Кумушни олтинга насияга сотиш

Moliyaviy muomalalar kitobi · 3 ҳадис

باب بَيْعِ الْفِضَّةِ بِالذَّهَبِ نَسِيئَةً ‏‏

أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ مَنْصُورٍ، عَنْ سُفْيَانَ، عَنْ عَمْرٍو، عَنْ أَبِي الْمِنْهَالِ، قَالَ بَاعَ شَرِيكٌ لِي وَرِقًا بِنَسِيئَةٍ فَجَاءَنِي فَأَخْبَرَنِي فَقُلْتُ، هَذَا لاَ يَصْلُحُ ‏.‏ فَقَالَ قَدْ وَاللَّهِ بِعْتُهُ فِي السُّوقِ وَمَا عَابَهُ عَلَىَّ أَحَدٌ فَأَتَيْتُ الْبَرَاءَ بْنَ عَازِبٍ فَسَأَلْتُهُ فَقَالَ قَدِمَ عَلَيْنَا النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم الْمَدِينَةَ وَنَحْنُ نَبِيعُ هَذَا الْبَيْعَ فَقَالَ ‏ "‏ مَا كَانَ يَدًا بِيَدٍ فَلاَ بَأْسَ وَمَا كَانَ نَسِيئَةً فَهُوَ رِبًا ‏"‏ ‏.‏ ثُمَّ قَالَ لِي ائْتِ زَيْدَ بْنَ أَرْقَمَ فَأَتَيْتُهُ فَسَأَلْتُهُ فَقَالَ مِثْلَ ذَلِكَ ‏.‏

Бизга Муҳаммад ибн Мансур хабар берди, Суфёндан, у Амрдан, у Абул-Минҳолдан (ривоят қилдики), у деди: менинг шеригим кумушни насияга сотди-да, олдимга келиб менга хабар берди. Мен: «Бу жоиз эмас,» дедим. У: «Аллаҳга қасамки, мен уни бозорда сотдим ва ҳеч ким буни менга айб қилмади,» деди. Шунда мен Баро ибн Озибнинг олдига келдим ва ундан сўрадим. У деди: Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам) бизнинг ёнимизга Мадинага келдилар, биз эса шу (каби) олди-сотдини қилар эдик. Шунда у: «Қўлма-қўл бўлгани (сотувда) зарар йўқ, насия бўлгани эса рибодир,» дедилар. Сўнг у менга: «Зайд ибн Арқамнинг олдига бор,» деди. Мен унинг олдига келдим ва ундан сўрадим, у ҳам худди шундай деди.

أَخْبَرَنِي إِبْرَاهِيمُ بْنُ الْحَسَنِ، قَالَ حَدَّثَنَا حَجَّاجٌ، قَالَ قَالَ ابْنُ جُرَيْجٍ أَخْبَرَنِي عَمْرُو بْنُ دِينَارٍ، وَعَامِرُ بْنُ مُصْعَبٍ، أَنَّهُمَا سَمِعَا أَبَا الْمِنْهَالِ، يَقُولُ سَأَلْتُ الْبَرَاءَ بْنَ عَازِبٍ وَزَيْدَ بْنَ أَرْقَمَ فَقَالاَ كُنَّا تَاجِرَيْنِ عَلَى عَهْدِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَسَأَلْنَا نَبِيَّ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم عَنِ الصَّرْفِ فَقَالَ ‏ "‏ إِنْ كَانَ يَدًا بِيَدٍ فَلاَ بَأْسَ وَإِنْ كَانَ نَسِيئَةً فَلاَ يَصْلُحُ ‏"‏ ‏.‏

Менга Иброҳим ибн ал-Ҳасан хабар берди, у деди: бизга Ҳажжож ривоят қилди, у деди: ибн Журайж деди: менга Амр ибн Динор ва Омир ибн Мусъаб хабар бердики, улар иккиси Абул-Минҳолнинг шундай деётганини эшитди: мен Баро ибн Озиб ва Зайд ибн Арқамдан сўрадим. Улар иккиси деди: биз Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам) даврида икки савдогар эдик, шунда биз Аллаҳнинг Набийи (соллаллаҳу алайҳи васаллам)дан сарф (пул алмаштириш) ҳақида сўрадик. У: «Агар қўлма-қўл бўлса, зарар йўқ; агар насия бўлса, жоиз бўлмайди,» дедилар.

أَخْبَرَنَا أَحْمَدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْحَكَمِ، عَنْ مُحَمَّدٍ، قَالَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، عَنْ حَبِيبٍ، قَالَ سَمِعْتُ أَبَا الْمِنْهَالِ، قَالَ سَأَلْتُ الْبَرَاءَ بْنَ عَازِبٍ عَنِ الصَّرْفِ، فَقَالَ سَلْ زَيْدَ بْنَ أَرْقَمَ فَإِنَّهُ خَيْرٌ مِنِّي وَأَعْلَمُ ‏.‏ فَسَأَلْتُ زَيْدًا فَقَالَ سَلِ الْبَرَاءَ فَإِنَّهُ خَيْرٌ مِنِّي وَأَعْلَمُ فَقَالاَ جَمِيعًا نَهَى رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم عَنِ الْوَرِقِ بِالذَّهَبِ دَيْنًا ‏.‏

Бизга Аҳмад ибн Абдуллаҳ ибн ал-Ҳакам, Муҳаммаддан хабар берди, у деди: бизга Шуъба, Ҳабибдан ривоят қилди, у деди: мен Абул-Минҳолдан эшитдим, у деди: мен ал-Баро ибн Озибдан сарф (пул алмаштириш) ҳақида сўрадим. У: «Зайд ибн Арқамдан сўра, чунки у мендан яхшироқ ва билимлироқдир,» деди. Мен Зайддан сўрадим, у: «ал-Бародан сўра, чунки у мендан яхшироқ ва билимлироқдир,» деди. Иккаласи ҳам бирга: «Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам) кумушни олтинга насияга (сотишдан) қайтардилар (наҳй қилдилар),» дедилар.