Махси устига мас тортиш

Tahorat kitobi · 2 ҳадис

باب فِي الْمَسْحِ عَلَى الْخُفَّيْنِ

حَدَّثَنَا هَنَّادٌ، حَدَّثَنَا وَكِيعٌ، عَنِ الأَعْمَشِ، عَنْ إِبْرَاهِيمَ، عَنْ هَمَّامِ بْنِ الْحَارِثِ، قَالَ بَالَ جَرِيرُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ ثُمَّ تَوَضَّأَ وَمَسَحَ عَلَى خُفَّيْهِ فَقِيلَ لَهُ أَتَفْعَلُ هَذَا قَالَ وَمَا يَمْنَعُنِي وَقَدْ رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَفْعَلُهُ ‏.‏ قَالَ إِبْرَاهِيمُ وَكَانَ يُعْجِبُهُمْ حَدِيثُ جَرِيرٍ لأَنَّ إِسْلاَمَهُ كَانَ بَعْدَ نُزُولِ الْمَائِدَةِ ‏.‏ هَذَا قَوْلُ إِبْرَاهِيمَ يَعْنِي كَانَ يُعْجِبُهُمْ ‏.‏ قَالَ وَفِي الْبَابِ عَنْ عُمَرَ وَعَلِيٍّ وَحُذَيْفَةَ وَالْمُغِيرَةِ وَبِلاَلٍ وَسَعْدٍ وَأَبِي أَيُّوبَ وَسَلْمَانَ وَبُرَيْدَةَ وَعَمْرِو بْنِ أُمَيَّةَ وَأَنَسٍ وَسَهْلِ بْنِ سَعْدٍ وَيَعْلَى بْنِ مُرَّةَ وَعُبَادَةَ بْنِ الصَّامِتِ وَأُسَامَةَ بْنِ شَرِيكٍ وَأَبِي أُمَامَةَ وَجَابِرٍ وَأُسَامَةَ بْنِ زَيْدٍ وَابْنِ عُبَادَةَ وَيُقَالُ ابْنُ عِمَارَةَ وَأُبَىُّ بْنُ عِمَارَةَ ‏.‏ قَالَ أَبُو عِيسَى وَحَدِيثُ جَرِيرٍ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ ‏.‏

Бизга Ҳаннод ривоят қилди, бизга Вакииъ ривоят қилди, ал-Аъмашдан, у Иброҳимдан, у Ҳаммом ибн ал-Ҳорисдан (ривоят қилиб) деди: Жарийр ибн Абдуллаҳ сийдик чиқариб, сўнг таҳорат олди ва махсилари устига маш тортди. Унга: «Сен шуни қиляпсанми?» дейилди. У: «Нима мени ман қилади, ҳолбуки мен Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам)нинг шуни қилганларини кўрганман,» деди. Иброҳим деди: уларга Жарийрнинг ҳадиси маъқул тушарди, чунки унинг Исломи Моида (сураси) нозил бўлганидан кейин эди. Бу Иброҳимнинг сўзи, яъни уларга маъқул тушарди. У деди: бу бобда Умар, Али, Ҳузайфа, ал-Муғийра, Билол, Саъд, Абу Айюб, Салмон, Бурайда, Амр ибн Умайя, Анас, Саҳл ибн Саъд, Яъло ибн Мурра, Убода ибн ас-Сомит, Усома ибн Шарик, Абу Умома, Жобир, Усома ибн Зайд ва Ибн Убодадан (ҳам ҳадис) бор; уни Ибн Имора ва Убай ибн Имора ҳам дейилади. Абу Исо (Термизий) деди: Жарийрнинг ҳадиси ҳасан саҳиҳ ҳадисдир.

وَيُرْوَى عَنْ شَهْرِ بْنِ حَوْشَبٍ، قَالَ رَأَيْتُ جَرِيرَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ تَوَضَّأَ وَمَسَحَ عَلَى خُفَّيْهِ فَقُلْتُ لَهُ فِي ذَلِكَ فَقَالَ رَأَيْتُ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم تَوَضَّأَ وَمَسَحَ عَلَى خُفَّيْهِ ‏.‏ فَقُلْتُ لَهُ أَقَبْلَ الْمَائِدَةِ أَمْ بَعْدَ الْمَائِدَةِ فَقَالَ مَا أَسْلَمْتُ إِلاَّ بَعْدَ الْمَائِدَةِ ‏.‏ حَدَّثَنَا بِذَلِكَ قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا خَالِدُ بْنُ زِيَادٍ التِّرْمِذِيُّ عَنْ مُقَاتِلِ بْنِ حَيَّانَ عَنْ شَهْرِ بْنِ حَوْشَبٍ عَنْ جَرِيرٍ ‏.‏ قَالَ وَرَوَى بَقِيَّةُ عَنْ إِبْرَاهِيمَ بْنِ أَدْهَمَ عَنْ مُقَاتِلِ بْنِ حَيَّانَ عَنْ شَهْرِ بْنِ حَوْشَبٍ عَنْ جَرِيرٍ ‏.‏ وَهَذَا حَدِيثٌ مُفَسِّرٌ لأَنَّ بَعْضَ مَنْ أَنْكَرَ الْمَسْحَ عَلَى الْخُفَّيْنِ تَأَوَّلَ أَنَّ مَسْحَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم عَلَى الْخُفَّيْنِ كَانَ قَبْلَ نُزُولِ الْمَائِدَةِ وَذَكَرَ جَرِيرٌ فِي حَدِيثِهِ أَنَّهُ رَأَى النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم مَسَحَ عَلَى الْخُفَّيْنِ بَعْدَ نُزُولِ الْمَائِدَةِ ‏.‏

Шаҳр ибн Ҳавшабдан ривоят қилинади, у деди: мен Жарийр ибн Абдуллаҳни таҳорат олиб, махсилари устига маш тортаётганини кўрдим ва бу ҳақда унга (сўроқ) қилдим. У: «Мен Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам)ни таҳорат олиб, махсилари устига маш тортганларини кўрдим,» деди. Мен унга: «Моида (сураси нозил бўлиши)дан олдинми ёки Моидадан кейинми?» дедим. У: «Мен фақат Моидадан кейин Исломга кирганман,» деди. Бизга буни Қутайба ривоят қилди, бизга Холид ибн Зиёд ат-Термизий ривоят қилди, Муқотил ибн Ҳайёндан, у Шаҳр ибн Ҳавшабдан, у Жарийрдан. У деди: Бақийя буни Иброҳим ибн Адҳамдан, у Муқотил ибн Ҳайёндан, у Шаҳр ибн Ҳавшабдан, у Жарийрдан ривоят қилди. Бу ҳадис тушунтирувчи ҳадисдир, чунки махсилар устига маш тортишни инкор қилганларнинг баъзилари, Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам)нинг махсилар устига маш тортишлари Моида (сураси) нозил бўлишидан олдин эди, деб таъвил қилганлар; Жарийр эса ўз ҳадисида Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам)ни Моида (сураси) нозил бўлганидан кейин махсилар устига маш тортганларини кўрганини зикр қилди.