Наҳл сураси ҳақида

Tafsir kitobi · 2 ҳадис

باب وَمِنْ سُورَةِ النَّحْلِ

حَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ، حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ عَاصِمٍ، عَنْ يَحْيَى الْبَكَّاءِ، حَدَّثَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ، قَالَ سَمِعْتُ عُمَرَ بْنَ الْخَطَّابِ، يَقُولُ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ أَرْبَعٌ قَبْلَ الظُّهْرِ بَعْدَ الزَّوَالِ تُحْسَبُ بِمِثْلِهِنَّ فِي صَلاَةِ السَّحَرِ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ وَلَيْسَ مِنْ شَيْءٍ إِلاَّ وَهُوَ يُسَبِّحُ اللَّهَ تِلْكَ السَّاعَةَ ‏"‏ ‏.‏ ثُمَّ قَرَأَ ‏:‏ ‏(‏ يَتَفَيَّأُ ظِلاَلُهُ عَنِ الْيَمِينِ وَالشَّمَائِلِ سُجَّدًا لِلَّهِ ‏)‏ الآيَةَ كُلَّهَا ‏.‏ قَالَ أَبُو عِيسَى هَذَا حَدِيثٌ غَرِيبٌ لاَ نَعْرِفُهُ إِلاَّ مِنْ حَدِيثِ عَلِيِّ بْنِ عَاصِمٍ ‏.‏

Бизга Абд ибн Ҳумайд ривоят қилди, у деди: бизга Али ибн Осим ривоят қилди, у Яҳё ал-Баккодан (ривоят қилди, у деди:) менга Абдуллаҳ ибн Умар ривоят қилди, у деди: мен Умар ибнул-Хаттоб (розияллаҳу анҳу)дан эшитдим, у айтар эди: Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам): «Қуёш оғгандан кейин, пешиндан олдинги тўрт (ракъат намоз) саҳар намозидаги шундай (ракъатлар)дек ҳисобланади,» дедилар. Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам): «Ҳеч бир нарса йўқки, ўша вақтда у Аллаҳга тасбеҳ айтмаса,» дедилар. Сўнг: «Уларнинг соялари Аллаҳга сажда қилган ҳолда ўнг ва сўл томонга эгилиб туради,» (деган оятни) бутунлай ўқидилар. Абу Исо (Термизий) деди: бу ҳадис ғарибдир, биз уни фақат Али ибн Осимнинг ҳадисидан биламиз.

حَدَّثَنَا أَبُو عَمَّارٍ الْحُسَيْنُ بْنُ حُرَيْثٍ، حَدَّثَنَا الْفَضْلُ بْنُ مُوسَى، عَنْ عِيسَى بْنِ عُبَيْدٍ، عَنِ الرَّبِيعِ بْنِ أَنَسٍ، عَنْ أَبِي الْعَالِيَةِ، قَالَ حَدَّثَنِي أُبَىُّ بْنُ كَعْبٍ، قَالَ لَمَّا كَانَ يَوْمُ أُحُدٍ أُصِيبَ مِنَ الأَنْصَارِ أَرْبَعَةٌ وَسِتُّونَ رَجُلاً وَمِنَ الْمُهَاجِرِينَ سِتَّةٌ فِيهِمْ حَمْزَةُ فَمَثَّلُوا بِهِمْ فَقَالَتِ الأَنْصَارُ لَئِنْ أَصَبْنَا مِنْهُمْ يَوْمًا مِثْلَ هَذَا لَنُرْبِيَنَّ عَلَيْهِمْ قَالَ فَلَمَّا كَانَ يَوْمُ فَتْحِ مَكَّةَ فَأَنْزَلَ اللَّهُ ‏(‏ وَإِنْ عَاقَبْتُمْ فَعَاقِبُوا بِمِثْلِ مَا عُوقِبْتُمْ بِهِ وَلَئِنْ صَبَرْتُمْ لَهُوَ خَيْرٌ لِلصَّابِرِينَ ‏)‏ فَقَالَ رَجُلٌ لاَ قُرَيْشَ بَعْدَ الْيَوْمِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ كُفُّوا عَنِ الْقَوْمِ إِلاَّ أَرْبَعَةً ‏"‏ ‏.‏ قَالَ هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ غَرِيبٌ مِنْ حَدِيثِ أُبَىِّ بْنِ كَعْبٍ ‏.‏

Бизга Абу Аммор ал-Ҳусайн ибн Ҳурайс ривоят қилди, у деди: бизга ал-Фазл ибн Мусо ривоят қилди, у Исо ибн Убайддан, у ар-Рабиъ ибн Анасдан, у Абул-Олиядан (ривоят қилдики), у деди: менга Убай ибн Каъб (розияллаҳу анҳу) ривоят қилди, у деди: Уҳуд куни бўлганда Ансорлардан олтмиш тўрт киши, Муҳожирлардан олти киши — улар орасида Ҳамза ҳам бор эди — шаҳид бўлди ва уларни (мушриклар) қийнаб маслахтадилар (жасадларини буздилар). Шунда Ансорлар: «Агар биз уларга шунга ўхшаш бир кун (ғалаба) қозонсак, албатта улардан ўч олиб, ундан ҳам ошириб юборамиз,» дедилар. (Убай) деди: Макка фатҳ қилинган кун бўлганда Аллаҳ: «Агар жазо берсангиз, сизга берилган жазо миқдорида жазо беринглар, агар сабр қилсангиз, албатта у сабр қилувчилар учун яхшироқдир,» (оятини) нозил қилди. Шунда бир киши: «Бугундан кейин Қурайш (қолмайди)!» деди. Расулуллаҳ (соллаллаҳу алайҳи васаллам): «Тўрт кишидан бошқа қавмга тегманглар,» дедилар. (Термизий) деди: бу Убай ибн Каъбнинг ҳадисидан ҳасан ғарибдир.