Бунга берилган рухсат

Taloq kitobi · 4 ҳадис

باب الرُّخْصَةِ فِي ذَلِكَ ‏‏

أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ سَلَمَةَ، قَالَ حَدَّثَنَا ابْنُ الْقَاسِمِ، عَنْ مَالِكٍ، قَالَ حَدَّثَنِي ابْنُ شِهَابٍ، أَنَّ سَهْلَ بْنَ سَعْدٍ السَّاعِدِيَّ، أَخْبَرَهُ أَنَّ عُوَيْمِرًا الْعَجْلاَنِيَّ جَاءَ إِلَى عَاصِمِ بْنِ عَدِيٍّ فَقَالَ أَرَأَيْتَ يَا عَاصِمُ لَوْ أَنَّ رَجُلاً وَجَدَ مَعَ امْرَأَتِهِ رَجُلاً أَيَقْتُلُهُ فَيَقْتُلُونَهُ أَمْ كَيْفَ يَفْعَلُ سَلْ لِي يَا عَاصِمُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم عَنْ ذَلِكَ ‏.‏ فَسَأَلَ عَاصِمٌ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَكَرِهَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم الْمَسَائِلَ وَعَابَهَا حَتَّى كَبُرَ عَلَى عَاصِمٍ مَا سَمِعَ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَلَمَّا رَجَعَ عَاصِمٌ إِلَى أَهْلِهِ جَاءَهُ عُوَيْمِرٌ فَقَالَ يَا عَاصِمُ مَاذَا قَالَ لَكَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ عَاصِمٌ لِعُوَيْمِرٍ لَمْ تَأْتِنِي بِخَيْرٍ قَدْ كَرِهَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم الْمَسْأَلَةَ الَّتِي سَأَلْتَ عَنْهَا ‏.‏ فَقَالَ عُوَيْمِرٌ وَاللَّهِ لاَ أَنْتَهِي حَتَّى أَسْأَلَ عَنْهَا رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏.‏ فَأَقْبَلَ عُوَيْمِرٌ حَتَّى أَتَى رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَسَطَ النَّاسِ فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَرَأَيْتَ رَجُلاً وَجَدَ مَعَ امْرَأَتِهِ رَجُلاً أَيَقْتُلُهُ فَتَقْتُلُونَهُ أَمْ كَيْفَ يَفْعَلُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏ "‏ قَدْ نَزَلَ فِيكَ وَفِي صَاحِبَتِكَ فَاذْهَبْ فَائْتِ بِهَا ‏"‏ ‏.‏ قَالَ سَهْلٌ فَتَلاَعَنَا وَأَنَا مَعَ النَّاسِ عِنْدَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَلَمَّا فَرَغَ عُوَيْمِرٌ قَالَ كَذَبْتُ عَلَيْهَا يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنْ أَمْسَكْتُهَا ‏.‏ فَطَلَّقَهَا ثَلاَثًا قَبْلَ أَنْ يَأْمُرَهُ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏.‏

Бизга Муҳаммад ибн Салама хабар бериб, деди: бизга Ибн Қосим, Моликдан ривоят қилди. (Молик) деди: менга Ибн Шиҳоб ривоят қилдики, унга Саҳл ибн Саъд ас-Соидий хабар беришича, Уваймир ал-Ажлоний Осим ибн Адийнинг олдига келиб: «Айтинг-чи, эй Осим, агар бир киши хотинининг олдида (бегона) бир эркакни топиб қолса, уни ўлдирадими? У ҳолда уни (қасос сифатида) ўлдиришадими? Ёки у қандай қилсин? Эй Осим, мен учун Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам)дан бу ҳақда сўраб бер,» деди. Шунда Осим Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам)дан сўради. Лекин Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам) бу масалаларни ёқтирмадилар ва уларни қораладилар, ҳатто Осимга Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам)дан эшитгани оғир ботди. Осим аҳли олдига қайтиб келганида, Уваймир унинг олдига келиб: «Эй Осим, Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам) сенга нима дедилар?» деди. Осим Уваймирга: «Сен менга яхшилик келтирмадинг. Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам) сен сўраган масалани ёқтирмадилар,» деди. Уваймир: «Аллаҳга қасамки, мен бу ҳақда Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам)дан сўрамагунча тўхтамайман,» деди. Сўнгра Уваймир йўлга тушиб, одамларнинг ўртасида турган Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам)нинг олдиларига келди-да: «Эй Расулуллаҳ, айтинг-чи, бир киши хотинининг олдида (бегона) бир эркакни топиб қолса, уни ўлдирадими? У ҳолда сиз уни (қасос сифатида) ўлдирасизми? Ёки у қандай қилсин?» деди. Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам): «Сен ва сенинг соҳибанг (хотининг) ҳақида (оят) нозил бўлди, бор, уни олиб кел,» дедилар. Саҳл деди: шунда улар иккови мулўана қилдилар (бир-бирларига лаънат ўқиб қасам ичдилар), мен эса Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам)нинг ҳузурларида одамлар билан бирга эдим. Уваймир тугатиб бўлгач: «Эй Расулуллаҳ, агар уни (яна) ушлаб турсам, мен унга (туҳмат қилиб) ёлғон айтган бўламан,» деди-да, Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам) унга буюрмасдан олдин уни уч талақ қилди.

