باب مَا جَاءَ فِي وِصَالِ شَعْبَانَ بِرَمَضَانَ
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ مَهْدِيٍّ، عَنْ سُفْيَانَ، عَنْ مَنْصُورٍ، عَنْ سَالِمِ بْنِ أَبِي الْجَعْدِ، عَنْ أَبِي سَلَمَةَ، عَنْ أُمِّ سَلَمَةَ، قَالَتْ مَا رَأَيْتُ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم يَصُومُ شَهْرَيْنِ مُتَتَابِعَيْنِ إِلاَّ شَعْبَانَ وَرَمَضَانَ . وَفِي الْبَابِ عَنْ عَائِشَةَ . قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أُمِّ سَلَمَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ . وَقَدْ رُوِيَ هَذَا الْحَدِيثُ، أَيْضًا عَنْ أَبِي سَلَمَةَ، عَنْ عَائِشَةَ، أَنَّهَا قَالَتْ مَا رَأَيْتُ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم فِي شَهْرٍ أَكْثَرَ صِيَامًا مِنْهُ فِي شَعْبَانَ كَانَ يَصُومُهُ إِلاَّ قَلِيلاً بَلْ كَانَ يَصُومُهُ كُلَّهُ .
Бизга Муҳаммад ибн Башшор ривоят қилди, у деди: бизга Абдурраҳмон ибн Маҳдий ривоят қилди, у Суфёндан, у Мансурдан, у Солим ибн Абул-Жаъддан, у Абу Саламадан, у Умму Саламадан (ривоят қилдики), у деди: мен Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам)нинг Шаъбон ва Рамазондан бошқа кетма-кет икки ой рўза тутганларини кўрмадим. Бу бобда Оишадан ҳам (ривоят бор). Абу Исо (Термизий) деди: Умму Саламанинг ҳадиси ҳасан ҳадисдир. Бу ҳадис Абу Саламадан, у Оишадан ҳам ривоят қилинган, у (Оиша) деди: мен Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам)нинг ҳеч бир ойда Шаъбондагидан кўпроқ рўза тутганларини кўрмадим; у зот унинг (Шаъбоннинг) озгинасидан бошқасини рўза тутар, балки унинг ҳаммасини рўза тутар эдилар.
حَدَّثَنَا هَنَّادٌ حَدَّثَنَا عَبْدَةُ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَمْرٍو حَدَّثَنَا أَبُو سَلَمَةَ عَنْ عَائِشَةَ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم بِذَلِكَ . وَرُوِيَ عَنِ ابْنِ الْمُبَارَكِ أَنَّهُ قَالَ فِي هَذَا الْحَدِيثِ هُوَ جَائِزٌ فِي كَلاَمِ الْعَرَبِ إِذَا صَامَ أَكْثَرَ الشَّهْرِ أَنْ يُقَالَ صَامَ الشَّهْرَ كُلَّهُ وَيُقَالُ قَامَ فُلاَنٌ لَيْلَهُ أَجْمَعَ . وَلَعَلَّهُ تَعَشَّى وَاشْتَغَلَ بِبَعْضِ أَمْرِهِ . كَأَنَّ ابْنَ الْمُبَارَكِ قَدْ رَأَى كِلاَ الْحَدِيثَيْنِ مُتَّفِقَيْنِ يَقُولُ إِنَّمَا مَعْنَى هَذَا الْحَدِيثِ أَنَّهُ كَانَ يَصُومُ أَكْثَرَ الشَّهْرِ . قَالَ أَبُو عِيسَى وَقَدْ رَوَى سَالِمٌ أَبُو النَّضْرِ وَغَيْرُ وَاحِدٍ هَذَا الْحَدِيثَ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ عَنْ عَائِشَةَ نَحْوَ رِوَايَةِ مُحَمَّدِ بْنِ عَمْرٍو .
Бизга Ҳаннод ривоят қилди, у деди: бизга Абда ривоят қилди, у Муҳаммад ибн Амрдан, у деди: бизга Абу Салама ривоят қилди, у Оишадан, у Набий (соллаллаҳу алайҳи васаллам)дан худди шу (олдинги ҳадис каби)ни (ривоят қилди). Ибнул-Мубаракдан ривоят қилинганки, у бу ҳадис ҳақида шундай деди: араблар тилида, киши ойнинг кўп қисмида рўза тутса, «бутун ойни рўза тутди» дейилиши жоиздир; «фалончи бутун тунини қоим бўлди (бедор ўтказди)» ҳам дейилади, ҳолбуки у кечки овқат еган ва бирор иши билан банд бўлган бўлиши мумкин. Ибнул-Муборак гўё иккала ҳадисни бир-бирига мувофиқ деб кўриб, бу ҳадиснинг маъноси у зот ойнинг кўп қисмини рўза тутар эдилар, демакдир, дейди. Абу Исо (Термизий) деди: Солим Абун-Назр ва бир нечалари бу ҳадисни Абу Саламадан, у Оишадан Муҳаммад ибн Амрнинг ривоятига ўхшаш ривоят қилдилар.