Ўлик ҳайвон терилари

Faraʼ va atira kitobi · 14 ҳадис

باب جُلُودِ الْمَيْتَةِ ‏‏

أَخْبَرَنَا قُتَيْبَةُ، قَالَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، عَنْ مَيْمُونَةَ، أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم مَرَّ عَلَى شَاةٍ مَيِّتَةٍ مُلْقَاةٍ فَقَالَ ‏"‏ لِمَنْ هَذِهِ ‏"‏ ‏.‏ فَقَالُوا لِمَيْمُونَةَ ‏.‏ فَقَالَ ‏"‏ مَا عَلَيْهَا لَوِ انْتَفَعَتْ بِإِهَابِهَا ‏"‏ ‏.‏ قَالُوا إِنَّهَا مَيْتَةٌ ‏.‏ فَقَالَ ‏"‏ إِنَّمَا حَرَّمَ اللَّهُ عَزَّ وَجَلَّ أَكْلَهَا ‏"‏ ‏.‏

Бизга Қутайба хабар берди, у деди: бизга Суфён ривоят қилди, у аз-Зуҳрийдан, у Убайдуллаҳ ибн Абдуллаҳдан, у Ибн Аббосдан, у Маймуна (розияллаҳу анҳо)дан (ривоят қилдики), Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам) ташлаб қўйилган ўлик бир қўйнинг ёнидан ўтдилар ва: «Бу кимники?» дедилар. Улар: «Маймунаники,» деди. У зот: «Унинг терисидан фойдаланса, нима бўларди?» дедилар. Улар: «У ўлик (шарафсиз ўлган) эмасми,» дедилар. У зот: «Аллаҳ азза ва жалла фақат уни ейишни ҳаром қилган, холос,» дедилар.»

أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ سَلَمَةَ، وَالْحَارِثُ بْنُ مِسْكِينٍ، قِرَاءَةً عَلَيْهِ وَأَنَا أَسْمَعُ، - وَاللَّفْظُ لَهُ - عَنِ ابْنِ الْقَاسِمِ، قَالَ حَدَّثَنِي مَالِكٌ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، قَالَ مَرَّ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم بِشَاةٍ مَيِّتَةٍ كَانَ أَعْطَاهَا مَوْلاَةً لِمَيْمُونَةَ زَوْجِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ ‏"‏ هَلاَّ انْتَفَعْتُمْ بِجِلْدِهَا ‏"‏ ‏.‏ قَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّهَا مَيْتَةٌ ‏.‏ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ إِنَّمَا حُرِّمَ أَكْلُهَا ‏"‏ ‏.‏

Бизга Муҳаммад ибн Салама ва ал-Ҳорис ибн Мискин — унга ўқиб берилди, мен эса эшитиб турардим, лафз унисиники — Ибнул-Қосимдан хабар бердилар, у деди: менга Молик ривоят қилди, Ибн Шиҳобдан, у Убайдуллаҳ ибн Абдуллаҳдан, у Ибн Аббос (розияллаҳу анҳумо)дан (ривоят қилдики), у деди: Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам) ўлиб қолган бир қўй олдидан ўтдилар — у (қўй) Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам)нинг завжаси Маймунанинг бир чўрисига берилган эди — ва: «Нега унинг терисидан фойдаланмадингиз?» дедилар. Улар: «Эй Расулуллаҳ, у ўлакдир,» дедилар. Шунда Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам): «Фақат уни ейиш ҳаром қилинган, холос,» дедилар.

أَخْبَرَنَا عَبْدُ الْمَلِكِ بْنُ شُعَيْبِ بْنِ اللَّيْثِ بْنِ سَعْدٍ، قَالَ حَدَّثَنِي أَبِي، عَنْ جَدِّي، عَنِ ابْنِ أَبِي حَبِيبٍ، - يَعْنِي يَزِيدَ - عَنْ حَفْصِ بْنِ الْوَلِيدِ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ مُسْلِمٍ، عَنْ عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ، حَدَّثَهُ أَنَّ ابْنَ عَبَّاسٍ حَدَّثَهُ قَالَ أَبْصَرَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم شَاةً مَيِّتَةً لِمَوْلاَةٍ لِمَيْمُونَةَ وَكَانَتْ مِنَ الصَّدَقَةِ فَقَالَ ‏"‏ لَوْ نَزَعُوا جِلْدَهَا فَانْتَفَعُوا بِهِ ‏"‏ ‏.‏ قَالُوا إِنَّهَا مَيْتَةٌ ‏.‏ قَالَ ‏"‏ إِنَّمَا حُرِّمَ أَكْلُهَا ‏"‏ ‏.‏