أَخْبَرَنَا أَحْمَدُ بْنُ يَحْيَى، قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو نُعَيْمٍ، قَالَ حَدَّثَنَا سَعِيدُ بْنُ يَزِيدَ الأَحْمَسِيُّ، قَالَ حَدَّثَنَا الشَّعْبِيُّ، قَالَ حَدَّثَتْنِي فَاطِمَةُ بِنْتُ قَيْسٍ، قَالَتْ أَتَيْتُ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم فَقُلْتُ أَنَا بِنْتُ آلِ خَالِدٍ وَإِنَّ زَوْجِي فُلاَنًا أَرْسَلَ إِلَىَّ بِطَلاَقِي وَإِنِّي سَأَلْتُ أَهْلَهُ النَّفَقَةَ وَالسُّكْنَى فَأَبَوْا عَلَىَّ ‏.‏ قَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّهُ قَدْ أَرْسَلَ إِلَيْهَا بِثَلاَثِ تَطْلِيقَاتٍ ‏.‏ قَالَتْ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏ "‏ إِنَّمَا النَّفَقَةُ وَالسُّكْنَى لِلْمَرْأَةِ إِذَا كَانَ لِزَوْجِهَا عَلَيْهَا الرَّجْعَةُ ‏"‏ ‏.‏

Бизга Аҳмад ибн Яҳё хабар бериб, деди: бизга Абу Нуайм ривоят қилди, у деди: бизга Саид ибн Язид ал-Аҳмасий ривоят қилди, у деди: бизга аш-Шаъбий ривоят қилди, у деди: менга Фотима бинт Қайс ривоят қилиб, деди: Мен Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам)нинг олдиларига келиб: «Мен ол Холид (хонадони)нинг қизиман. Фалон эрим менга талоғимни юбориб (талақ қилди). Мен унинг аҳлидан нафақа ва турар-жой сўрасам, улар менга (беришдан) бош тортишди,» дедим. (Эри аҳли): «Эй Расулуллаҳ, у (эри) унга уч талақни юборган,» дедилар. (Фотима) деди: шунда Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам): «Нафақа ва турар-жой аёлга, фақат эри уни (идда ичида) қайтариб олиш ҳуқуқига эга бўлган тақдирдагина (берилади),» дедилар.

أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ، قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ، قَالَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، عَنْ سَلَمَةَ، عَنِ الشَّعْبِيِّ، عَنْ فَاطِمَةَ بِنْتِ قَيْسٍ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم ‏ "‏ الْمُطَلَّقَةُ ثَلاَثًا لَيْسَ لَهَا سُكْنَى وَلاَ نَفَقَةٌ ‏"‏ ‏.‏

Бизга Муҳаммад ибн Башшор хабар бериб, деди: бизга Абдурраҳмон ривоят қилди, у деди: бизга Суфён, Саламадан, у аш-Шаъбийдан, у Фотима бинт Қайсдан, у Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам)дан ривоят қилдики, (Набий): «Уч талақ қилинган аёлга турар-жой ҳам, нафақа ҳам (берилмайди),» дедилар.

أَخْبَرَنَا عَمْرُو بْنُ عُثْمَانَ، قَالَ حَدَّثَنَا بَقِيَّةُ، عَنْ أَبِي عَمْرٍو، - وَهُوَ الأَوْزَاعِيُّ - قَالَ حَدَّثَنَا يَحْيَى، قَالَ حَدَّثَنِي أَبُو سَلَمَةَ، قَالَ حَدَّثَتْنِي فَاطِمَةُ بِنْتُ قَيْسٍ، أَنَّ أَبَا عَمْرِو بْنَ حَفْصٍ الْمَخْزُومِيَّ، طَلَّقَهَا ثَلاَثًا فَانْطَلَقَ خَالِدُ بْنُ الْوَلِيدِ فِي نَفَرٍ مِنْ بَنِي مَخْزُومٍ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ أَبَا عَمْرِو بْنَ حَفْصٍ طَلَّقَ فَاطِمَةَ ثَلاَثًا فَهَلْ لَهَا نَفَقَةٌ فَقَالَ ‏ "‏ لَيْسَ لَهَا نَفَقَةٌ وَلاَ سُكْنَى ‏"‏ ‏.‏

Бизга Амр ибн Усмон хабар бериб, деди: бизга Бақийя, Абу Амрдан — у ал-Авзоий — ривоят қилди, у деди: бизга Яҳё ривоят қилди, у деди: менга Абу Салама ривоят қилди, у деди: менга Фотима бинт Қайс ривоят қилдики, Абу Амр ибн Ҳафс ал-Махзумий уни уч талақ қилди. Шунда Холид ибн Валид Бану Махзумдан бир гуруҳ кишилар билан Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам)нинг олдиларига бориб: «Эй Расулуллаҳ, Абу Амр ибн Ҳафс Фотимани уч талақ қилди, унга нафақа (ҳуқуқи) борми?» деди. (Расулуллаҳ): «Унга нафақа ҳам, турар-жой ҳам йўқ,» дедилар.