ва мен сезмасимдан қилич унинг қўлида яланғоч эди. У менга: ‹Мендан сени ким ҳимоя қилади?› деди. Мен: ‹Аллаҳ›, дедим. Сўнг иккинчи марта: ‹Мендан сени ким ҳимоя қилади?› деди. Мен: ‹Аллаҳ›, дедим. У қилични қинига солди. Мана, у ўтирибди», деди. Сўнг Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам унга (жазо билан) қаршилик қилмади.

وَحَدَّثَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ الدَّارِمِيُّ، وَأَبُو بَكْرِ بْنُ إِسْحَاقَ قَالاَ أَخْبَرَنَا أَبُو الْيَمَانِ، أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، حَدَّثَنِي سِنَانُ بْنُ أَبِي سِنَانٍ الدُّؤَلِيُّ، وَأَبُو سَلَمَةَ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ أَنَّ جَابِرَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ الأَنْصَارِيَّ، وَكَانَ، مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم أَخْبَرَهُمَا أَنَّهُ غَزَا مَعَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم غَزْوَةً قِبَلَ نَجْدٍ فَلَمَّا قَفَلَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم قَفَلَ مَعَهُ فَأَدْرَكَتْهُمُ الْقَائِلَةُ يَوْمًا ثُمَّ ذَكَرَ نَحْوَ حَدِيثِ إِبْرَاهِيمَ بْنِ سَعْدٍ وَمَعْمَرٍ ‏.‏

Менга Абдуллаҳ ибн Абдурраҳмон ад-Доримий ва Абу Бакр ибн Ишоқ ривоят қилди, иккаласи деди: Бизга Абул-Ямон хабар берди, бизга Шуъайб Зуҳрийдан хабар берди, менга Синон ибн Абу Синон ад-Дуъалий ва Абу Салама ибн Абдурраҳмон ривоят қилди: Набий соллаллаҳу алайҳи васалламнинг ашобларидан бўлган Жобир ибн Абдуллаҳ ал-Ансорий иккаласига хабар бердики, у Набий соллаллаҳу алайҳи васаллам билан Нажд томонга ғазотга чиққан эди. Набий соллаллаҳу алайҳи васаллам (ғазотдан) қайтганида, у ҳам у билан қайтди. Бир куни уларни қайлула (тушлик уйқуси) вақти тутди. Сўнг у Иброҳим ибн Саъд ва Маъмарнинг ҳадисига ўхшаш зикр қилди.

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا عَفَّانُ، حَدَّثَنَا أَبَانُ بْنُ يَزِيدَ، حَدَّثَنَا يَحْيَى، بْنُ أَبِي كَثِيرٍ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ، عَنْ جَابِرٍ، قَالَ أَقْبَلْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم حَتَّى إِذَا كُنَّا بِذَاتِ الرِّقَاعِ ‏.‏ بِمَعْنَى حَدِيثِ الزُّهْرِيِّ وَلَمْ يَذْكُرْ ثُمَّ لَمْ يَعْرِضْ لَهُ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏.‏

Бизга Абу Бакр ибн Абу Шайба ривоят қилди, бизга Аффон ривоят қилди, бизга Абон ибн Язид ривоят қилди, бизга Яҳё ибн Абу Касир Абу Саламадан, у Жобирдан ривоят қилди, у деди: Биз Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам билан йўлга тушдик, токи Зотур-Риқўда бўлдик... Зуҳрийнинг ҳадиси маъносида (ривоят қилди) ва «Сўнг Расулуллаҳ соллаллаҳу алайҳи васаллам унга (жазо билан) қаршилик қилмади» деган сўзни зикр қилмади.