باب ذِكْرِ الاِخْتِلاَفِ عَلَى يَحْيَى بْنِ أَبِي كَثِيرٍ فِي خَبَرِ أَبِي سَلَمَةَ فِيهِ
أَخْبَرَنَا أَبُو دَاوُدَ، قَالَ حَدَّثَنَا هَارُونُ، قَالَ حَدَّثَنَا عَلِيٌّ، - هُوَ ابْنُ الْمُبَارَكِ - قَالَ حَدَّثَنَا يَحْيَى، عَنْ أَبِي سَلَمَةَ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " الشَّهْرُ يَكُونُ تِسْعَةً وَعِشْرِينَ وَيَكُونُ ثَلاَثِينَ فَإِذَا رَأَيْتُمُوهُ فَصُومُوا وَإِذَا رَأَيْتُمُوهُ فَأَفْطِرُوا فَإِنْ غُمَّ عَلَيْكُمْ فَأَكْمِلُوا الْعِدَّةَ " .
Бизга Абу Довуд хабар берди, у деди: бизга Ҳорун ривоят қилди, у деди: бизга Али — у Ибн ал-Муборак — ривоят қилди, у деди: бизга Яҳё ривоят қилди, Абу Саламадан, у Абу Ҳурайра (розияллаҳу анҳу)дан (ривоят қилдики), у деди: Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам): «Ой йигирма тўққиз бўлади, ўттиз ҳам бўлади. Уни кўрсангиз, рўза тутинг; уни кўрсангиз, рўзани очинг. Агар (осмон) сизга булутли бўлса, саноқни тўлдиринг,» дедилар.
أَخْبَرَنِي عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ فَضَالَةَ بْنِ إِبْرَاهِيمَ، قَالَ أَنْبَأَنَا مُحَمَّدٌ، قَالَ حَدَّثَنَا مُعَاوِيَةُ، ح وَأَخْبَرَنِي أَحْمَدُ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ الْمُغِيرَةِ، قَالَ حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ سَعِيدٍ، عَنْ مُعَاوِيَةَ، - وَاللَّفْظُ لَهُ - عَنْ يَحْيَى بْنِ أَبِي كَثِيرٍ، أَنَّ أَبَا سَلَمَةَ، أَخْبَرَهُ أَنَّهُ، سَمِعَ عَبْدَ اللَّهِ، وَهُوَ - ابْنُ عُمَرَ - يَقُولُ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ " الشَّهْرُ تِسْعٌ وَعِشْرُونَ " .
Менга Убайдуллаҳ ибн Фазола ибн Иброҳим хабар берди, у деди: бизга Муҳаммад хабар берди, у деди: бизга Муовия ривоят қилди; ва менга Аҳмад ибн Муҳаммад ибн ал-Муғира хабар берди, у деди: бизга Усмон ибн Саид ривоят қилди, Муовиядан — лафз уники — у Яҳё ибн Абу Касирдан (ривоят қилдики), Абу Салама унга хабар беришича, у Абдуллаҳ — у Ибн Умар (розияллаҳу анҳумо) — нинг: «Мен Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам)нинг: ‹Ой йигирма тўққиздир,› деяётганларини эшитдим,» деганини эшитди.
أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى، قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ، عَنْ سُفْيَانَ، عَنِ الأَسْوَدِ بْنِ قَيْسٍ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ عَمْرٍو، عَنِ ابْنِ عُمَرَ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ " إِنَّا أُمَّةٌ أُمِّيَّةٌ لاَ نَكْتُبُ وَلاَ نَحْسِبُ الشَّهْرُ هَكَذَا وَهَكَذَا وَهَكَذَا " . ثَلاَثًا حَتَّى ذَكَرَ تِسْعًا وَعِشْرِينَ .
Бизга Муҳаммад ибн ал-Мусанно хабар берди, у деди: бизга Абдурраҳмон ривоят қилди, Суфёндан, у ал-Асвад ибн Қайсдан, у Саид ибн Амрдан, у Ибн Умар (розияллаҳу анҳумо)дан, у Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам)дан (ривоят қилдики), у дедилар: «Биз уммий (саводсиз) умматмиз, ёзмаймиз ва ҳисоб (астрономик ҳисоб) қилмаймиз. Ой мана шундай, мана шундай ва мана шундай,» дедилар — уч марта — то йигирма тўққизни зикр қилгунларича.
أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى، وَمُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ، عَنْ مُحَمَّدٍ، عَنْ شُعْبَةَ، عَنِ الأَسْوَدِ بْنِ قَيْسٍ، قَالَ سَمِعْتُ سَعِيدَ بْنَ عَمْرِو بْنِ سَعِيدِ بْنِ أَبِي الْعَاصِ، أَنَّهُ سَمِعَ ابْنَ عُمَرَ، يُحَدِّثُ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ " إِنَّا أُمَّةٌ أُمِّيَّةٌ لاَ نَحْسِبُ وَلاَ نَكْتُبُ وَالشَّهْرُ هَكَذَا وَهَكَذَا وَهَكَذَا " . وَعَقَدَ الإِبْهَامَ فِي الثَّالِثَةِ " وَالشَّهْرُ هَكَذَا وَهَكَذَا وَهَكَذَا " . تَمَامَ الثَّلاَثِينَ .
Бизга Муҳаммад ибн ал-Мусанно ва Муҳаммад ибн Башшор хабар берди, Муҳаммаддан, у Шуъбадан, у ал-Асвад ибн Қайсдан (ривоят қилди), у деди: мен Саид ибн Амр ибн Саид ибн Абил-Осдан эшитдимки, у Ибн Умар (розияллаҳу анҳумо)ни Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам)дан ривоят қилаётганини эшитди. У: «Биз уммий (саводсиз) умматмиз, ҳисоб ҳам қилмаймиз, ёзмаймиз ҳам. Ой мана шундай, мана шундай ва мана шундай (қилиб),» дедилар ва учинчисида бош бармоқларини букдилар. «Ва ой мана шундай, мана шундай ва мана шундай (қилиб),» ўттизни тўлдириб (кўрсатдилар).
أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ الأَعْلَى، قَالَ حَدَّثَنَا خَالِدٌ، قَالَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، عَنْ جَبَلَةَ بْنِ سُحَيْمٍ، عَنِ ابْنِ عُمَرَ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ " الشَّهْرُ هَكَذَا " . وَوَصَفَ شُعْبَةُ عَنْ صِفَةِ جَبَلَةَ عَنْ صِفَةِ ابْنِ عُمَرَ أَنَّهُ تِسْعٌ وَعِشْرُونَ فِيمَا حَكَى مِنْ صَنِيعِهِ مَرَّتَيْنِ بِأَصَابِعِ يَدَيْهِ وَنَقَصَ فِي الثَّالِثَةِ إِصْبَعًا مِنْ أَصَابِعِ يَدَيْهِ .
Бизга Муҳаммад ибн Абдул-Аъло хабар берди, у деди: бизга Холид ривоят қилди, у деди: бизга Шуъба ривоят қилди, Жабала ибн Суҳаймдан, у Ибн Умар (розияллаҳу анҳумо)дан, у Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам)дан (ривоят қилди), у: «Ой мана шундай (бўлади),» дедилар. Ва Шуъба, Жабаланинг кўрсатиши бўйича, Ибн Умарнинг кўрсатиши бўйича, унинг йигирма тўққиз эканини таърифлади: икки марта икки қўлининг бармоқлари билан ишора қилди ва учинчисида икки қўли бармоқларидан бирини камайтирди.
أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى، قَالَ حَدَّثَنَا مُحَمَّدٌ، قَالَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، عَنْ عُقْبَةَ، - يَعْنِي ابْنَ حُرَيْثٍ - قَالَ سَمِعْتُ ابْنَ عُمَرَ، يَقُولُ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " الشَّهْرُ تِسْعٌ وَعِشْرُونَ " .
Бизга Муҳаммад ибн ал-Мусанно хабар берди, у деди: бизга Муҳаммад ривоят қилди, у деди: бизга Шуъба ривоят қилди, Уқбадан — яъни Ибн Ҳурайс — у деди: мен Ибн Умар (розияллаҳу анҳумо)ни айтаётганини эшитдим: Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам): «Ой йигирма тўққиз (кун),» дедилар.