Бизга Абдулмалик ибн Шуайб ибн ал-Лайс ибн Саъд хабар берди, у деди: менга отам ривоят қилди, бобомдан, у Ибн Абу Ҳабибдан — яъни Язиддан — у Ҳафс ибн ал-Валиддан, у Муҳаммад ибн Муслимдан, у Убайдуллаҳ ибн Абдуллаҳдан (ривоят қилдики), унга Ибн Аббос ривоят қилиб, у деди: Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам) Маймунанинг бир чўрисига тегишли ўлиб қолган қўйни кўрдилар — у (қўй) садақадан эди — ва: «Унинг терисини шилиб, ундан фойдалансалар бўларди-ку,» дедилар. Улар: «У ўлакдир,» дедилар. У (соллаллаҳу алайҳи васаллам): «Фақат уни ейиш ҳаром қилинган, холос,» дедилар.

أَخْبَرَنِي عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ خَالِدٍ الْقَطَّانُ الرَّقِّيُّ، قَالَ حَدَّثَنَا حَجَّاجٌ، قَالَ قَالَ ابْنُ جُرَيْجٍ أَخْبَرَنِي عَمْرُو بْنُ دِينَارٍ، قَالَ أَخْبَرَنِي عَطَاءٌ، مُنْذُ حِينٍ عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، أَخْبَرَتْنِي مَيْمُونَةُ، أَنَّ شَاةً، مَاتَتْ فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏ "‏ أَلاَّ دَفَعْتُمْ إِهَابَهَا فَاسْتَمْتَعْتُمْ بِهِ ‏"‏ ‏.‏

Менга Абдурраҳмон ибн Холид ал-Қаттон ар-Раққий хабар берди, у деди: бизга Ҳажжож ривоят қилди, у деди: Ибн Журайж деди: менга Амр ибн Динор хабар берди, у деди: менга Ато бир вақтлар Ибн Аббосдан хабар бердики: «Менга Маймуна хабар бердики, бир қўй ўлиб қолди, шунда Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам): «Нега унинг терисини ошлаб, ундан фойдаланмадингиз?» дедилар.»

أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ مَنْصُورٍ، عَنْ سُفْيَانَ، عَنْ عَمْرٍو، عَنْ عَطَاءٍ، قَالَ سَمِعْتُ ابْنَ عَبَّاسٍ، قَالَ مَرَّ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم بِشَاةٍ لِمَيْمُونَةَ مَيِّتَةٍ فَقَالَ ‏ "‏ أَلاَّ أَخَذْتُمْ إِهَابَهَا فَدَبَغْتُمْ فَانْتَفَعْتُمْ ‏"‏ ‏.‏

Бизга Муҳаммад ибн Мансур хабар берди, Суфёндан, у Амрдан, у Атодан (ривоят қилдики), у деди: мен Ибн Аббосдан эшитдим, у деди: Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам) Маймунанинг ўлиб қолган бир қўйи олдидан ўтиб: «Нега унинг терисини олиб ошлаб, ундан фойдаланмадингиз?» дедилар.

أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ قُدَامَةَ، عَنْ جَرِيرٍ، عَنْ مُغِيرَةَ، عَنِ الشَّعْبِيِّ، قَالَ قَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ مَرَّ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم عَلَى شَاةٍ مَيِّتَةٍ فَقَالَ ‏ "‏ أَلاَّ انْتَفَعْتُمْ بِإِهَابِهَا ‏"‏ ‏.‏

Бизга Муҳаммад ибн Қудома хабар берди, Жарирдан, у Муғийрадан, у аш-Шаъбийдан (ривоят қилдики), у деди: Ибн Аббос айтди: Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам) ўлиб қолган бир қўй олдидан ўтиб: «Нега унинг терисидан фойдаланмадингиз?» дедилар.

أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ الْعَزِيزِ بْنِ أَبِي رِزْمَةَ، قَالَ أَنْبَأَنَا الْفَضْلُ بْنُ مُوسَى، عَنْ إِسْمَاعِيلَ بْنِ أَبِي خَالِدٍ، عَنِ الشَّعْبِيِّ، عَنْ عِكْرِمَةَ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، عَنْ سَوْدَةَ، زَوْجِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَتْ مَاتَتْ شَاةٌ لَنَا فَدَبَغْنَا مَسْكَهَا فَمَازِلْنَا نَنْبِذُ فِيهَا حَتَّى صَارَتْ شَنًّا ‏.‏

Бизга Муҳаммад ибн Абдулазиз ибн Абу Ризма хабар берди, у деди: бизга ал-Фазл ибн Мусо хабар берди, Исмоил ибн Абу Холиддан, у аш-Шаъбийдан, у Икримадан, у Ибн Аббосдан, у Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам)нинг завжаси Савда (розияллаҳу анҳо)дан (ривоят қилдики), у деди: Бизнинг бир қўйимиз ўлиб қолди, биз унинг терисини ошладик ва ундан Набиз (шарбат) ивитишда фойдаланавердик, ҳатто у (эскириб) чарм мешга айлангунгача.

أَخْبَرَنَا قُتَيْبَةُ، وَعَلِيُّ بْنُ حُجْرٍ، عَنْ سُفْيَانَ، عَنْ زَيْدِ بْنِ أَسْلَمَ، عَنِ ابْنِ وَعْلَةَ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏ "‏ أَيُّمَا إِهَابٍ دُبِغَ فَقَدْ طَهُرَ ‏"‏ ‏.‏

Бизга Қутайба ва Али ибн Ҳужр хабар берди, Суфёндан, у Зайд ибн Асламдан, у Ибн Ваъладан, у Ибн Аббос (розияллаҳу анҳумо)дан (ривоят қилдики), у деди: Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам): «Қайси бир тери ошланса, у пок бўлгандир,» дедилар.

أَخْبَرَنِي الرَّبِيعُ بْنُ سُلَيْمَانَ بْنِ دَاوُدَ، قَالَ حَدَّثَنَا إِسْحَاقُ بْنُ بَكْرٍ، - وَهُوَ ابْنُ مُضَرَ - قَالَ حَدَّثَنِي أَبِي، عَنْ جَعْفَرِ بْنِ رَبِيعَةَ، أَنَّهُ سَمِعَ أَبَا الْخَيْرِ، عَنِ ابْنِ وَعْلَةَ، أَنَّهُ سَأَلَ ابْنَ عَبَّاسٍ فَقَالَ إِنَّا نَغْزُو هَذَا الْمَغْرِبَ وَإِنَّهُمْ أَهْلُ وَثَنٍ وَلَهُمْ قِرَبٌ يَكُونُ فِيهَا اللَّبَنُ وَالْمَاءُ فَقَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ الدِّبَاغُ طَهُورٌ ‏.‏ قَالَ ابْنُ وَعْلَةَ عَنْ رَأْيِكَ أَوْ شَىْءٍ سَمِعْتَهُ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ بَلْ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏.‏

Менга ар-Рабиъ ибн Сулаймон ибн Довуд хабар берди, у деди: бизга Ишоқ ибн Бакр — у Ибн Музар — ривоят қилди, у деди: менга отам ривоят қилди, Жаъфар ибн Рабиадан (ривоят қилиб), у Абул-Хайрдан эшитган, у Ибн Ваъладан (ривоят қилдики), у Ибн Аббосдан сўраб, дедики: «Биз ушбу Мағриб (ғарб) томонга жиҳодга борамиз, улар бутпараст қавм бўлиб, уларда ичида сут ва сув сақланадиган мешлар бор.» Ибн Аббос: «Ошлаш покликдир,» деди. Ибн Ваъла: «Бу сенинг фикрингми ёки Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам)дан эшитган нарсангми?» деди. У: «Йўқ, балки Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам)дан (эшитганман),» деди.

أَخْبَرَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ سَعِيدٍ، قَالَ حَدَّثَنَا مُعَاذُ بْنُ هِشَامٍ، قَالَ حَدَّثَنِي أَبِي، عَنْ قَتَادَةَ، عَنِ الْحَسَنِ، عَنْ جَوْنِ بْنِ قَتَادَةَ، عَنْ سَلَمَةَ بْنِ الْمُحَبِّقِ، أَنَّ نَبِيَّ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي غَزْوَةِ تَبُوكَ دَعَا بِمَاءٍ مِنْ عِنْدِ امْرَأَةٍ قَالَتْ مَا عِنْدِي إِلاَّ فِي قِرْبَةٍ لِي مَيْتَةٍ ‏.‏ قَالَ ‏"‏ أَلَيْسَ قَدْ دَبَغْتِهَا ‏"‏ ‏.‏ قَالَتْ بَلَى ‏.‏ قَالَ ‏"‏ فَإِنَّ دِبَاغَهَا ذَكَاتُهَا ‏"‏ ‏.‏

Бизга Убайдуллаҳ ибн Саид хабар берди, у деди: бизга Муоз ибн Ҳишом ривоят қилди, у деди: менга отам ривоят қилди, Қатодадан, у ал-Ҳасандан, у Жавн ибн Қатодадан, у Салама ибн ал-Муҳаббиқдан (ривоят қилдики), Аллаҳнинг Набийси (соллаллаҳу алайҳи васаллам) Табук ғазотида бир аёлдан сув сўрадилар. У аёл: «Менда ўлакдан (қилинган) бир мешимдаги сувдан бошқа нарса йўқ,» деди. У (соллаллаҳу алайҳи васаллам): «Уни ошламадингми?» дедилар. Аёл: «Ҳа, ошладим,» деди. У (соллаллаҳу алайҳи васаллам): «Албатта уни ошлаш уни (закот қилиб) сўйишдир,» дедилар.

أَخْبَرَنَا الْحُسَيْنُ بْنُ مَنْصُورِ بْنِ جَعْفَرٍ النَّيْسَابُورِيُّ، قَالَ حَدَّثَنَا الْحُسَيْنُ بْنُ مُحَمَّدٍ، قَالَ حَدَّثَنَا شَرِيكٌ، عَنِ الأَعْمَشِ، عَنْ عُمَارَةَ بْنِ عُمَيْرٍ، عَنِ الأَسْوَدِ، عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتْ سُئِلَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم عَنْ جُلُودِ الْمَيْتَةِ فَقَالَ ‏ "‏ دِبَاغُهَا طَهُورُهَا ‏"‏ ‏.‏

Бизга ал-Ҳусайн ибн Мансур ибн Жаъфар ан-Найсобурий хабар берди, у деди: бизга ал-Ҳусайн ибн Муҳаммад ривоят қилди, у деди: бизга Шарик ривоят қилди, ал-Аъмашдан, у Умора ибн Умайдан, у ал-Асваддан, у Оиша (розияллаҳу анҳо)дан (ривоят қилдики), у деди: Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам)дан ўлак (ҳайвон)ларнинг терилари ҳақида сўралганда, у: «Уни ошлаш унинг покланишидир,» дедилар.

أَخْبَرَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ سَعْدِ بْنِ إِبْرَاهِيمَ بْنِ سَعْدٍ، قَالَ حَدَّثَنَا عَمِّي، قَالَ حَدَّثَنَا شَرِيكٌ، عَنِ الأَعْمَشِ، عَنْ إِبْرَاهِيمَ، عَنِ الأَسْوَدِ، عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتْ سُئِلَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم عَنْ جُلُودِ الْمَيْتَةِ فَقَالَ ‏ "‏ دِبَاغُهَا ذَكَاتُهَا ‏"‏ ‏.‏

Бизга Убайдуллаҳ ибн Саъд ибн Иброҳим ибн Саъд хабар берди, у деди: бизга амаким ривоят қилди, у деди: бизга Шарик ривоят қилди, ал-Аъмашдан, у Иброҳимдан, у ал-Асваддан, у Оиша (розияллаҳу анҳо)дан (ривоят қилдики), у деди: Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам)дан ўлак (ҳайвон)ларнинг терилари ҳақида сўралганда, у: «Уни ошлаш уни (закот қилиб) сўйишдир,» дедилар.

أَخْبَرَنَا أَيُّوبُ بْنُ مُحَمَّدٍ الْوَزَّانُ، قَالَ حَدَّثَنَا حَجَّاجُ بْنُ مُحَمَّدٍ، قَالَ حَدَّثَنَا شَرِيكٌ، عَنِ الأَعْمَشِ، عَنْ إِبْرَاهِيمَ، عَنِ الأَسْوَدِ، عَنْ عَائِشَةَ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏ "‏ ذَكَاةُ الْمَيْتَةِ دِبَاغُهَا ‏"‏ ‏.‏

Бизга Айюб ибн Муҳаммад ал-Ваззон хабар берди, у деди: бизга Ҳажжож ибн Муҳаммад ривоят қилди, у деди: бизга Шарик ривоят қилди, ал-Аъмашдан, у Иброҳимдан, у ал-Асваддан, у Оиша (розияллаҳу анҳо)дан, у Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам)дан (ривоят қилдики), у: «Ўлак (ҳайвон)нинг (закот қилиб) сўйилиши уни ошлашдир,» дедилар.

أَخْبَرَنِي إِبْرَاهِيمُ بْنُ يَعْقُوبَ، قَالَ حَدَّثَنَا مَالِكُ بْنُ إِسْمَاعِيلَ، قَالَ حَدَّثَنَا إِسْرَائِيلُ، عَنِ الأَعْمَشِ، عَنْ إِبْرَاهِيمَ، عَنِ الأَسْوَدِ، عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتْ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏ "‏ ذَكَاةُ الْمَيْتَةِ دِبَاغُهَا ‏"‏ ‏.‏

Менга Иброҳим ибн Яъқуб хабар берди, у деди: бизга Молик ибн Исмоил ривоят қилди, у деди: бизга Исроил ривоят қилди, ал-Аъмашдан, у Иброҳимдан, у ал-Асваддан, у Оиша (розияллаҳу анҳо)дан (ривоят қилдики), у деди: Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам): «Ўлак (ҳайвон)нинг (закот қилиб) сўйилиши уни ошлашдир,» дедилар.